Vingerafdruk

Mag de politie je dwingen je telefoon te ontgrendelen? Vandaag horen we het

28 februari 2019 07:50 Aangepast: 28 februari 2019 13:31
Beeld ter illustratie. Beeld © iStock

Handelde de politie juist door de telefoon van een verdachte te ontgrendelen met zijn eigen duim? Daar doet de rechter vandaag uitspraak over. Het is de eerste keer dat de rechter oordeelt over deze vorm van onder dwang ontgrendelen van een telefoon.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

Rechter: politie mocht verdachte eigen telefoon laten ontgrendelen

De vijf verdachten in deze zaak staan terecht voor phishing en bankpasfraude. Opvallend is dat tijdens de verhoren één verdachte werd gedwongen om zijn duim tegen de telefoon te leggen, zodat deze ontgrendelde. 

Op de telefoon van de verdachte werd belastend materiaal gevonden, dat werd meegenomen in de strafzaak. De vraag is nu of dat bewijsmateriaal wel rechtmatig is verkregen. We spraken er in januari over met strafrechtdeskundige Sven Brinkhoff.

Haarlemse strafzaak

In een zaak uit 2018 dreigde de Koninklijke Marechaussee ook onder fysieke dwang de telefoon van een drugsdealer te ontgrendelen. Om de fysieke dwang te voorkomen, ontgrendelde de verdachte zijn telefoon met zijn pincode.

De rechtbank Noord-Holland keurde dit goed: "Het [de vingerafdruk, red.] gaat om biometrisch materiaal wat onafhankelijk van de wil van verdachte bestaat en wat zonder zijn medewerking zou kunnen worden verkregen."

Meewerken aan eigen veroordeling

"Er is nog niets in de wet geregeld dat de politie bevoegdheid geeft om dit soort ontgrendelingsmethoden toe te passen", zei Brinkhoff eerder. "Dat wil niet zeggen dat wat de politie deed per definitie niet mag."

Waar het uiteindelijk allemaal om draait, is het recht dat je hebt om niet aan je eigen veroordeling mee te werken. "Dat is een recht dat heel belangrijk is in de wet. Je mag een verdachte ook nooit dwingen om te spreken bijvoorbeeld."

Toch zijn er ook situaties waarin een verdachte wél mee moet werken aan zijn eigen veroordeling. "Bijvoorbeeld als de politie een dronken bestuurder aanhoudt en hem of haar dwingt om te blazen of wanneer een verdachte van een zedendelict gedwongen wordt om DNA af te staan."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Android-telefoons te ontgrendelen met 3D-geprint hoofd

Onder dwang

De verdachte in deze zaak wilde zijn telefoon niet zelf ontgrendelen. Vervolgens heeft de politie toestemming gevraagd aan het Openbaar Ministerie om de verdachte te dwingen zijn telefoon te ontgrendelen. Een slimme zet, waarmee de politie volgens Brinkhoff nu sterker staat.

"De volgende vraag is hoeveel dwang er is toegepast om de telefoon te ontgrendelen, maar ik vermoed dat dat niet meer was dan iemands hand vastpakken."

Alles bij elkaar op tellend, verwacht Brinkhoff dat de rechter de actie van de politie zal accepteren en het verkregen materiaal niet zal afkeuren als bewijs.Vandaag moet blijken of hij gelijk krijgt. "Nooit eerder is er een uitspraak gedaan op dit gebied dus de gevolgen zullen groot zijn voor de toekomst."

`