RTL Wonen

Een gietijzeren pan schoonmaken én onderhouden doe je zo!

13 juni 2022 14:57 Aangepast: 13 juni 2022 18:07

Een gietijzeren pan is wat ons betreft onmisbaar in de keuken. Toch hebben deze stevige en zware pannen wel een beetje extra liefde en verzorging nodig. Wij leggen je haarfijn uit hoe je zo’n pan het beste kunt schoonmaken en onderhouden.

Emaillelaag of niet?

De ene gietijzeren pan is de andere niet. Je hebt ze namelijk met en zonder een emaillelaag. Email is gemaakt van gesmolten glas. Het is erg duurzaam en het beschermt je pan tegen roesten, zuren én is bestand tegen inwerking van chemische stoffen.

Dit klinkt nu allemaal perfect, maar er zit ook een nadeel aan. Een gietijzeren pan mét emaillelaag zal nooit zo’n goede anti-aanbaklaag krijgen zoals een gietijzeren pan zonder emaillelaag.

Anti-aanbaklaag

Hoe komt het dan dat een pan zonder emaillelaag een betere anti-aanbaklaag zal krijgen? Daarvoor moeten we je eerst uitleggen hoe zo’n anti-aanbaklaag ontstaat. Je koopt een gietijzeren pan namelijk niet met kant-en-klare anti-aanbaklaag in de winkel. Die laag creëer je zelf door meerdere malen op hoge temperatuur olie te laten hechten aan de pan. Dit kan je gewoon doen tijdens het bakken of door de pan in te branden. In het begin zul je dus wat meer olie nodig hebben.

Gietijzeren pannen met een emaillelaag zorgen ervoor dat de olie veel minder goed kan hechten aan het materiaal waardoor er nooit zo’n goede anti-aanbaklaag ontstaat als bij pannen zonder emaillelaag.

Een handige tip om te weten is dat de natuurlijke anti-aanbaklaag – die je in de loop van de tijd creëert – erg gevoelig is voor zure producten zoals bijvoorbeeld tomatensaus. Dit zal de anti-aanbaklaag aantasten.

Inbranden

Als je een nieuwe gietijzeren pan hebt gekocht zonder emaillelaag is het verstandig om deze eerst in te branden in de oven voordat je hem gebruikt. Dat is heel simpel en gaat als volgt:

Stap 1: Maak de pan goed schoon met water en zeep. Gebruik hiervoor alleen een zachte spons en geen harde spons of borstel. Gebruik ook geen agressieve zeep.

Stap 2: Zorg ervoor dat de pan heel goed droog is.

Stap 3: Doe een eetlepel lijnzaadolie in de pan en smeer het uit met een keukenpapiertje aan zowel de buiten- als de binnenkant van de pan.

Stap 4: Zorg ervoor dat er nergens meer druppelvorming ontstaat en ga dan nogmaals met een schoon keukenpapiertje langs de pan zodat er nergens extra olie meer zit.

Stap 5: Zet de oven aan op ongeveer 200º C en plaats onder in een bakplaat bedekt met aluminiumfolie. Dit zal eventuele oliedruppels opvangen.

Stap 6: Plaats de pan op de kop in de oven op een grillplaat boven de bakplaat met aluminiumfolie. Laat de pan een uur in de oven staan. Doe vervolgens de oven uit en laat de pan staan om af te koelen.

Stap 7: Als de pan is afgekoeld, is ‘ie klaar voor gebruik!

Het inbranden kan je in het begin het beste een paar keer herhalen na gebruik van de pan. Dit hoeft niet telkens in de oven, maar kan ook op laag vuur op het fornuis. We raden je wel aan om het een paar keer in de oven te doen voor het beste resultaat.

Na een tijdje kun je zelfs de meest gevreesde pan-plakkers gemakkelijk bakken in je gietijzeren pan!

Schoonmaken

Er is één grote regel bij het schoonmaken van (gietijzeren) pannen: Ze mogen nooit in de vaatwasser. Dat zal er namelijk voor zorgen dat je anti-aanbaklaag beschadigd raakt en dat wil je natuurlijk niet hebben. Een tweede regel voor een gietijzeren pan is dat je ze altijd direct na gebruik schoon moet maken. Maar let erop dat het temperatuurverschil met het water niet te groot is, anders kan de pan permanent krom trekken. Zorg dus dat je dit altijd met heet water doet.

Geëmailleerde pan

Er zijn verschillende manieren om je gietijzeren pan schoon te maken. Bij een geëmailleerde pan is het gelukkig erg simpel. Je maakt hem gewoon schoon met een zachte spons en warm water. Gebruik alleen voor hardnekkig vuil een klein beetje afwasmiddel (geen agressieve zeep) en spoel hem daarna goed af. Maak de pan grondig droog en zet hem weer terug in de kast.

Pan zonder emaillelaag

Een pan zonder emaillelaag heeft wat meer verzorging nodig. Zo was je hem altijd direct na gebruik met de hand af en met heet water. Spoel de pan eerst om en droog hem met een theedoek heel grondig af. Je kunt hem daarna het beste nog even kort in de oven zetten op een lage temperatuur om het laatste vocht te laten verdampen.

Tip: Bewaar een gietijzeren pan altijd op een droge plek. Ze zijn namelijk erg gevoelig voor roest.

Hardnekkig vuil verwijderen met zout

Soms is het nou eenmaal zo dat er toch iets aankoekt in de pan. Dat krijg je er vaak niet af met een zacht sponsje en afwasmiddel. Ga dan niet eigenwijs tóch een harde spons of borstel erbij pakken. Er is namelijk een trucje om de aangekoekte etensresten te verwijderen.

Doe een klein handje grof zeezout in de pan en scrub vervolgens de pan voorzichtig schoon met een vochtig doekje of een vochtige spons. Mocht het hier nog steeds niet mee lukken, dan kun je voorzichtig te werk gaan met een pannenschraper.

Fotocredits:

Miniatuurvoorbeeld
Elke week de nieuwste tips en inspiratie!

Niks missen? Schrijf je in voor onze wekelijkse nieuwsbrief!

Dit is een artikel van

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore