Menu Zoeken Mijn RTL Nieuws

03 februari 2017 04:40

EU in het nauw en Trump gooit olie op het vuur: wat nu?

Het is vandaag alle hens aan dek op de bijeenkomst van EU-leiders in Malta. Anti-EU-partijen zijn in opkomst en de Amerikaanse president Trump gooit ook nog eens olie op het vuur. Hoe kan de Europese Unie overeind blijven?

Gisteren moest premier Rutte zich in aanloop naar de EU-top in de Tweede Kamer uitspreken over Trump. Niet makkelijk voor de VVD-leider. Ook zijn partij wil minder vluchtelingen toelaten, maar de maatregelen van Trump gaan Rutte te ver. De premier noemt het inreisverbod dat Trump heeft ingesteld racistisch. Zijn grote concurrent bij de komende verkiezingen, PVV-leider Geert Wilders, heeft daar helemaal geen moeite mee: hij is juist dolblij met de nieuwe Amerikaanse president. 

Zorgen van Rutte zijn de zorgen van de EU

En zo zit Rutte in een spagaat. De VVD-leider moet zich uitspreken tegen Trump, terwijl hij ook de aanhang van de PVV wil overhalen om straks op hem te stemmen. Die spagaat kennen meer EU-leiders. Ook in onder meer Frankrijk en Duitsland zijn dit jaar verkiezingen.

"De EU-leiders maakten zich al zorgen over de opkomst van populistische partijen", zegt EU-deskundige Rob Boudewijn van het adviesbureau European Affairs. "Die partijen willen af van Europa, of willen op z'n minst een Europa-light. Voor de EU is winst van die partijen een zwart scenario."

De plagen van de Europese Unie

  • de strijd tegen terreur
  • ​de vluchtelingencrisis
  • de brexit
  • spanningen met Rusland
  • de relatie met de VS onder Trump
  • financiële problemen van lidstaten als Griekenland
  • opkomst van anti-EU-partijen 

De Europese Unie had al meer dan genoeg te doen. De vluchtelingencrisis, het in toom houden van Rusland en de brexit bijvoorbeeld. Maar nu Trump aan de macht is, verkeert de EU echt in zwaar weer, zegt Boudewijn. "De wereldpolitiek staat op z'n kop."  

De EU-president Donald Tusk noemde Trump dinsdag in een brief aan EU-leiders zelfs een bedreiging. "Dat kun je echt wel een revolutionaire brief noemen", zegt Boudewijn. "We zijn al zestig jaar vrienden met de VS; nu wordt het land ineens als een dreiging beschouwd."

Olie op het vuur

De EU-leiders hebben genoeg redenen om zich zorgen te maken over de nieuwe president. Hij is tegen internationale handelsverdragen: gaat hij straks hoge invoerrechten opleggen aan Europa? Hij noemt de brexit 'verstandig'. En hij lijkt wel heel erg te spreken over Poetin: wil hij straks de sancties tegen het land terugdraaien? 

Het instellen van het inreisverbod is ook nog eens koren op de molen van anti-EU-partijen, zegt Boudewijn. "Het beeld is dat Trump met al zijn decreten enorm daadkrachtig handelt. Een zwakte van de EU, met z'n 28 lidstaten, is dat je altijd compromissen moeten sluiten. Dus qua beeldvorming ligt Trump mijlenver voor."

Hoe kan de EU terugslaan? 

Toch ziet Boudewijn ook kansen voor de Europese leiders in Malta. "Je ziet altijd dat als er externe dreiging is, er grote stappen worden gemaakt binnen de EU. Het zou dus een kans kunnen zijn om juist wél daadkrachtig op te treden. Vóór 9/11 was er bijvoorbeeld nauwelijks een gezamenlijke Europese aanpak van terreurbestrijding. Op dat gebied is al veel veranderd."

Vanmiddag spreken de EU-leiders ook over een deal met Libië. Dat moet net zo'n soort afspraak worden als de deal met Turkije over vluchtelingen. Boudewijn denkt dat met het maken van dit soort afspraken de EU haar kracht kan laten zien.

"De Turkijedeal is een enorme doorbraak geweest om de snelweg van vluchtelingen naar de EU te stoppen. Als dat met Libië ook lukt, zou dat voor de beeldvorming over de EU nu heel goed uitkomen. En het zou meteen de populisten dwarszitten." 

Meer op rtlnieuws.nl:

Topnieuws