Meisjes-magazine
Deze bijlage is tot stand gekomen in samenwerking met Cordaid en valt niet onder de verantwoordelijkheid van de redactie van RTL Nieuws.
‘Het maakt me bewust van hoe goed ik het heb’
Beeld © Arie Kievit
Marieke Elsinga zet zich in voor het goede doel
RTL Boulevard voert elk jaar een week actie voor hulporganisatie Cordaid. Vanaf maandag 18 november voert het programma actie om meer meisjes naar school te laten gaan. Presentatrice Marieke Elsinga blikt terug op haar eerdere reizen voor deze bijzondere actieweek.

Dankbaarheid

“Twee jaar geleden ben ik gevraagd door RTL Boulevard of ik samen met Cordaid op reis wilde. Vorig jaar was ik in Oeganda, twee jaar geleden in Ethiopië. In Ethiopië waren we voor het waterprobleem, vorig jaar draaide de reis naar Oeganda om kindgezinnen. Dat is heel anders dan mijn werk op de set van RTL Boulevard. Ik heb het geluk gehad dat ik in mijn leven veel heb gereisd en gebackpackt en dat ik wat van de wereld heb gezien, maar dit was een totaal andere wereld waarin we terechtkwamen. Zo droog, zo warm, geconfronteerd met zoveel armoede…

'Als kind sta je al -10 achter als je in één van die landen geboren wordt'

Dat heeft me wel doen beseffen wat een mazzel het is dat onze wieg in Nederland staat. Als kind sta je al -10 achter als je in één van die landen wordt geboren, in die vreselijke omstandigheden. Dat was echt een eyeopener. Het gemak waarmee wij met zes liter drinkwater de wc doorspoelen, terwijl veilig drinkwater voor sommige mensen in Ethiopië uren lopen is. Dat maakt je bewust van hoeveel rijkdom we hier hebben, hoe dankbaar we daarvoor mogen zijn. Ook ben ik erg dankbaar dat ik via mijn werk een steentje kan bijdragen aan de campagnes. Het echte werk wordt natuurlijk door Cordaid gedaan en de organisaties met wie ze samenwerken, maar dat ik als presentatrice iets kan bijdragen, dat is wel het minste wat ik kan doen.”

Marieke in Oeganda Marieke in Oeganda

Hevige emoties

“Als presentator ga je op zoek naar het verhaal, naar de problemen. Dat kan moeilijk zijn, want je moet goed doorvragen om tot de kern van het verhaal te komen. In Ethiopië sprak ik met een gezin van vijf kinderen, waarvan het zesde kind was omgekomen door de droogte. Dat wil je helemaal niet opschudden en oprakelen, maar dat moet je toch doen om de kijkers in Nederland de ernst van de situatie te laten zien.

'Dat meisje was twee keer verkracht en had aan één van die keren een baby overgehouden'

Ik weet nog goed hoe geëmotioneerd ik was na dagen filmen, in meer dan veertig graden, na eindeloze gesprekken met gezinnen die kinderen waren verloren door de droogte. Wat me ook altijd is bijgebleven: vorig jaar sprak ik in Oeganda een meisje dat in haar eentje aan het hoofd van het gezin stond. Je noemt zo’n gezin een kindgezin, een gezin zonder ouders. Dat meisje was twee keer verkracht, waarvan ze van één van die keren een kind had overgehouden. Ze was een jaar of vijftien, haar jongere broertje en zusje waren van de basisschoolleeftijd, en zij met die baby in haar armen… tranen in mijn ogen. Als ik kinderen hoor vertellen wat ze hebben meegemaakt, over de oorlogen, ouders die zijn afgeslacht, dan vergeet ik alles om mee heen. Dan zie ik niet meer dat er een camera draait, dat er een cameraman en geluidsman naast me staan. Het enige waarmee ik dan nog bezig ben, is zo goed mogelijk luisteren naar wat zij te vertellen hebben. Zodat ik, eenmaal weer aan de desk van RTL Boulevard, hun verhalen zo goed mogelijk kan navertellen.”

Marieke in Oeganda Marieke in Oeganda

Lol beleven

“Die verhalen doorvertellen, dat vind ik het mooie aan mijn werk. Gelukkig waren we met een goed team aanwezig, met wie je na een lange draaidag daarover kunt napraten. Maar ik ben er ook achter gekomen dat het belangrijk is om lol te hebben. Want we laten niet alleen de ellende zien, maar ook wat voor goed werk Cordaid in die gebieden verricht, welke oplossingen er voor de problemen zijn. Zoals bij de waterputten in Ethiopië, daar heb ik heel veel lol gehad. Ik vroeg aan de kinderen of ze me wilden leren hoe ik zo’n jerrycan kon dragen. Waar die kinderen moeiteloos zo’n jerrycan boven hun hoofd tillen, kwam ik niet verder dan mijn borst. De lol die er toen was, die ontlading, dat hoort er ook bij."   

'Ik dacht: we zijn op de maan beland'

"Tijdens het reizen heb ik me ook nooit onveilig gevoeld, alles wordt goed voorbereid. Ik heb wel een keer gedacht: komen we ooit nog aan op de plaats van bestemming? We waren zeven uur onderweg voor een reportage en we reden over zwartgeblakerde, droge grond. Ik dacht: we zijn op de maan beland, komen we ooit nog ergens? Dat was erg vervreemdend. Maar Cordaid maakt veel van dit soort reizen, ze kennen de mensen met wie ze lokaal samenwerken, we wisten dat het veilig was.”

Marieke in Oeganda Marieke in Oeganda

Levensles

“Dit jaar ben ik niet op reis geweest. We hebben ervoor gekozen de vrouwen van RTL, Miljuschka Witzenhausen, Bridget Maasland, Nikkie Plessen en ik, hier dingen te laten doen om awareness te kweken. Ons doel: 10.000 meisjes naar school laten gaan. Er zijn 35 miljoen meisjes op deze wereld die niet naar de basisschool gaan, dat zijn er heel veel. Als meisjes naar school gaan, wordt de kans op een jong huwelijk en op jong moeder worden, kleiner. Ze worden betere moeders en verdienen meer geld, dat zij weer in hun kinderen kunnen investeren. Zo wordt de vicieuze cirkel doorbroken."

'Het is een kleine moeite, maar je kunt een groot verschil maken'

"De grootste les die ik heb geleerd van de reizen die ik heb gemaakt? Op de meest willekeurige momenten kan opeens door mijn hoofd schieten: de mensen die ik heb ontmoet, zitten nu nog steeds in die toestand. Elke seconde zitten zij in die situatie. Terwijl wij hier een stap verder komen ins ons leven, zijn er zoveel mensen op deze wereld die maar voortmodderen in de ellende, in de situatie waarin ze zitten. Terwijl, als we allemaal een euro zouden geven, we ze al kunnen helpen. Neem het meisje dat een kind kreeg van haar verkrachter. Zij sliep in een hut zonder slot op de deur. De angst dat ze nog een keer zou worden misbruikt was bij haar enorm groot. Wij hebben haar een huisje kunnen geven mét slot. Wij hebben haar kunnen helpen! Mijn oproep is dan ook: kijk vanaf maandag 18 november naar RTL Boulevard en steun de actie door ‘School’ te sms’en naar 3669. Het is een kleine moeite, maar je kunt een groot verschil maken voor mensen die het zoveel slechter hebben dan wij.” 

Ook bijdragen aan de missie van Cordaid om meer meisjes naar school te laten gaan? Doneer dan nu en geef ieder meisje een kans.

Meisjesmissie
Veel meisjes in de allerarmste landen ter wereld gaan niet naar school. Vaak doordat ze moeten helpen in het huishouden of op het land. Een slechte zaak, want hoe meer meisjes naar school gaan hoe beter hun toekomstperspectief zal zijn. Daarom voert Cordaid in de week van 18 november samen met RTL Boulevard actie om 10.000 meisjes naar school te helpen. Deze infographic laat zien hoe en hoeveel invloed onderwijs heeft op het toekomstperspectief van deze meisjes.
'Iedereen kan een lichtpuntje zijn'
Powervrouwen tegen armoede, hier en ver weg
Ze zetten zich in om het leven van anderen beter te maken. Simone, Sietske en Sandra over hun tomeloze energie om anderen te helpen. “De grote glimlach op die gezichten, dat is waarvoor je het doet.”

Simone van Hamond (foto hierboven) is director marketing en fundraising voor Cordaid. Samen met haar team probeert ze meer donateurs te werven om samen hun wens te realiseren: een menswaardig bestaan voor iedereen op de wereld. 

“Ik kom net terug uit Congo, waar we twaalf dagen hebben gefilmd voor onze nieuwe campagne 10.000 meisjes naar school, in samenwerking met RTL Boulevard. Ik sprak een meisje van 6 dat met heel haar ziel en zaligheid verlangt om naar school te mogen, maar iedere dag met haar ouders in de steengroeve zware stenen moet sjouwen... Dan besef je weer hoe goed onze kinderen het hebben. Dat werk achter de schermen, filmpjes maken die raken en in een paar seconden laten zien waarover het gaat, dat is behoorlijk aanpoten.

Bij Cordaid werk ik op de afdeling marketing en fondsenwerving. Ons team zorgt voor een grote, trouwe achterban die ons steunt in het helpen van zoveel mogelijk mensen in nood, in de moeilijkste gebieden ter wereld. Hiervoor heb ik 17 jaar lang voor Heineken gewerkt. Het was de tijd dat vrouwen alles konden bereiken, als ze er maar voor knokten. Ik begon in een traineeklas en heb de mooiste verkoop- en marketingbanen gehad. Als eerste ‘vrouw’ van Heineken werd ik voor een buitenlandstage uitgezonden naar Burundi. Ik heb er een jaar gewoond en mijn hart verloren aan Afrika. Het zaadje voor werken voor een goed doel is toen geplant. Na 17 jaar keihard werken, kwam ik in een andere fase in mijn leven. Ik hoefde niet meer zo nodig in de ratrace van altijd maar meer, er kwam een stukje bezinning bij. Cordaid paste perfect bij mijn nieuwe levensfase. Een grote organisatie die impact heeft in de wereld, maar ook met ingewikkelde strategische uitdagingen. " 

'Wat mij het meest ontroert is niet het leed dat ik zie, maar juist de kracht van mensen'

"In principe ben ik hetzelfde werk blijven doen. In plaats van bier, of de ‘gezelligheid van bier’, verkoop ik nu ‘een goed gevoel’ of ‘bijdragen aan een mooiere wereld’. Dat is een grote uitdaging, want dat is niet iets wat mensen dagelijks nodig hebben. Het gevoel dat het werk me geeft, is wél anders. Er zijn bijvoorbeeld in Congo meer dan twee miljoen meisjes die nog niet naar de basisschool gaan. Het is heel fijn dat ik daar in mijn dagelijkse werk aan kan bijdragen en de belangrijkste reden om met hart en ziel voor Cordaid te werken. Na acht jaar heb ik het nog steeds erg naar mijn zin. Professioneel zijn er telkens ook weer nieuwe ontwikkelingen en uitdagingen. Zo zijn we vorig jaar bijvoorbeeld de koers gaan inzetten op datamarketing, daar zijn nog veel kansen te benutten.

Of ik tijdens mijn werk weleens emotioneel word? Ja, in Congo waren er wel momenten dat de tranen over mijn wangen rolden. Wat mij het meest ontroert, is niet het leed dat ik zie, maar juist de kracht van mensen, de sprankeling in hun ogen. Uiteindelijk kom ik altijd gelouterd en met een positief beeld terug van zo’n intensieve reis. Dan besef ik weer waar het écht om gaat: de kleine dingen, samenzijn met je familie. Mijn tip voor mensen die willen bijdragen aan een betere wereld: neem eens wat vaker gas terug, sta eens stil bij hoe je in het leven staat. We hebben elke dag opnieuw de keuze en mogelijkheid iets te veranderen, dichtbij of ver weg, of het nu gaat over klimaatverandering, eenzaamheid, armoede en onrecht of aandacht voor de ander. Bewuster in het leven staan, ervaren waar het echte geluk zit, dát staat aan de basis voor een veel grotere beweging. Op die manier maken we de wereld met zijn allen mooier voor iedereen.”

Ook bijdragen aan de missie van Cordaid om meer meisjes naar school te laten gaan? Doneer dan nu en geef ieder meisje een kans.

Sietske Nab runt samen met drie andere moeders Pass it on Amstelland , een initiatief dat kleding, speelgoed en klein huisraad inzamelt voor gezinnen die heel weinig te besteden hebben.

“Alles wat we doen, gaat zonder de tussenkomst van geld. Alle donaties zijn in natura: kleding, jassen, schoenen, boeken, kleine huisraad, dekbedovertrekken, speelgoed, soms ook wel kinderwagens of babykamers. Donateurs brengen spullen die zij niet meer nodig hebben aan een van ons, wij checken of de kwaliteit goed is en geven het weer door aan iemand die het hard nodig heeft. Ons initiatief had als basisidee kleding inzamelen voor minima in de buurt, in de regio Amstelland. Zes jaar geleden hielpen we vijf gezinnen, inmiddels zijn dat er 200. Twee keer per jaar organiseren we een beurs in een sportkantine waar minima kleding mogen uitzoeken.

In een hoekje van de woonkamer zamel ik de spullen in. De kinderen helpen ook mee, die testen al het speelgoed. Als de stapel te groot wordt, gaat het naar de gratis opslag. We hebben net de winterbeurs achter de rug en gaan nu een rustiger periode tegemoet. Je komt tijdens het inzamelen soms de gekste dingen tegen. Zo heb ik ooit een stoma uit een zak gevist! We hebben in de loop der jaren vrijwilligers gehad die weer zijn gestopt met inzamelen, maar nog wel bijvoorbeeld doneren, omdat het zo veel tijd kost. Als je er ook nog een drukke baan bij hebt, is het eigenlijk niet te doen."

'Wat ik doe is heel dichtbij, heel concreet'

"Het geeft een goed gevoel minima te kunnen helpen. Mensen kunnen door de raarste omstandigheden in de problemen raken. Zo ken ik een gezin dat een eigen bedrijf begon en waarbij het bedrijf vóórdat de verzekeringen in waren gegaan, volledig afbrandde. Die mensen waren in één klap alles kwijt. Natuurlijk zie ik weleens types waarbij ik denk: ga gewoon eens wat doen, maar ik krijg ook met echt schrijnende gevallen te maken. Mensen die hun baan verliezen, ernstig ziek worden, iemand verliezen. Het is heel fijn om iedereen op zo’n beurs te ontmoeten, de vreugde op die gezichten te zien. De tranen over hun wangen als ze een winterjas vinden die past. Dan weet ik weer waarom ik dit doe.

Dat we zo kleinschalig zijn, is juist de charme. Ik zie direct het resultaat van het werk dat ik erin stop. Het is heel dichtbij, heel concreet. Het is belangrijk om mensen in het buitenland te helpen, maar we hebben hier ook hard hulp nodig. Sommige mensen die in de schuldsanering zitten, moeten leven van tien euro per week. Met zijn vieren! Ik heb het weleens geprobeerd, maar kwam niet verder dan een pak pannenkoekenmix. Voor sommige mensen is twee euro al te veel, daarom ben er ook zo trots op dat we alles zonder geld doen. Zelf probeer ik ook zo weinig mogelijk nieuw te kopen en leer ik mijn kinderen iets voor een ander te doen. Dat dat ook voor het milieu beter is. Ruim je kast op, geef eens iets gratis weg. Laat spullen repareren bij een repair café in plaats van dat je het meteen nieuw koopt. Dat geeft zo’n goed gevoel!”

Sandra Mulder organiseert samen met haar zoon Boet (13) voor de vijfde keer een feestdagenactie, waarbij ze kinderen en ouderen die het minder goed hebben, verrassen met iets leuks tijdens Sinterklaas of Kerstmis.

“Vijf jaar geleden waren er terroristische aanslagen in Parijs. Mijn zoon, toen 8 jaar, zag het op het Jeugdjournaal en was zwaar onder de indruk. Hij vroeg: “Kunnen we niet iets doen?” “We kunnen het leed in de wereld niet veranderen,” zei ik, “maar we kunnen wel mensen helpen die dicht bij zijn, hier in Heiloo.” Ik vroeg hem of hij het leuk zou vinden om kinderen te helpen waar Sinterklaas niet kon zijn. We plaatsen een oproep in het plaatselijke krantje om spullen in te zamelen. Voor ik het wist had ik twee kamers vol met speelgoed!

Toen dacht ik: oké, dit wordt heel groot. Via social media en school konden mensen gezinnen aanmelden die een cadeautje konden gebruiken. Zo deden we dit een paar jaar. Daarna gingen we ook spullen inzamelen voor eenzame ouderen en gingen we op huisbezoek, met Zwarte Piet erbij. Dat was heel emotioneel en intensief. Leuk, maar voor mijn zoon was het ook heftig. We kwamen bij mensen thuis die zwaar verwaarloosd waren. Daarvoor hebben we instanties ingeschakeld. Thuiszorg, dat soort dingen. In de loop der jaren zijn we bij zo’n 92 gezinnen en blijf-van-mijn-lijf-huizen op bezoek geweest.

'Ik geloof dat het aanstekelijk werkt om iets voor een ander te doen'

"De laatste jaren wilde ik meer nadruk leggen op het sociale aspect. Daarom vroeg ik op social media of er mensen waren die mee wilden helpen, die iets voor een ander wilden doen. Nou, daar kwamen veel reacties op! Mensen bieden hun diensten aan: bij een ander de ramen lappen, een boodschapje doen of de heg snoeien. Goed voorbeeld doet volgen, dus probeer ik altijd ook via social media te laten zien wat iemand voor een ander doet. Niet om te pochen met: “Kijk die eens goed doen”, maar omdat ik geloof dat het aanstekelijk werkt om iets voor een ander te kunnen betekenen.

Dit jaar wilde ik niet meer te veel op pad. Daarom organiseren we nu een middag voor de ouderen, in een café, met gezellige muziek. Iedereen krijgt iets lekkers en een klein cadeautje. Het café sponsort koffie en thee, er komen muzikanten optreden die liedjes spelen van weleer. Voor de kinderen organiseren we ook weer speelgoed en lekkers met Sinterklaas. Dat brengen we dan langs. Daarnaast heb ik mensen opgeroepen dit jaar zijn kerstpakket of kerstboodschappen te doneren, ook in de hoop dat mensen worden uitgenodigd bij anderen te komen eten. Mensen kunnen nog tot de derde week van november spullen bij mij inleveren. Alleen al die gezelligheid aan de deur is een feestje!

Mijn zoon is inmiddels een puber. Hij helpt nog wel mee, maar die foto in de krant, daar hoeft hij niet zo nodig meer op te staan. Heel begrijpelijk. Het ging ons er ook in eerste instantie vooral om onze zoon te leren dat je altijd iets voor een ander kunt doen. Of je nu gaat wandelen met een gehandicapt kindje, of krijtlijnen gaat trekken bij de voetbalvereniging, of door iets leuks te doen voor een ander met de feestdagen. Het geeft een warm gevoel om te zien hoe blij mensen worden van een kleine attentie. Maar zien hoe enthousiast anderen worden van het helpen, vind ik het allermooiste. Weten dat dingen verder gaan, dat iemand een ander blijft helpen met de heg snoeien bijvoorbeeld, dat is toch geweldig? Het idee is ooit, vijf jaar geleden, ontstaan omdat ik onze zoon wilde leren dat je altijd iemand anders lichtpuntje kunt zijn. Ik kan wel zeggen: die missie is geslaagd!”

Het schooluniform wereldwijd: geen verschil tussen arm en rijk
Tooien Nederlandse meisjes zich in glittershirts en gympen met led-lampjes erin, in veel landen gaan meisjes van hun leeftijd naar school in een uniform. Van designersokken tot Schotse ruit: overal ter wereld zijn de regels anders, maar hebben meestal tot doel om de kloof tussen arm en rijk te dichten (al lukt dat niet helemaal).

Terwijl wij het de normaalste zaak van de wereld vinden dat onze kinderen allemaal naar school kunnen, is dit in veel landen helaas niet het geval. Zeker niet in de allerarmste landen ter wereld, waar er nog miljoenen meisjes zijn die niet naar school gaan, kunnen of mogen. In veel landen spelen traditionele rolpatronen daarbij een belangrijke rol: jongens gaan naar school omdat ze later voor het inkomen moeten zorgen, meisjes blijven thuis om het huishouden op zich te nemen.

Cordaid maakt zich in november, samen met RTL Boulevard, sterk voor deze meisjes. Want naar school gaan helpt deze meisjes aan een betere toekomst. Meisjes die les krijgen, worden zelfstandiger, leren beter voor zichzelf opkomen, gaan meer geld verdienen, investeren daardoor weer meer in hun eigen kinderen, die op hun beurt weer een betere toekomst krijgen – waardoor de vicieuze cirkel van armoede wordt onderbroken. 

Het schooluniform

In veel landen is het dragen van een schooluniform voor basis- en voortgezet onderwijs verplicht. Het schooluniform was oorspronkelijk bedoeld om het verschil tussen rijke en arme kinderen kleiner te maken, en bestaat in Engeland al sinds de 16e eeuw. Voorstanders van uniformen noemen als voordelen dat kinderen minder worden gepest om hun uiterlijk, dat verschillen tussen sociale klassen minder zichtbaar zijn, het goed is voor het groepsgevoel en het bovendien makkelijk is, want je bent ’s ochtends geen tijd kwijt met het zoeken naar een juiste outfit voor de dag. Van Engeland tot Maleisië, van poloshirts tot lintjes en lange sokken: elk land kent zijn eigen regels en tradities. Een kijkje in het leven van schoolmeisjes in hun uniform, overal ter wereld.

Engeland 

Een groepje schoolmeisjes in Londen. Het dragen van een schooluniform is verplicht tot de leeftijd van zestien jaar. Op blazer of jasje staat vaak het logo van de school. Droegen meisjes van oudsher vaak een rok met ruitje of plooirok, steeds vaker mogen ze ook broeken aan. Wil je later in je leven nog een schooluniform aan, dan kan dat: er worden in Britse discotheken regelmatig feestjes georganiseerd met schooluniform als dresscode.

Kameroen

In Kameroen is schoolonderwijs sinds 2000 gratis. Het aantal leerlingen is sinds die tijd enorm toegenomen. Hoewel het onderwijs tegenwoordig gratis is, moeten ouders vaak wel betalen voor schoolboeken, extra leraren en uniformen. Daar hebben lang niet alle ouders het geld voor.

Zuid-Afrika

In veel voormalige Britse koloniën van het Verenigd Koninkrijk zijn schooluniformen verplicht. Dit meisje zit in Kaapstad op school. Door de leraren wordt nauwlettend in de gaten gehouden of iedereen zich aan de regels voldoet. Zo moet je niet alleen een uniform dragen, maar zijn er ook voorschriften over het dragen van sieraden en het haar. Zo mogen meisjes het haar niet los dragen en zijn opzichtige sieraden niet toegestaan.

Australië 

In Australië is op de meeste scholen, zowel privé of openbaar, het dragen van een uniform verplicht. Op privéscholen is het beleid vaak strenger en is de look formeler en voorzien van blazer, stropdas en hoed. Ook tijdens gym dragen de kinderen dezelfde sportkleding. Op sommige scholen is het tegenwoordig toegestaan om vanaf twaalf jaar speciale truien of bedrukte shirts te dragen.

Kenia 

Meisjes wachten tot de les begint in Kenia. In Kenia bestaan er grote verschillen tussen kinderen in grote steden en het platteland. Grote gezinnen op het platteland kunnen niet voor het hele gezin school bekostigen. Ook is er een gebrek aan scholen op het platteland, of zijn scholen veel te ver weg en moeten kinderen helpen op het land of in het huishouden. Het dragen van een uniform is verplicht. Hebben ouders geen geld voor een uniform, dan mogen kinderen niet naar school.  

Filipijnen 

Op openbare scholen zijn uniformen gebruikelijk, maar sinds 2008 niet meer verplicht - dit is ingevoerd zodat ouders hun geld kunnen gebruiken voor primaire levensbehoeften. Op privéscholen is een uniform nog wel verplicht, al zijn er ook scholen die wat soepeler zijn met de regels en mogen kinderen tijdens bijzondere dagen zoals feestdagen of de laatste dag voor de vakantie in hun eigen outfit naar school.

Oeganda 

De kwaliteit van het onderwijs is in Oeganda heel hoog voor Afrikaanse begrippen. In Oeganda dragen kinderen naar de basisschool een uniform, voorzien van het logo van de school. Elke school heeft zijn eigen ontwerp en kleur outfit. Ook in het openbaar onderwijs is een schooluniform verplicht, al zijn deze qua kleur vaak minder uitbundig dan die van de basisschool. Op de basisschool dragen meisjes vaak jurkjes, op de middelbare school vaak een blouse en rokje.

Japan

In 1900 droegen meisjes een kimono als schooluniform naar school. In de jaren twintig werd het dragen van een matrozenpakje als schooluniform populair. Er zijn nog steeds scholen waar de matrozenpakjes als uniform gelden, maar ook andere soorten uniform (met blazer en plooirok) zijn tegenwoordig in zwang. Meisjes leuken hun uniform op met fashion items zoals Burberry-sjaals of Ralph Lauren-sokken en zijn een grote inspiratie voor modeontwerpers.

Ook bijdragen aan de missie van Cordaid om meer meisjes naar school te laten gaan? Doneer dan nu en geef ieder meisje een kans.

Twee pubermeiden, een wereld van verschil
Een grote mond en verslaafd aan Snapchat: dat is typisch voor een Nederlandse tiener. Maar hoe puber je als je in Congo leeft? Journalist Maartje Fleur vergelijkt haar dochter Luna van 12 met Farida van 12 uit Congo.

Als mijn dochter Luna (niet haar echte naam, want daar zit ze he-le-maal niet op te wachten) thuiskomt, gooit ze haar rugzak en jas op de keukentafel en valt ze vervolgens als een zoutzak op de bank. Ik vraag of ze haar spullen wil opruimen, en ze zucht diep. Eerst moet ze bijkomen van haar ‘vet zware’ dag. Op haar telefoon bekijkt ze ‘snaps’ van vriendinnen. Allemaal meiden met lang haar, en net als zij gek op high waisted jeans, zwarte coltruien en Dr. Martens. Luna trekt een duckface, maakt een paar selfies, bewerkt die en deelt de mooiste op Snapchat. Wanneer ze de keuken in loopt om te kijken of er nog iets te snaaien valt is, wijs ik haar nogmaals op haar jas en tas. “Jij hebt ook altijd wat te zeiken!” roept ze. Ze pakt vijf koekjes, gooit haar jas in de gang en stampt met haar rugzak naar haar kamer, waar Verboden Toegang op de deur staat.

Normaal gedrag voor een brugklasser, vindt orthopedagoog en onderwijskundige Riemke Groeneveld. “In de puberteit maken kinderen zich los van hun ouders en willen ze het liefst alles zelf beslissen. Ook wanneer ze hun rommel opruimen. Doordat de hormonen door hun lijf gieren en andere veranderingen, knallen hun emoties er vaak uit. In deze periode zijn vrienden en vriendinnen erg belangrijk. Wat zij ergens van vinden telt. Niet de mening van hun suffe vader of moeder.”

Puberafstotende jas

Mijn oplossing: ik trek mijn puberafstotende jas aan en herhaal in mezelf het mantra: ‘Deze fase gaat voorbij.’ Jammer dat mijn zoon van 10 niet zo’n jas heeft. Als hij haar kamer inkomt, zegt Luna zonder van haar telefoon of huiswerk op te kijken: “Oprotten!” En dan komt hij zich weer mij beklagen dat zijn zus zo’n trut is. Nee, het is hier lang niet altijd even gezellig.

Luna’s grootste droom is zangeres worden, en daarom zingt ze luid in de badkamer, op de fiets of in haar kamer. Vaak liefdesliedjes. Er is ook een jongen die ze heel leuk vindt. Ze zijn best friends op Snapchat en dat betekent dat ze met niemand zoveel berichten uitwisselt als met hem. Maar aan een relatie is ze nog niet toe. Als ze dat met een serieus gezicht verkondigt, denk je dat ze veertig is en een pijnlijke scheiding achter de rug heeft. In feite is ze erg bleu. Laatst vroeg ze: “Mam, wat is pijpen eigenlijk?” Toen ik het zo kindvriendelijk mogelijk probeerde uit te leggen, keek ze of ze moest overgeven en riep ze: “Mam! T.M.I.!” (Too much information).

Grenzen stellen

Afgelopen vrijdag had ze haar eerste schoolfeest dat tot twaalf uur ’s avonds duurde. Ik vond het eng als ze op dat tijdstip door de stad fietste, en daarom stelde ik voor haar te komen ophalen. “Be-la-che-lijk!” zei ze. “Ik ben geen baby meer! En ik fiets met een hele groep meiden aan huis.” Uiteindelijk kwamen we tot compromis dat zij via Whatsapp haar locatie deelde, waardoor ik op mijn mobiel precies kon zien waar ze uithing. En uitrukken indien nodig.

Orthopedagoog en onderwijskundige Riemke Groeneveld: “Je wilt dat je kind zelfstandig wordt, dus moet je je kind de ruimte geven. Tegelijkertijd wil je ook dat je kind veilig is en dat betekent dat je ook grenzen moet stellen. Dat is voor ouders best ingewikkeld.”
Gelukkig valt er ook veel te genieten. Als ik Luna met vriendinnen hoor kletsen, wanneer we samen naar Hollands Next Topmodel kijken of ze me een spontane knuffel geeft, dan ben ik zo blij en trots dat zij mijn dochter is.

Puber in Congo

Farida (12) uit Congo is net zo’n leuke meid als Luna, maar haar leven ziet er wel even anders uit. Met haar ouders, twee zusjes en broertje woont ze in een lemen huisje op het platteland. Een eigen slaapkamer heeft ze niet, die deelt ze met haar zusjes en broertje. Farida helpt haar ouders zoveel mogelijk. Ze haalt water met een jerrycan, past op de jongere kinderen of helpt op het land. En daar doet ze niet moeilijk over. “Kinderen uit Afrika zullen hun ouders niet snel tegenspreken,” vertelt Alexandra van Nieuwenhuyzen, manager private funding en communicatie van Cordaid. “In deze cultuur moet je respect hebben voor je ouders, en daarnaast weet zo’n meisje ook dat haar ouders haar hulp echt nodig hebben.”

Geen mobieltje

Waar Farida woont, is de internetverbinding belabberd, maar dat maakt haar niet uit, want ze heeft toch geen mobiele telefoon. Gezellig met haar vriendinnen shoppen doet ze ook niet. Daar heeft ze geen geld voor en de stad is ver weg. Met haar beste vriendin Keisha zingt en danst ze graag. Touwtje springen of elastieken doen ze ook vaak en soms gaan ze met de jongens voetballen. Als ze daar honger van heeft gekregen, kan ze niet even een paar koekjes uit een kast pakken. Ze moet gewoon wachten omdat ze maar één maaltijd per dag krijgt. ‘s Avonds eet ze een bordje fufu, een gerecht dat met cassavemeel is aangemaakt, en wat groente.

Seks

Op school heeft Farida les in onder andere taal, rekenen en Frans. Ook krijgt ze seksuele voorlichting. Daar heeft ze met klapperende oren naar geluisterd, want op seksualiteit rust een groot taboe. Met haar ouders durft ze daar echt niet over te praten. Maar ze is blij dat ze nu weet wat ze moet doen om niet ongewenst zwanger te raken of een SOA op te lopen.    

Farida is er trots op dat haar ouders haar naar school laten gaan. Dat is niet vanzelfsprekend voor een meisje. Sommige vriendinnen hebben een paar jaar les gehad, maar zijn ermee gestopt omdat ze thuis nodig waren. Toen haar vriendin Keisha thuis werd gehouden, is de onderwijzeres met haar ouders gaan praten. Daarna mocht ze toch naar school omdat haar ouders inzagen dat als hun dochter verder leert, ze een betere toekomst zal hebben.

Met een big smile naar school

Om te stimuleren dat meisjes lessen blijven volgen, geeft Cordaid de school meer geld voor ieder meisje dat naar school gaat, en een bonus als ze de school afmaakt. Alexandra van Nieuwenhuyzen: “Het is belangrijk dat juist meisjes naar school gaan, omdat alleen op die manier de armoedespiraal kan worden doorbroken. Meisjes die geen onderwijs krijgen, trouwen vaak jong, krijgen veel kinderen en werken niet of hebben een slecht betaalde baan.”

Farida wil nog lang geen echtgenoot, zij droomt ervan om verpleegkundige te worden. Later wil ze misschien een gezin met één of twee kinderen. Met een big smile lopen Farida en Keisha elke dag naar school. Ze gaan een mooie toekomst tegemoet, net als mijn dochter. 

Echte meisjesdingen
Als cadeau voor de feestdagen, of gewoon voor jezelf. Van deze spullen en prullen wordt elk meisje blij!
  1. Visschaaltje

Dit schaaltje haal je toch het liefst elke dag uit de kast? Ook leuk om je mooiste sieraden op te bewaren. €14,50 -  peetcrmcs.com

  1. Boeken Bedtijdverhalen voor rebelse meisjes

Van Cleopatra tot Beyoncé: laat je inspireren door de verhalen van sterke vrouwen die de wereld hebben veranderd. €20,95 - via bol.com

  1. Shit-print

Omdat je soms van die dagen hebt. A3-poster €19,95 - manana-manana.nl

  1. Polaroidcamera

Voor op je verlanglijstje, deze camera waarmee je supersnel de leukste polaroids maakt. €75 - hema.nl

  1. Dierenhangers

Saaie kamer? Hang een tijger, panda of giraffe aan je muur! €12,50 - doing-goods.com

  1. Best friends telefoonhoesjes

Twinning is winning met deze gezellige hoesjes. €25,95 per twee - casimoda.nl

  1. Initial ring

Lekker pronken met je eigen voorletter - of die van je secret crush - om je vinger. €14,94 - fashion-click.nl

  1. Astronaut Barbie

The sky is the limit met deze te gekke astronaut Barbie. €13,95 - via bol.com

  1. Tas met verhaal

Deze vrolijke tas is gemaakt van oud promotiemateriaal van Cordaid, 100% duurzaam dus. En de opbrengst van deze tassen gaat naar, je raad ’t al, Cordaid! Vanaf €21,- cordaid.nl