Magazine

De voordelen van vasten

22 juni 2017 10:03 Aangepast: 22 juni 2017 16:00

Met opzet een tijdje niet eten. Sommige mensen vasten afgelopen maand vanwege de ramadan, anderen doen het omdat ze zich gewoon goed voelen bij minder eten. Vasten heeft zo z'n voordelen. René: ‘Ik sport op 500 calorieën per dag en voel me prima’.

"Als mijn wekker om 03.00 uur gaat, maak ik in de keuken mijn ontbijt: twee boterhammen met hagelslag en een gekookt ei. Daarna eet ik achttien uur lang niks." Sercan Çalık (26) doet net als elk jaar mee aan de ramadan, de vastenmaand voor moslims. Die duurt nog tot zondag.

Bewustwording
Sercan vlogt samen met zijn vrouw Tuğba (26) over de dertig dagen dat ze tussen zonsopkomst en zonsondergang niet eten en drinken. Tuğba: "Ik vind de ramadan de mooiste maand van het jaar. Door overdag niet te eten, krijg ik meer waardering voor alles wat ik heb."

"Vasten heeft ook mentale voordelen", zegt Sercan. "Mijn andere zintuigen werken beter. Ik denk beter en rustiger na. Ik ben me bewuster van mijn lichaam en ziel en ben dankbaar voor alles." Dit gevoel heeft ook invloed op de mensen om hem heen. "Ik ben vriendelijker en toon meer begrip voor de medemens."

Thumbnail

"Deze maand nemen we ook echt de tijd voor het avondeten", vult Tuğba aan. "Vanavond eten we om 22.04 uur, dan is de zon onder. Van tevoren bedenken we wat we gaan maken. We maken bewust tijd voor de maaltijd en voor elkaar. In het weekend tafelen we uitgebreid met familie. Naast dat het gezellig is, hebben we ook steun aan elkaar."

30 graden
Tuğba werkt in een kledingzaak met airco en kijkt alleen met de lunch even de andere kant op. Sercan heeft het iets pittiger. Hij werkt in de horeca en is de hele dag met eten bezig. Sercan: "Vandaag was het dertig graden, toen had ik het wel even moeilijk achter de frituur. Ik snakte soms naar een slok water."

"Dorst hebben is inderdaad moeilijker dan het niet eten", vult Tuğba aan. "De eerste paar dagen is het vasten een uitdaging, zowel fysiek als mentaal." Dit herkent ook Layla Celik (33). Ze heeft een Nederlandse moeder en een Turkse vader. Ze is niet gelovig opgevoed, maar bekeerde op haar 19e en vast sindsdien tijdens de ramadan. Layla: "De eerste twee dagen moest mijn lichaam echt wennen. Ik had moeite om wakker te blijven en me te concentreren op werk. Daarna wende mijn lichaam snel aan het niet eten en drinken. Op warme dagen ga ik met mijn voeten in koud water om het vol te houden."

Thumbnail

Drie voorraden energie
Vera Wisse is sportdiëtist en docent Food, Health & Human Movement bij Fontys Hogescholen en legt uit wat er gebeurt als je vast. "Als je langere tijd niet eet, spreekt je lichaam de reservevoorraden aan. Simpel gezegd heeft je lichaam drie energievoorraden. De eerste die wordt aangesproken is een kleine voorraad aan koolhydraten. Die slaat je lichaam op in de vorm van glycogeen. Met deze voorraad kun je een paar uur vooruit. Daarna spreekt je lichaam je vetvoorraad aan. Daar kan een mens anderhalve maand op teren. De derde voorraad zijn je spieren, of eiwitten. Die wil je niet verbruiken als energiebron, dan breek je je spieren af."

Als je zo’n veertien tot achttien uur op een dag vast, spreekt je lichaam eerst de voorraad glycogeen aan, daarna je vetvoorraad. Eet je ’s avonds gewoon een maaltijd, dan worden de reserves weer opgebouwd en is er niks aan de hand. Je lichaam houdt een tijdje vasten dus prima vol.

Fitter door vasten
Tuğba voelt zich ondanks het vasten toch actief en fit. Ook René Meesters (54) voelt zich fitter door te vasten. Hij is aan het trainen voor een hardloopwedstrijd en sport ook op 500 calorieën per dag. "Sinds ik twee dagen in de week vast, voel ik me energiek en slaap ik ook beter."

Hij doet het vastendieet. Hierbij eet je vijf dagen normaal en vast je twee dagen. Vrouwen mogen dan 500 calorieën eten en mannen 600. Dit is een licht ontbijt en een lichte avondmaaltijd. Het vastendieetboek is geschreven door Dr. Michael Mosley en Mimi Spencer. Michael Mosley is arts, medisch journalist en programmamaker. Hij maakte eerder een documentaire voor de BBC ‘The Power Of Intermittent Fasting’, wat vertaalt kan worden naar: de kracht van onderbroken vasten.
 
Vastendieet

Thumbnail

Toen de vrouw van René met het vastendieetboek thuiskwam, ging hij overstag. René: "Ik houd ontzettend van lekker eten, ik blog er zelfs over. Maar op een warme zondag zag ik tientallen mannen van mijn leeftijd met dikke buiken voorbij fietsten. Toen dacht ik: dat wil ik niet. Het was een goede reden om met mijn vrouw mee te doen."

Zijn oudste dochter haakt ook aan. Zijn andere dochter en zoon slaan de twee vastdagen over. René: "In je eentje is zo’n dieet moeilijk vol te houden. Door het samen te doen stimuleren we elkaar en houden we het vol."

Makkelijk vol te houden
Door het vastendieet is René bewuster gaan eten. Hij drinkt minder alcohol en graait minder vaak in de snoeppot. "Ik ben fan van de Franse keuken en maak graag lekkere sausen. Nu maak ik ’s avonds een salade of wok ik groente. Zonder saus, uiteraard. Voor mijn zoon en dochter die niet vasten, kook ik rijst."

Het vastendieet is volgens hem makkelijk te doen omdat je de volgende dag weer gewoon mag eten. "Een dieet waarbij je maar 1350 calorieën per dag mag eten, hou ik nooit vol. Ik hoor mezelf al tegen mijn vrienden op het terras zeggen: 'Sorry mannen, ik moet de bitterballen laten staan, ik zit aan m’n calorieëntax.' Dat doe ik niet, daarvoor ben ik te veel een Bourgondiër."

Knorrende maag
Met het hongergevoel valt het volgens René wel mee. Ook Sercan vindt het vasten prima vol te houden. Sercan: "Als ik vast, kom ik erachter dat ik vaak eet uit verveling, niet omdat ik nou zo’n honger heb." Dit inzicht heeft ook invloed op zijn eetpatroon na de vastenperiode. "Ik eet na de ramadan bewuster en gezonder."

Je lichaam raakt ingesteld op de vaste momenten dat je eet. Lunch je altijd rond 12.30 uur, dan geeft je lichaam rond die tijd een hongergevoel aan. Diëtist Vera Wisse: "Dat gevoel is niet erg. Na een grote maaltijd duurt het ongeveer drie tot vier uur voor je maag weer leeg is, dan gaat het eten naar je darmen om te verteren. Je hoeft je maag niet constant te vullen. Ook niet als je lege maag een knorrend geluid maakt."

Afvallen
René is 3,5 kilo afgevallen door het vastendieet. "Misschien ben ik te fanatiek geworden. Niet eten kost me gewoon geen moeite, maar nu weeg ik nog maar 61 kilo, dat is niet de bedoeling. Ik ga een dag minder vasten."

Tuğba is een kilo kwijt sinds de ramadan. "Maar dat wilde ik helemaal niet." En Sercan probeert al een tijdje wat gewicht te verliezen: "Ik dacht: yes, de ramadan begint weer. Maar nee, ik ben geen een kilo kwijt."

Anders eten
Layla is 3,5 kilo kwijt. Zij past haar avondeten aan tijdens het vasten. "De eerste jaren ging ik zwaar tafelen op een lege maag, maar ik kreeg buikpijn en werd misselijk. Nu maak ik lichtere gerechten met kip, vis of vegetarisch. Ik eet geen brood tijdens het vasten en maak gerechten met veel vocht, zoals soepen en een watermeloen. Ik kwam altijd 5 kilo aan tijdens de ramadan. Nu val ik af."

Wisse: "De ene persoon verliest sneller gewicht dan de ander. Dit heeft vooral met lichaamsbouw en metabolisme te maken." Bij een periode van vasten verander je het eetpatroon, maar niet je stofwisseling. "Het maakt voor je lichaam niet uit wanneer je de energievoorraden binnenkrijgt. Of dat nu rond lunchtijd is, of na tien uur ’s avonds."

Detoxen is een fabel
Er zijn verschillende manieren van vasten, waaronder volledig vasten, sapvasten en sportvasten. Mensen die niet religieus vasten doen dat vaak met het doel om gewicht te verliezen of het lichaam te reinigen. Wisse: "Dat reinigen, of detoxen, is een fabeltje. Daar heeft elk lichaam een lever voor, die is ervoor gemaakt om te ontgiften."

Voor de mensen die vasten vanwege de ramadan is de eindstreep in zicht. Zondag is het Suikerfeest. Tuğba: "We gaan ontbijten bij mijn schoonouders, daarna gaan we de hele dag op tour langs tantes, opa’s en oma’s. Met doosjes bonbons in ons hand. Véél bonbons."

Door Linda Samplonius
 

Wat leuk dat je er bent! Vind je ons ook leuk? Volg ons dan op Facebook of abonneer je op onze nieuwsbrief!