Bekkeninstabiliteit

Langdurige 'onzichtbare' pijn: 'Ik voelde me onbegrepen'

27 mei 2022 10:20 Aangepast: 28 mei 2022 11:19
Janneke: 'Niemand wist exact waar mijn klachten vandaan kwamen of wat ik ertegen kon doen' Beeld © Carola Doornbos

Janneke van Heugten (45) lijdt aan zwangerschapsgerelateerde bekkenpijn. In de afgelopen jaren vond zij op haar eigen manier een weg in het verlichten van haar pijn, nadat verschillende fysiotherapeuten haar niet effectief konden helpen. "Als mensen zeiden dat ik meer moest bewegen, werd ik woedend. Ze moesten eens weten wat ik voelde."

Toen Janneke zes jaar geleden beviel van haar jongste zoontje, ervoer ze enorm veel pijn. "Veel meer dan tijdens de geboorte van mijn andere kinderen. Ik had zo veel pijn, dat ik niet eens in staat was om om pijnstilling te vragen", zegt Janneke, die na een dertig uur durende bevalling liggend in de auto naar huis ging. "Zitten lukte niet. Ik was gehecht, maar naast de pijn van de wond voelde ik dat er iets anders niet in de haak was daar beneden. Iets dat ik nog niet eerder had ervaren."

Eenmaal thuis bleef dezelfde, intense pijn aanwezig. Toen de klachten na vijf dagen niet afnamen, begon ook de kraamhulp zich zorgen te maken. "Ze vertrouwde het niet en wilde dat de huisarts langs zou komen voor onderzoek. Vlak voordat mijn kraamhulp wegging, kwam de huisarts bij mij aan huis. Hij voerde wat controles uit, maar had geen idee wat er aan de hand kon zijn. Volgens hem hoorde de pijn erbij en zouden de klachten na een tijdje wel afnemen. Zijn advies was om het nog even aan te kijken en veel rust te nemen, dus dat deed ik."

Drie weken plat

Borstvoeding geven deed Janneke liggend. Aan tafel eten met haar andere kinderen was onmogelijk. "Het is normaal om na je bevalling een tijdje in bed te liggen, maar na drie weken onafgebroken liggen was ik er wel echt klaar mee. Ik kon nauwelijks opstaan, zo veel pijn had ik. Normaal gesproken raap ik mezelf altijd snel weer bij elkaar en ben ik een bezige bij. Ik ga graag de deur uit en ben van nature bewegelijk, maar ik kon het niet opbrengen."

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

De pil voorgoed aan de wilgen: 'Ik wil mijn menstruatie niet langer onderdrukken'

Regelmatig zeiden naasten tegen Janneke dat ze moest proberen te bewegen, want dat zou de pijn op den duur verlichten. "Dat vond ik lastig en het maakte me soms zelfs boos. Als je toen wist hoeveel pijn ik had, zou je begrijpen dat ik echt niet kon bewegen. Pas acht weken na de bevalling kon ik een beetje fatsoenlijk uit bed komen. Ik ben toen begonnen met pilates, gevolgd door kleine stukjes wandelen. Het was een lange weg naar een klein beetje verbetering."

Onzichtbaar en onbegrepen

Naarmate de tijd verstreek pakte Janneke haar alledaagse taken weer op. "Werken achter de laptop, klussen, presentaties geven: ik deed het allemaal en gaf geen kik, maar 's avonds betaalde ik de rekening. Draaiend van de pijn lag ik dan in bed", zegt Janneke, die de pijn die zij had ook wel 'onzichtbare pijn' noemt'. "Nu ik meer mensen hoor die hetzelfde hebben meegemaakt of nog steeds meemaken, weet ik dat velen met bekkeninstabiliteit zich onbegrepen voelen. Ergens een geruststelling dat ik niet de enige ben, maar wel zorgwekkend dat zo veel vrouwen dit herkennen."

Janneke boekte vooruitgang in haar revalidatie, grotendeels op eigen kracht. "Ik leerde mijn lichaam beter kennen, daagde mezelf uit en ging af en toe over mijn grenzen heen, om daarna een stapje terug te doen", zegt Janneke, die tegelijkertijd bleef zoeken naar externe oplossingen. "Ik bezocht specialisten, onderging dry needling en volgde pilateslessen. Vooral pilates heeft mij veel gebracht. Het maakte dat de scherpe pijn verdween en ik na lang struggelen weer kon zitten."

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Last van heftige ongesteldheid: 'Binnen uur kon ik me alweer verschonen'

Langzaamaan ging het goede kant op, tot Janneke negen maanden na haar bevalling van de trap viel. "Zo stom. Ik kon weer van voor af aan beginnen, terwijl ik eindelijk in staat was weer wat vrijer zonder pijn te bewegen. Opnieuw kon ik een maand nauwelijks zitten. Omdat ik maar geen vooruitgang boekte, verwees mijn toenmalige bekkentherapeut me na een tijd door naar een collega in een andere plaats: pas anderhalf jaar na mijn bevalling kwam ik terecht bij een specialist in Bilthoven, die direct zag dat mijn stuitje gedraaid was. Dit was waarschijnlijk tijdens mijn bevalling gebeurd. Met de hand zette hij mijn stuitje toen recht en was ik even pijnvrij, maar al snel draaide mijn stuitje weer terug en hij had geen idee wat daarvan de oorzaak was."

In totaal zag Janneke vijf verschillende bekkenfysiotherapeuten. "Allemaal hielpen ze een beetje, maar toch pakte niemand door. Behalve mijn huidige therapeut leek niemand exact te weten waar mijn klachten vandaan kwamen of wat ik er precies tegen kon doen", zegt Janneke, die sinds een tijdje onder behandeling is van een nieuwe bekkentherapeut die haar eindelijk écht kan helpen. "Dankzij haar weet ik dat mijn bekkenbodemspieren constant aangespannen zijn – en dat dit ook de oorzaak is voor het steeds opnieuw terugdraaien van mijn stuitje. Het had een hoop pijn en leed gescheeld als ik haar eerder had ontmoet. Dankzij simpele oefeningen weet ik nu hoe ik mijn pijn kan verminderen en ook heb ik nu veel beter inzicht in waar die pijn eigenlijk vandaan komt."

Juiste kennis maakt het verschil

Tot nu toe zag Janneke haar nieuwe therapeut drie keer. "In die drie keer ben ik al tien keer beter geholpen dan in de anderhalf jaar bij mijn eerste therapeut. Dat geeft aan dat de juiste kennis echt een wereld van verschil kan maken. Er zijn veel goede fysio's en bekkenfysio's, maar het helpt enorm als deze ook veel kennis heeft van het vrouwelijk lichaam – en dan vooral het bekkengebied. Er spelen daar zo vaak problemen die niet worden erkend."

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Selina (35) wil nooit meer een prenatale depressie meemaken

Volgens Janneke is het bekkengebied is een gecompliceerd gebied, waar je dankzij hele simpele tips veel mee kunt, zolang de juiste kennis aanwezig is. "Ik wil mijn eerste therapeut en huisarts niet afvallen. Zij hebben gehandeld met de beste bedoelingen die zij hadden. Maar met de wetenschap van nu denk ik: het had alleen al enorm geholpen als zij me tijdig hadden doorverwezen naar een specialist die wél over de juiste kennis bezit."

Standaard bekken- en stuitcheck

Er bestaan in Nederland veel bekkenspecialisten die focussen op zwangerschapsgerelateerde bekkenpijn, maar volgens Janneke helaas nog te weinig vanuit een bredere blik vanuit het vrouwenlichaam. "Daarbij heb ik het idee dat zorgverzekeraars het niet interessant vinden om bijvoorbeeld in een standaardcheck van bekken en het stuitje na de bevalling te investeren, wat juist heel waardevol zou kunnen zijn. Ik hoop dat er snel meer bekendheid komt voor zorg specifiek voor het vrouwenlichaam na de bevalling."

Janneke is blij dat ze nu weet waar haar klachten vandaan komen en dat ze er ook echt aan kan werken. "Sinds een paar jaar gaat het wandelen steeds beter en momenteel kan ik trots zeggen dat ik het hardlopen weer heb opgepakt. Ik voel me goed en heb het vertrouwen in mijn eigen lichaam weer terug. Volgende maand loop ik na een lange en zware weg zelfs de marathon van Amersfoort. Daar ben ik ontzettend trots op. Ik had nooit gedacht dat dat me nog zou lukken."

Floor Wijma richtte 'FittheFloor' op om bekkengerelateerde klachten na zwangerschap te beperken Floor Wijma richtte 'FittheFloor' op om bekkengerelateerde klachten na zwangerschap te beperken

Wat zegt de expert?

Floor Wijma, fysio- en manueeltherapeut, wilde na haar eerste twee zwangerschappen werken aan haar herstel ná de bevalling. Met de in haar praktijk opgedane kennis en haar eigen ervaringen tot dan toe, creëerde ze een online trainingsschema en -programma, om vrouwen in de eerste drie maanden na de bevalling te behoeden voor klachten in het bekkengebied. "Klachten kunnen uiteenlopend voorkomen en lang niet in alle gevallen wordt de link met de zwangerschap en het herstel na de bevalling gelegd."

Bij 43 procent van de vrouwen in Nederland komt bekkenpijn tussen de zes en twaalf weken na de bevalling voor. "Er is geen eenduidige consensus over de definitie van bekkenpijn, maar de meest recente studies benoemen dat pijn bij de lage rug, liezen, billen, het schaambot, bovenbenen en de gewrichten van het heiligbeen vallen onder bekkenpijn. Van de vrouwen met bekkenpijn geeft 17 procent de pijn een cijfer boven de zes op een schaal van één tot tien."

Veel klachten gerelateerd aan zwangerschap of bevalling

Wijma ziet in haar praktijk veel vrouwen met problemen in het bekkengebied. Bij een groot deel zijn deze klachten gerelateerd aan zwangerschap of bevalling. "Tijdens een zwangerschap worden bepaalde hormonen aangemaakt die de banden rondom het bekken slapper maken. Deze banden steunen je bekken en heupen en de veranderende spanning veroorzaakt instabiliteit."

Wanneer je klachten krijgt als gevolg hiervan, kunnen problemen optreden tijdens bijvoorbeeld staan, tillen, bukken en traplopen. "Ook kun je bij te weinig spanning in de bekkenbodemspieren, naast pijnklachten, incontinentieklachten ontwikkelen."

Bij te hoge spanning in de bekkenbodemspieren kan er ook bekkenpijn ontstaan. "De kans is dan groot dat je andere spieren gaat gebruiken om die pijn in de bekken te compenseren, waardoor je verkrampt gaat bewegen, wat uiteindelijk kan zorgen dat de klachten erger worden en zich verspreiden door het hele bekkengebied. Denk hierbij aan pijn rondom het schaambeen, in de lage rug, heup of stuitje. Vaak worden deze klachten erger bij vermoeidheid."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore