Debat in Tweede Kamer

Spanning in Den Haag: wordt Nederland het eerste land dat het Canada-verdrag verwerpt?

12 februari 2020 03:16 Aangepast: 12 februari 2020 05:14
De ondertekening van CETA in 2016. Beeld © EPA

Politieke spanning in Den Haag over het vrijhandelsverdrag met Canada. Het verdrag is al voorlopig ingevoerd, maar nationale parlementen moeten erover stemmen. Of een Kamermeerderheid akkoord gaat, is nog onzeker. De PvdA is tegen, de ChristenUnie twijfelt. Nederland kan het eerste EU-land worden dat het verdrag verwerpt.

Vandaag debatteert de Tweede Kamer over de goedkeuring van CETA, waarschijnlijk is volgende week dinsdag de stemming.

CETA al in werking

Na jarenlang onderhandelen is CETA in 2016 ondertekend. De afkorting staat voor Comprehensive Economic and Trade Agreement, het vrijhandelsverdrag tussen Canada en de EU. Bijna het hele verdrag is voorlopig in werking getreden. Alleen het geschillenmechanisme waarmee conflicten tussen bedrijven en overheden kunnen worden opgelost, wordt nog niet toegepast. Tegenstanders zijn kritisch, want zij vinden de regels voor milieu en dierenwelzijn niet streng genoeg. 

Miniatuurvoorbeeld
Waarschuwing van EU

Eurocommissaris Malmström: Als Nederland tegen CETA stemt, wordt er niet heronderhandeld

Goed voor de handel

Door CETA worden vrijwel alle importheffingen tussen Canada en de EU afgeschaft. Het verdrag stimuleert de handel en samenwerking met Canada, vinden voorstanders. "Als je al met Canada geen verdrag kunt sluiten, met wie dan wel?" stelt D66-fractievoorzitter Rob Jetten. "In een tijd dat Trump en de Chinezen alleen maar ruzie maken over handel, dan is het goed voor het Nederlandse bedrijfsleven om ‘ja’ te zeggen tegen dit handelsverdrag."

Lilianne Ploumen Lilianne Ploumen

Draai van de PvdA

De PvdA is van mening veranderd over het verdrag. Afgelopen jaren waren de sociaaldemocraten voorstander daarvan. Lilianne Ploumen heeft als minister van Buitenlandse Handel deelgenomen aan gesprekken over CETA, maar dat is veranderd. "Onze fractie gaat tegen stemmen, want we vinden het ontzettend jammer dat in het verdrag multinationals wel een plek aan tafel hebben en de vakbonden en milieuorganisaties niet", zegt Ploumen, nu Kamerlid voor de PvdA.

Andere partijen verwijten de PvdA een draai. "Ik trek me de kritiek niet aan, want de positie van vakbonden en milieuorganisaties is voor de PvdA altijd een belangrijk punt geweest", aldus Ploumen.

Twijfel bij de ChristenUnie

Ook de ChristenUnie twijfelt. Dat de partij met het verdrag worstelt bleek vorig jaar al toen het debat over CETA op haar verzoek werd uitgesteld. Het is een netelig onderwerp voor de regeringspartij, want in 2016 was de ChristenUnie tegen het verdrag. Kamerlid Voordewind tweette de afgelopen dagen over grote zorgen over voedselveiligheid en boeren.

Voordewind wil eerst het debat met het kabinet voeren, zo laat hij weten. 

Regeerakkoord

D66 vindt dat ChristenUnie zich aan het regeerakkoord moet houden. Daar staat in dat het kabinet positief is over vrijhandel en internationale verdragen. "We hebben in het regeerakkoord heldere afspraken gemaakt over internationale verdragen”, zegt Jetten. “Bovendien is het goed voor Nederlandse bedrijven en voor Nederlandse boeren. Dat zien we onder andere aan de toegenomen export tussen Canada en Nederland.” 

Boeren vrezen concurrentie

Boeren vrezen oneerlijke concurrentie. De sector is verdeeld over CETA. De grote lobbyclub LTO is zeer positief, maar kleine clubs zijn tegen. Ook is er verzet van vakbonden en milieuorganisaties. Zij vrezen dat het verdrag ten koste gaat van dieren- en milieurechten en arbeidsomstandigheden. Ook maken zij zich zorgen over schadeclaims van grote bedrijven.  

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Ondernemers over handelsverdrag CETA: 'Dwarsliggen is strategische fout'

Europese eisen

Minister Kaag van Buitenlandse Handel laat weten dat alle Canadese producten die op Europese markt komen ook moeten voldoen aan Europese eisen. Europese standaarden worden niet verlaagd door het verdrag, garandeert de minister. Of dat een meerderheid overtuigt, is afwachten.

Eerste Kamer

Mocht de ChristenUnie het kabinet helpen, dan wacht een volgende en grotere hobbel. In de Eerste Kamer is ook met de steun van de ChristenUnie geen meerderheid voor het verdrag. Daar moet het kabinet hopen op de steun van bijvoorbeeld SGP en Groep-Otten of dat bijvoorbeeld de PvdA-senatoren wel bereid zijn om het verdrag goed te keuren.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore