Nederland

Verplichte anticonceptie bij incapabele vrouwen: 'Dit gaat absoluut te ver'

01 oktober 2016 19:38 Aangepast: 27 oktober 2016 01:35
Moeders met een verstandelijke beperking of een drugs- of alcoholverslaving, zouden die kinderen mogen krijgen? Beeld © ANP

Vrouwen die een kind krijgen, terwijl ze psychische problemen hebben of een verslaving. Het is een groot probleem, erkent medisch ethicus Annelien Bredenoord. "Toch vind ik verplichte anticonceptie absoluut te ver gaan. Dit moet je niet willen."

Er ontstaan te vaak trieste situaties bij kinderen van 'kwetsbare' vrouwen. Daarom wil de Rotterdamse CDA-wethouder Hugo de Jonge deze vrouwen verplichten om geen kinderen meer te kunnen nemen. "De omgeving kijkt nu machteloos toe hoe het kindje verwaarloosd wordt", zegt De Jonge. Een verplicht spiraaltje bij deze vrouwen zou daar een oplossing voor bieden.

"Onze eerste inzet is natuurlijk om dit soort situaties te voorkomen en dat gaat goed. Meer dan 80 procent van de volwassenen neemt uiteindelijk vrijwillig anticonceptie. Maar soms krijgen ouders kind na kind. Elk kind wordt dan bij de geboorte weg gehaald, maar deze moeders gaan net zo lang door tot ze er één mogen houden. Dat is echt onwenselijk en niet in het belang van het kind." De wethouder denkt dat jaarlijks ongeveer 10 á 20 vrouwen niet meewerken aan anticonceptie. De CDA'er benadrukt wel dat het nooit moet gaan om 'onomkeerbare' ingrepen.

Vrouw aan bed vastbinden

Annelien Bredenoord, medisch ethicus aan het UMC Utrecht, erkent het probleem. "Toch vind ik het absoluut te ver gaan. Dit moet je niet willen", vindt Bredenoord. Volgens de ethicus kent het voorstel van de CDA'er zowel praktische als morele bezwaren. "Wie bepaalt welke vrouwen wel of geen kinderen mogen krijgen? En hoe ga je dat doen? Iemand oppakken en dan aan een bed vastbinden en gedwongen een spiraaltje inbrengen? Ik zie het gewoon niet voor me."

De gedwongen anticonceptiemaatregel is een heel vergaande maatregel, vindt Bredenoord. Ook is het vaak niet nodig. "Hoe tragisch de situatie van die kinderen ook is: je kunt ze wel opvangen. Investeer in goede jeugdzorg, vindt goede adoptieouders en goede pleeggezinnen. Ook kinderen uit deze verschrikkelijke situaties kunnen nog een mooi leven leiden."

Blijvende schade voor het kind?

Voor de Rotterdamse wethouder is adoptie niet altijd een goede oplossing: zo moeten wij die 'schade voor het kind niet onderschatten'. Maar volgens medisch ethicus Bredenoord speelt er nog een ander probleem bij het voorstel van de CDA'er. "Als vrouwen tegen hun zin in geen kind mogen krijgen wordt hun lichamelijke integriteit geschonden: dat is één van de belangrijkste mensenrechten. Het gaat om een klein aantal vrouwen en dan is het schenden van dit belangrijke recht niet proportioneel."

Dit soort situaties kent geen perfecte oplossing, zegt Bredenoord. "Welke keuze je ook maakt: het is tragisch. Geen dokter zou meewerken aan een IVF-behandeling voor deze vrouwen, én terecht. Het is ook onethisch dat deze vrouwen kinderen krijgen. Maar de overheid hoort zich in principe niet te bemoeien met wie al dan geen kinderen krijgt. Dan is het hek van de dam. Wel kan de overheid natuurlijk inzetten op preventie, jeugdzorg en seksuele voorlichting."

Meer op rtlnieuws.nl:

`