Te kritisch

Waarom vinden we onszelf lelijk op vakantiefoto's? 'Kennen eigen uiterlijk niet'

24 augustus 2019 08:09 Aangepast: 26 augustus 2019 10:24
Een selfie geeft geen betrouwbaar beeld van je uiterlijk. Beeld © ANP

Altijd leuk: net terug van vakantie en nog even met het reisgezelschap terugblikken en foto's doornemen. Toch? Niet voor iedereen. Veel mensen vinden namelijk dat ze nogal onflatteus op de foto staan.

Het betekent niet dat we ook echt slecht op de foto staan. Nee, het komt doordat we eigenlijk helemaal niet goed weten hoe we eruitzien. Hoogleraar psychologie Liesbeth Woertman: "Je hebt als mens veel gezichtsuitdrukkingen, maar we kennen er eigenlijk maar eentje. Dat is het gezicht waarmee je in de spiegel kijkt.

Die blik heb je bijvoorbeeld tijdens het kammen van je haren of het poetsen van je tanden. "Je kijkt daar met een kritische blik naar. De meeste mensen zien zichzelf niet in de spiegel als ze nijdig zijn of onnozel kijken."

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Je zelfbeeld Trumpen? Zo doe je dat!

Kritische blik

De mensen om ons heen kennen al die andere gezichten wel. Het is daarom ook niet vreemd dat wanneer je roept: 'wat een lelijke foto', je als antwoord krijgt: 'zo zie je er gewoon uit, hoor'. "We kijken veel kritischer naar onszelf dan anderen. De mensen om ons heen bekijken ons met een warm hart. Ze hebben vaak een positiever beeld van ons uiterlijk."

We kennen ons eigen uiterlijk dus niet, betoogt Woertman, die onder meer het boek 'Je bent al mooi' schreef. Als we naar onszelf kijken, zien we vaak vooral wat er niet deugt. "Maar er zijn ook mensen die vooral kijken naar wat er wél deugt. Het is het verhaal van het halfvolle of halflege glas. Waar het op neerkomt, is dat de waarnemingen van ons eigen uiterlijk hoe dan ook nooit realistisch zijn."

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

De opvoedkwestie: mijn dochter heeft een laag zelfbeeld

Spiegelbeeld

Dat komt ook doordat we onszelf in de spiegel - logischerwijs - gespiegeld zien. De gezichtshelft die rechts in beeld is, gebruiken we voor gezichtsherkenning. Dat doen we als we foto's zien ook, maar dan zien we dus een ander deel van ons gezicht. En dat werkt verwarrend.

Daarnaast kijken we op selfies ook altijd gecontroleerd en gemaakt. "Meestal gooien we er dan ook nog een filter overheen of verwijderen we de foto als die ons niet bevalt. De beelden die we uiteindelijk van onszelf hebben, kloppen dus nooit."

Liesbeth Woertman bekijkt haar 'spiegeluiterlijk'. Liesbeth Woertman bekijkt haar 'spiegeluiterlijk'.

Het is dus niet zo dat we door de veelheid aan foto's tegenwoordig ons 'ware gezicht' beter kennen. "Als er een camera is, schieten mensen direct in de houding", vertelt Woertman. "Dus ook al zijn er méér foto's, het verschil tussen die foto's is niet veel groter."

Ze heeft wel een tip: als je meer spontane foto's van jezelf durft te laten maken, en die goed bekijkt, krijg je een eerlijkere blik op je uiterlijk. "Maar dat vinden we confronterend. Niet alleen voor onszelf, ook voor anderen. Terwijl dat onzinnig is, want zij kennen ons al op die manier."

Realistischer beeld

Je verschillende gezichten wel laten zien, kan dus bijdragen aan een realistischer beeld. Maar wees ook wat aardiger voor jezelf, zegt Woertman. "Bekijk jezelf met mildheid en zachtheid. Als je kritisch kijkt, vindt zelfs de knapste vrouw nog iets. Het is toch bijzonder dat we allemaal anders zijn? En dat met beperkte middelen: we hebben immers allemaal ogen, een neus en mond."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`