Gezondheid

Homeopathie: kwakzalverij of heilzaam geneesmiddel?

18 juni 2019 06:00 Aangepast: 21 juni 2019 09:39
Beeld © iStock

De één zweert bij homeopathische neusdruppels om de verkoudheid af te komen, terwijl de ander liever naar de tabletten van de huisarts grijpt. Uit nieuwe cijfers van het CBS blijkt dat bijna een kwart van alle volwassenen net zo veel waarde hecht aan alternatieve als aan reguliere geneeswijzen.

Vooral onder vrouwen en hoogopgeleiden zijn deze middelen populair. Wel vinden de meeste mensen (84%) dat alternatieve genezers een diploma moeten hebben, en ook zegt een ruime meerderheid (79%) dat er onderzoek naar de werking en risico's van die geneeswijzen gedaan moet worden. 

Een veelgebruikte vorm van alternatieve gezondheidszorg is homeopathie. Homeopathie behoort tot de alternatieve geneeswijzen waarbij wordt uitgegaan van het zelfherstellende vermogen van de mens. Door dit herstellend vermogen kun je door te rusten en een beetje aandacht bijvoorbeeld vanzelf genezen van een kleine verkoudheid. Als je lichaam echter meer uit balans is, dan heeft het soms een extra handje nodig om weer in evenwicht te komen. Homeopathische middelen zouden dan een prikkel aan het zelfherstellend vermogen kunnen gegeven.

Ten onrechte wordt vaak op alle zelfzorgproducten het label homeopathisch geplakt. Maar lang niet alle neussprays, oordruppels of gewrichtscrèmes vallen hieronder. Ze kunnen ook tot een andere vorm van natuurgeneeskunde behoren, namelijk fytotherapie. Hoewel homeopathie en fytotherapie erg op elkaar lijken, zijn de verschillen essentieel. Daar lees je hier meer over. 

Homeopathie gaat uit van een drietal principes: gelijksoortigheid, gepotentieerde werking en behandeling van de gehele mens. Het eerste principe, gelijksoortigheid, houdt in dat het lichaam behandeld moet worden met een middel dat bij gezonde mensen verschijnselen oproept die overeenkomen met de verschijnselen van een zieke. Als je bijvoorbeeld verkouden bent, heb je meestal last van tranende ogen en een loopneus. Dit zijn klachten die ook door een ui veroorzaakt kunnen worden. Een homeopaat zal in dat geval de verkoudheid proberen te verhelpen door een ui in verdunde vorm toe te dienen.                                                                    

Het tweede principe van homeopathie is een gepotentieerde werking. Volgens homeopaten kunnen sommige stoffen in hun normale dosering schadelijk zijn. Daarom zijn homeopathische middelen verdund. Daarnaast worden ze op een speciale manier geschud waarbij ze hun krachtige, genezende werking zouden behouden. 

Het laatste principe is behandeling/aandacht voor de gehele mens. Waar een huisarts puur naar de klacht van de patiënt kijkt en daarvoor een passend geneesmiddel voorschrijft, richt een homeopaat zijn vizier op het gehele lichaam. Hiermee hopen ze de achterliggende oorzaak van de klacht te vinden.

Soorten homeopathie

Homeopathie blijft niet beperkt tot één soort, er zijn er meerdere:

  • Klassieke homeopathie: bij deze vorm kijkt men niet alleen naar de specifieke klacht, maar naar de mens in zijn geheel. Hoe zit de patiënt lichamelijk en geestelijk in elkaar? Het homeopathische geneesmiddel moet bij de gehele mens passen.
  • Klinische homeopathie: hier wordt puur gekeken naar de specifieke klacht. Deze vorm van homeopathie wordt vooral toegepast bij acute klachten en zelfmedicatie.
  • Complexe homeopathie: net als klinische homeopathie wordt ook hier alleen naar de klacht gekeken. Belangrijk verschil is dat er zogeheten combinatiemiddelen voorgeschreven worden. Hierin zitten meerdere werkzame stoffen bij elkaar.

Kritiek op homeopathie

De werking van homeopathie is al decennia lang voer voor discussie. Tegenstanders roepen dat het kwakzalverij is en voorstanders menen dat het een welkome aanvulling is op de reguliere geneeskunde. Het belangrijkste kritiekpunt van artsen is het gebrek aan wetenschappelijk bewijs van de werkzaamheid van de homeopathische middelen. Ook menen zij dat door het verdunnen er geen werkzame stoffen overblijven. Een homeopathisch middel is in hun ogen een placebo. 

Voor dit artikel werkten we samen met Gezondheidsplein.nl. Daar vind je nog veel meer artikelen over gezondheid, gecontroleerd door artsen en medisch specialisten.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`