Corona en conflicten

Onrustig Brazilië telt steeds meer coronadoden maar Bolsonaro bijt van zich af

11 juni 2020 09:35 Aangepast: 11 juni 2020 13:38
De Braziliaanse president Jaïr Bolsonaro spreekt vanaf een auto een groep aanhangers toe. Beeld © AFP

Terwijl in Brazilië het coronavirus dagelijks meer dan duizend levens eist, verkeert het land ook in een groeiende politieke chaos. De Braziliaanse president Jaïr Bolsonaro voelt zich van alle kanten aangevallen, en weigert nog steeds de ernst van het virus te erkennen. Zelfs een militaire coup is volgens zijn intimi niet langer uitgesloten.

Nergens in de wereld eist het coronavirus iedere dag zoveel levens als in Brazilië. Meer dan 730.000 Brazilianen zijn sinds de uitbraak positief getest, en zeker 38.000 mensen zijn aan het virus overleden. Alleen de Verenigde Staten kennen tot nu toe meer coronabesmettingen.

Als het aan de president lag bleven die cijfers voortaan geheim.

Gegoochel met cijfers

Bolsonaro veroorzaakte vorige week een storm van kritiek door de coronastatistieken niet langer te openbaren. Zo wordt in Brazilië ook de waarheid begraven, was de conclusie van onder meer het Hooggerechtshof, dat de president begin deze week dwong om de data toch weer dagelijks te publiceren. Deze slag verloor Bolsonaro, maar de president en zijn entourage vechten nog tal van andere conflicten uit.

Grafdelvers begraven ook na zonsondergang de lichamen. In Brazilië zijn al ruim 37.000 mensen aan het coronavirus overleden. Grafdelvers begraven ook na zonsondergang de lichamen. In Brazilië zijn al ruim 37.000 mensen aan het coronavirus overleden.

Zo onderzoekt het Hooggerechtshof of Bolsonaro de nationale politiechef liet ontslaan om zo zijn eigen familie te beschermen. Er loopt een strafrechtelijk onderzoek naar twee van zijn zoons, die worden verdacht van corruptie en het verspreiden van misinformatie.

Correspondent Sandra Korstjens: "Het lijkt erop dat de federale politie te dichtbij kwam in die onderzoeken. Tijdens een kabinetsvergadering zei Bolsonaro zelfs dat hij niet van plan is om toe te kijken hoe zijn eigen familie en vrienden worden genaaid, omdat hij geen veiligheidsmensen mag vervangen."

Ministers stappen op

Sergio Moro, de populaire minister van Justitie beschuldigde de president van machtsmisbruik en stapte op. Daarmee was hij niet de eerste en ook niet de laatste minister uit het kabinet van Bolsonaro, die al dan niet gedwongen vertrok. In ruim een jaar tijd raakte hij negen ministers kwijt. Zo diende afgelopen maand ook de minister van Gezondheid zijn ontslag in na onenigheid over de Braziliaanse corona-aanpak, slechts een maand nadat Bolsonaro zijn voorganger had ontslagen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Gegoochel met coronacijfers

Het doet Bolsonaro’s reputatie geen goed. De president, die in 2018 door 55 procent van de kiezers werd gekozen, zag zijn populariteit de afgelopen tijd kelderen. Correspondent Sandra Korstjens: "Toch lijkt zijn harde kern van aanhangers, nog altijd zo’n dertig procent van de Brazilianen, achter hem te blijven staan.

Zij vinden net als de president dat de corona-maatregelen de economie kapot maken. Die economie krijgt inderdaad zware klappen te verduren. Maar Bolsonaro zal de schuld voor de diepe economische crisis straks bij de gouverneurs van de deelstaten willen neerleggen. Hij wilde tenslotte nooit een lockdown."

Wat kan ik er aan doen? 

Alle kritiek aan zijn eigen adres wuift hij dan ook weg. Over de vele coronadoden zei hij vorige maand: "Nou en? Wat kan ik er aan doen? Mijn tweede naam is Messias, maar ik kan geen wonderen verrichten". Toch lijkt niets doen geen optie, nu er in Brazilië steeds meer stemmen op gaan om een afzettingsprocedure te starten.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Alweer ruimt een Braziliaanse gezondheidsminister het veld

Bolsonaro zoekt daarom steun bij het leger. Bolsonaro, zelf een oud-militair, stelde de afgelopen tijd steeds meer legerleiders aan als minister. Inmiddels hebben die 10 van de 22 posities in handen. Ook het ministerie van Gezondheid wordt op dit moment geleid door een generaal.

Militaire staatsgreep? 

Mogelijk blijft het daar niet bij. In Brazilië is zelfs een totale machtsgreep door het leger niet langer uitgesloten.

Nota bene de zoon van Bolsonaro zei daarover: ''Het is niet langer de vraag of, maar wanneer het gaat gebeuren''. De gedachte: mocht het Hooggerechtshof, of de oppositie in het congres, de positie van de president in gevaar brengen, dan zal het leger ingrijpen. Een dreigmiddel dat Bolsonaro kan gebruiken om zijn politieke tegenstanders onder druk te zetten.

Correspondent Sandra Korstjens: "Toch lijkt de kans op een klassieke coup mij op dit moment vrij klein. Het is veel waarschijnlijker dat de democratische instituties steeds verder uitgehold zullen worden. Dat zag je de afgelopen jaren ook in Venezuela gebeuren. Met de huidige dictatuur daar als gevolg."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Jair Bolsonaro: voor trouwe fans de verlosser, voor tegenstanders een fascistisch schrikbeeld

President Bolsonaro graaft zich in ieder geval steeds verder in. Voorbereid op nieuwe confrontaties. Terwijl in Brazilië het aantal doden fors blijft stijgen, de kritiek groeit en het land in een rampzalige recessie belandt, lijkt een stabiel Brazilië onder leiding van Bolsonaro voorlopig ver uit zicht.

Op de begraafplaats van São Paulo blijven de coronadoden maar komen

Om alle coronadoden een plekje te kunnen geven moet er in Brazilië 24 uur per dag gegraven worden.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore