Nederland

'Nederlandse voorzitter VN-Veiligheidsraad vooral zichtbaar tijdens crises'

01 maart 2018 16:34 Aangepast: 01 maart 2018 16:37
De Veiligheidsraad bestaat uit vijftien leden, waarvan vijf permanente.

Nederland is vanaf vandaag de voorzitter van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties. Zijn we nu een beetje de baas van de wereld? Expert internationale betrekkingen Willem Oosterveld legt uit. "De invloed is vooral zichtbaar als er een crisis tussen twee landen uitbreekt of als er zich ergens een acute humanitaire ramp voltrekt."

Het was een langgekoesterde wens van Nederland om weer plaats te nemen in de VN-Veiligheidsraad, want tijdens een internationale crisis zijn alle ogen gericht op één zaal in New York. De plek waar Amerika in 2003 de 'bewijzen' presenteerde over de massavernietigingswapens in Irak. De plek waar minister Timmermans in juli 2014 een emotionele speech hield over MH17. Nederland kan komend jaar meebeslissen over de inzet van VN-missies en maatregelen tegen landen als Noord-Korea.

Prioriteren

Nederland is sinds 1 januari een jaar lang lid van de Veiligheidsraad. En vanaf vandaag dus voor een maand voorzitter. En dan kan je wel wat verschil maken, zegt Oosterveld (foto), werkzaam bij het HCSS in Den Haag als specialist op het gebied van internationale betrekkingen, en zelf ooit stagiair bij het Secretariaat van de Raad op het VN hoofdkwartier.

Miniatuurvoorbeeld

"Dat kan je doen omdat je als voorzitter de agenda van de raad gedeeltelijk bepaalt. En daardoor kan je aandacht aan zaken besteden die je als land belangrijk vindt."

Belangrijk voor Nederland

Nederland zal volgens Oosterveld deze maand vooral aandacht besteden aan drie thema's: conflictpreventie, modernisering van vredesoperaties en het promoten van internationale gerechtigheid.

Topdiplomaat Karel van Oosterom namens Nederland in de VN-Veiligheidsraad

Miniatuurvoorbeeld

Namens Nederland zit Karel van Oosterom in de VN-Veiligheidsraad. De Nederlandse diplomaat is sinds 2013 de Permanent Vertegenwoordiger bij de Verenigde Naties. Vanaf 1 januari vertegenwoordigt hij Nederland in de Veiligheidsraad.

Die thema's, die gaan over zaken zoals welke landen troepen leveren bij een VN-vredesoperatie of het oprichten van internationale gerechtshoven over specifieke kwesties, zijn ook de reden dat Nederland lid is geworden van de Veiligheidsraad. "Daarom is Nederland door de andere leden van de VN gekozen als tijdelijk lid."

Crisis uitbreken

Maar het meest in het oog springend is de VN-Veiligheidsraad als er een internationale crisis uitbreekt.

"De invloed is vooral zichtbaar als er een crisis tussen twee landen uitbreekt of als er zich ergens een acute humanitaire ramp voltrekt. Dat moet je natuurlijk niet hopen. Maar bij een crisis roept de voorzitter de Veiligheidsraad bijeen. Hij kiest het moment waarop. Ook kiest de voorzitter de formulering van het agendapunt en daardoor hoe er over wordt gesproken. Uiteindelijk wordt er dan ook gestemd over maatregelen. Die formulering is erg belangrijk en dat mag Nederland bepalen. Als voorzitter heb je de macht om het debat een bepaalde richting in te drukken."

Welke landen zitten er nog meer in de Veiligheidsraad? 

De Veiligheidsraad bestaat uit vijftien leden, waarvan vijf permanente leden: China, Frankrijk, Rusland, de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. Deze vijf landen hebben een veto: met hun stem kunnen zij een beslissing blokkeren.

De overige tien landen worden tijdelijk gekozen. Nederland had zich samen met Italië kandidaat gesteld. De Italianen een jaar, wij een jaar. Op 1 januari begint 'ons' jaar. Nederland heeft geen veto, zoals de permanente leden.

Nederland was vijf keer eerder niet-permanent lid: in 1946, 1951/1952, 1965/1966, 1983/1984 en 1999/2000.

Meer op rtlnieuws.nl:
Nederland in de Veiligheidsraad: heel belangrijk, maar wat levert het op?

`