Nederland

Dit is wat er bekend is over de besmette eieren

01 augustus 2017 19:54 Aangepast: 03 augustus 2017 19:25
Als je een verkeerd ei hebt gegeten is er waarschijnlijk niet zo heel veel aan de hand. Beeld © ANP

Geschrokken reacties na het advies gisteravond om bepaalde eieren niet te eten omdat ze een schadelijk stof bevatten. Dat roept vragen op, zoals: wat moet ik doen als ik ze al heb gegeten, in welke producten zitten ze en krijg ik mijn geld terug? We zochten het voor je uit.

ZIE OOK: Cees heeft 30 giftige eieren gegeten: 'Ik voel me belazerd'

1. Wat is er aan de hand?

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit is met een waarschuwing gekomen om bepaalde eierenniet te eten. Het gehalte van de schadelijke stof fipronil is in die eieren te hoog en eten daarvan kan een acuut gevaar opleveren voor de volksgezondheid. 

Check hier de lijst met eieren die teveel fipronil bevatten.

2. Wat krijg ik als ik ze heb gegeten?

Fipronil kan in grote hoeveelheden onder meer schade toebrengen aan de lever, nieren en schildklier. De NVWA heef tot nu toe geen concentraties aangetroffen die een direct gevaar zijn voor de volksgezondheid. Als je per ongeluk toch een ei hebt gegeten dat te veel fipronil bevat, hoef je je niet meteen zorgen te maken, meldt de NVWA. Een enkel ei levert geen gevaar op, daarvoor is de concentratie gif in een ei te laag. De waarschuwing geldt vooral voor kinderen, vanwege het lagere gewicht van kinderen.

Toxicoloog Ivonne Rietjens denkt niet dat iemand ziek wordt van de eieren. "Ze worden getest op proefdieren. Die testhoeveelheden worden gedeeld door honderd. Zo weinig mag er voor een mens maar in een product zitten." Volgens Rietjens bewijst deze affaire dat het systeem van voedselveiligheid in Nederland goed werkt. Wie toch te veel fipronil binnenkrijgt, kan misselijk worden of overgeven. Voedselhoogleraar Martijn Katan stelt: "Je hoeft je echt geen zorgen te maken als je een paar besmette eieren op hebt. De normen zijn zo buitengewoon streng dat je echt niet naar de dokter hoeft." 

ZIE OOK: NVWA: giftige eieren verkocht, check je koelkast

Toxicoloog Martin van den Berg van de Universiteit Utrecht zegt dat je lijf fipronil zelf opruimt. "We weten niet precies hoe lang dat duurt, maar de helft ben je ongeveer kwijt in ongeveer een week. Het is niet precies duidelijk hoe de mens erop reageert. Bij proefdieren zie je bij heel hoge concentraties gedragsafwijkingen, uitval en diarree. Maar dat zijn bij heel hoge concentraties, dus we weten niet zeker of dat ook daadwerkelijk bij mensen het geval zal zijn."

3. Is het eten van de besmette eieren extra gevaarlijk voor ouderen en zieken?

De waarschuwing geldt vooral voor kinderen, daar zijn de grenzen anders door hun lagere gewicht. Toxicoloog Van den Berg zegt dat het niet extra schadelijk is voor chronisch zieken en bejaarden. "Volwassenen - of het nou ouderen zijn of chronisch zieken - zijn zwaarder dan kinderen en daar gaat het om. Een kind weegt 20 kilo en een volwassenen weegt 80 kilo, dus dan is het effect van de inname veel kleiner."

4. Wat voor stof is fipronil?

Fipronil is een insecticide dat vaak in diergeneeskundige producten tegen vlooien, mijten en teken gebruikt wordt. Fipronil mag niet worden gebruikt bij dieren die bestemd zijn voor de voedselketen, zoals kippen. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) beschouwt fipronil voor de mens als 'matig toxisch'. In grote hoeveelheden kan het schade toebrengen aan nier, lever of schildklier.

5. Waar zijn de eieren verkocht, in welke winkels?

De eieren zijn afkomstig van een pluimveebedrijf in het Gelderse Eck en Wiel. Zowel de witte eieren uit de stal als de bruine bruine eieren van de vrije uitloopkippen, worden teruggehaald. In welke winkels de eieren zijn verkocht is onduidelijk. De enige winkel waar wij het van weten is een Turkse supermarkt in Breda, waar Cees zijn eieren kocht

ZIE OOK: Pluimveebedrijven stilgelegd om verboden middel in eieren

Volgens de voedselwaakhond liggen er inmiddels geen besmette eieren meer in de supermarkten.

6. Waarom worden de eieren nu pas teruggeroepen, het was vorige week toch al bekend dat het middel mogelijk in de eieren zat?

De NVWA kreeg deze week nieuwe resultaten binnen waar andere conclusies uit te trekken zijn. De monsters van vorige week gaven geen gevaar voor volksgezondheid. Uit de nieuwe monsters van andere eieren, kwamen bij sommige monsters een andere uitslag en daarom is het nu wel een gevaar voor de volksgezondheid.

7. In welke producten zijn de eieren verwerkt?

Dat kan de NVWA niet zeggen.

8. Maakt het verschil of eieren gekookt of gebakken zijn, of rauw zijn gebruikt?

Dat maakt geen enkel verschil. Met koken, bakken of frituren verdwijnt de fipronil niet uit de eieren. Het eten van kippenvlees kan geen kwaad; legkippen worden niet geslacht voor consumptie.

9. Ik heb slechte eieren thuis, kan ik mijn geld terugkrijgen?

Dat is aan het bedrijfsleven, zegt de NVWA. Supermarkten beslissen zelf of ze geld teruggeven aan consumenten die verkeerde eieren hebben gekocht. De koepel van supermarkten laat weten dat dat waarschijnlijk wel zo is. Bij Aldi krijgen klanten die besmette eieren hebben gekocht, in elk geval hun geld terug, laat de supermarktketen weten.

10. Wat betekent de code op je ei?

`