Harde conclusies

Brits onderzoek vernietigend over aanpak Russische beïnvloeding: overheid deed niks

21 juli 2020 14:14 Aangepast: 21 juli 2020 17:37
De Britse premier Boris Johnson. Beeld © AFP

De Britse regering en de geheime diensten hebben de dreiging vanuit Rusland jarenlang niet serieus genomen. Dat is een van de harde conclusies van een langverwacht Brits parlementair onderzoek naar Russische inmenging. De rapporteurs noemen het politieke optreden ‘verbazingwekkend’.

Het onderzoek stelt dat het Verenigd Koninkrijk voor Rusland een van de belangrijkste doelwitten in het westen is. De Russen voerden de afgelopen jaren gericht cyberaanvallen uit, verspreidden desinformatie en probeerden verkiezingen, zoals het Brexit-referendum, te beïnvloeden.

De Britse overheid en de geheime diensten namen die dreigingen niet serieus genoeg.

Zo onthult het rapport dat "niemand binnen de regering wist of de Russen het Brexit-referendum probeerden te beïnvloeden, omdat ze dat niet wilde weten. De regering heeft zulk onderzoek actief ontweken."

Hete aardappel

Het rapport stelt dat Rusland via mediakanalen als RT en Sputnik in de aanloop naar het referendum bewust verkeerde informatie heeft verspreid. Of dat de uitslag van het referendum ook echt heeft beïnvloed, is volgens de onderzoekers moeilijk vast te stellen.

De onderzoekers spreken wel over een 'dreiging' die voorkomen had kunnen worden, omdat Rusland in 2014 ook al het referendum over Schotse onafhankelijkheid probeerde te beïnvloeden. Ook daar heeft de regering nooit onderzoek naar gedaan. Het rapport stelt dat een juiste aanpak binnen de overheid als een hete aardappel werd doorgeschoven.

Omstreden uitstel 'was niet nodig'

Het rapport noemt de Russische inmenging in Groot-Brittannië verder 'het nieuwe normaal'. Als voorbeeld noemen de onderzoekers ook de 'London laundromat', oftewel de 'Londense witwasmachine'. Steenrijke Russische oligarchen weten al jarenlang via Britse banken grote sommen illegaal geld door te sluizen. "Toch worden er weinig tot geen vragen over gesteld", zegt een van de schrijvers van het rapport.

Aan het rapport is acht maanden gewerkt door een parlementaire commissie. De publicatie stond gepland voor afgelopen najaar, maar dat werd toen 'uit veiligheidsoverwegingen' uitgesteld. "Dat was niet nodig", stelt een van de parlementariërs vandaag. De Britse regering wordt ervan beschuldigd dat zij het rapport pas na de verkiezingen van december wilde openbaren. De regering van Boris Johnson ontkent die aantijgingen.

Anne Saenen: Johnson wil geen extra onderzoek

Correspondent Anne Saenen in Londen: "De regering van premier Boris Johnson verdedigt zich fel. En een verder onderzoek naar de inmenging van Rusland tijdens het Brexit-referendum, daar wil de regering niet aan. Zoals de onderzoekers zelf ook al stellen: achteraf uitvinden in hoeverre Rusland democratische processen beïnvloedde, is onmogelijk te achterhalen."

"De Britse oppositie denkt daar anders over. Daarnaast beschuldigen zij de regering er van het rapport lange tijd te hebben achtergehouden. De premier zou zo niet vol schaamte vlak voor de verkiezingen hoeven toe te geven dat de Britse inlichtingendiensten grove steken lieten vallen. De aandacht van de geheime diensten ging uit naar terrorismebestrijding. Rusland lieten ze links liggen. Nu Boris Johnson stevig in het zadel zit met een ruime meerderheid aan zetels in het Britse parlement, kan hij de politieke schade beperken."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Poetin krijgt voor altijd de macht in Rusland: dit moet je weten

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore