Lifestyle

Niet drinken voor dummies: tips om het vol te houden (en er zélfs van te genieten)

22 februari 2020 19:19 Aangepast: 26 februari 2020 17:35
Beeld © Inside Amy Schumer, Comedy Central

De redactie van evajinek.nl houdt de hoop op self improvement graag in leven. Om stuk voor stuk betere mensen te worden, leven we om beurten een maand volgens de grillen en levenslessen van een zelfgekozen zelfhulpboek.

Redacteur Lizzy van Hees bijt het spits af en besluit in januari nuchter door het leven te gaan, met behulp van The unexpected joy of being sober van Catherine Gray.

In het boek legt Gray in elf delen uit hoe het haar lukte om te stoppen met drinken. En waarom zij gelooft dat veel meer mensen daar goed aan zouden doen. Het is belangrijk om te melden dat de schrijver naar eigen zeggen een alcoholprobleem had. Dat jaren sluimerde en werd gevoed door haar werk bij een tijdschrift, waarbij veel feestjes - inclusief open bar - op de werkagenda stonden.

Een glas wijn hoort erbij. Drinken is gezellig

Voor Gray voelt het noodzakelijk om nooit meer een druppel te drinken. En of je het daar nou mee eens bent of niet, volgens mij heeft ze wel een punt. Alcohol is zo'n vastgeroest onderdeel van onze samenleving. Het hoort bij socializen, bij een malse biefstuk en bij druiperige Franse kaas. We drinken om bijzondere momenten vieren en om te ontspannen na een lange dag. Ik drink mezelf ook meer dan eens moed in om nog een avondje door te halen. En om die heupen nog net een tikkie losser te laten wiegen. Althans, dat hou ik mezelf voor. Maar misschien is het zo gek nog niet om deze 'slechte gewoonte' eens onder de loep te nemen.

Week 1: learning to be sober

Ik heb wel vaker overwogen om te stoppen met drinken, maar zodra de eerste sociale gelegenheid zich voordoet blijft er van mijn ruggengraat weinig over. Wanneer iemand een glas wijn aanbiedt, betrap ik mezelf vaak op de reactie: 'ik heb nog nooit nee gezegd tegen een glas alcohol'. Ik ben stiekem ook wel een beetje mee opgevoed, denk ik. Een glas wijn hoort erbij. Drinken is gezellig – zoals een sigaretje roken dat vroeger ook was.

Maar zoals het met vrijwel alle hypes gaat, bereikte Dry January ook mijn beïnvloedbare brein. De tendens om niet te drinken of wat vaker naar een nul-punt-nulletje te grijpen, wordt groter en een sober leven schijnt wonderen te doen voor hoofd en lichaam.

Zodoende besluit ik op 3 januari 2020, zónder vooropgezet plan, dat ik de komende weken niet ga drinken. Ik krijg nog een extra duw in de goede richting, wanneer ik het boek van Gray zie liggen op het vliegveld in Londen. 'Dit moet een teken zijn', besluit ik en deze keer gaat het me écht lukken om toch in ieder geval drie weken niet te drinken. Off we go.

Vragende ogen als je water drinkt

Op zondag 5 januari staat de eerste borrel gepland waar ik niet zal drinken. Ik besluit dat de auto een goede stok achter de deur is en voel me ready to conquer sober life. Eenmaal aangekomen, vliegen de dienbladen met glazen wijn en prosecco me om de oren. Dat ziet er toch bijzonder lekker uit.

Laat de rest maar drinken, ik ben in topvorm zonder

Normaal zou ik me laten verleiden om toch één glaasje bubbels te drinken, maar nu hou ik me aan mijn voorgenomen plan. Wanneer ik een spa rood bestel, word ik eigenlijk direct geconfronteerd met de sociale norm rondom drank. Vanuit alle kanten word ik aangekeken door vragende ogen. Alsof ze willen zeggen: geen alcohol? Maar dat is toch gezellig? Eén glaasje hoort er toch bij?

Toch lukt het om voet bij stuk te houden en ik vertel iedereen en passant over de drukke weken die ik voor de boeg heb. 'Met kerst en oud en nieuw had ik toch wel genoeg gedronken'. Dus nu weer lekker in het gareel. Ondertussen doe ik me tegoed aan bitterballen en drink ik wel vijf glazen water. Ik merk ook hoe heerlijk het is om van begin tot eind heldere gesprekken te voeren, met opperste concentratie en alertheid. Laat de rest maar drinken, ik ben in topvorm zonder. Eindsaldo: 1-0 voor Lizzy.

Lekker inhaleren

Het wordt die week pas echt moeilijk wanneer een van mijn beste vrienden komt eten en een grote gouden fles bubbels uit zijn tas tevoorschijn tovert. "Tadaa", roept hij opgewekt. Schoorvoetend geef ik toe dat ik 'even niet drink'. Ik vind het moeilijk omdat we eigenlijk altijd drinken als we samen zijn, en meestal ook net iets te veel (the Burgundian life chose us).

Ik vertel hem dat ik het ‘eens uitprobeer’ en ik hoor mezelf in dezelfde zin al fluisterend toegeven dat we 'wel zien hoelang ik het volhou'. Terwijl mijn tafelheer uit zijn glas lurkt, zit ik obsessief naar de vloeistof te kijken. Zet hij het even neer, dan hang ik er direct met mijn neus in. En maar opsnuiven, die goddelijke geur. 

Het duurt nog geen uur voordat ik een glas voor mezelf heb ingeschonken. Half vol, dat dan weer wel. Maar dan gebeurt er iets geks: terwijl het glas pal voor mijn neus staat, drink ik er niet uit. Het is alsof ik alweer over mijn zin heen ben. Ruiken was blijkbaar al lekker genoeg. En 't is me het niet waard om mijn afspraak met mezelf te breken.

Enigszins trots ga ik naar bed die avond, het glas prosecco staat nog op tafel. Als een herinnering aan mijn eerste wapenfeit.

In het hoofdstuk Learning to be sober beschrijft Gray maar liefst dertig dingen die haar hebben geholpen om te stoppen met drinken. Afhankelijk van hoeveel je normaal drinkt en of er sprake is van een 'probleem', zijn er een paar universele tips die volgens mij best nuttig zijn.

1. De Dory-methode 

Het visje Dory van Finding Nemo vergeet alles, de hele dag door. Als je niet wilt drinken, herinner jezelf er dan de hele avond aan, desnoods om de paar minuten, waarom je dat doet. Houd je doel helder voor ogen, dan wordt het uiteindelijk makkelijker om vol te houden.  

2. Vermijd feesten en partijen 

In het begin kun je de feestjes en andere sociale gelegenheden, waar je normaal wel zou drinken, maar beter vermijden. Voor je het weet sneuvel je al binnen een paar dagen en dan zakt de moed je zeer waarschijnlijk in de schoenen, waardoor het alleen nog maar moeilijker wordt om daarna weer in het gareel te gaan.  

3. Zorg voor getuigen 

Als je wél ergens bent waar verleiding op de loer ligt en een alcoholische versnapering lonkt, vertel dan aan de mensen om je heen dat je niet drinkt. Daarmee verzamel je allemaal ooggetuigen, zodat je niet na een paar uurtjes toch voor de bijl gaat. Bovendien kan het best opluchten om gewoon te zeggen, zodat mensen je ook niet de hele avond drankjes blijven aanbieden. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

Working 4 or 5: de voors én tegens van een vierdaagse werkweek

Week 2: socializing sober

Tijdens de tweede week sans alcohol wordt het voor mij al makkelijker. Ik probeer me vooral 's ochtends bewust te zijn van hoe fris mijn lijf en hoofd voelen. Zou het anders zijn dan als ik de avond ervoor wél twee glazen wijn had gedronken? Een helder antwoord heb ik nog niet op die vraag. Maar de zin in alcohol neemt af en ik voel me ook steeds stoerder. Kijk mij eens niet drinken en dat ook echt volhouden. Bovendien slaap ik als een roos. Moedig voorwaarts.

Altijd maar die vragen

Volgens Gray resulteert de opmerking 'ik drink niet' nooit bepaald in een erehaag en knetterhard applaus, maar zorgt het vrijwel altijd voor vragen. Veel vragen. Alsof je verantwoording moet afleggen voor die keuze. Zelfs vrouwen die zwanger zijn, krijgen de vraag waarom ze 'helemaal niets' drinken. Eén glas prosecco kan toch best? Gray vermoedt dat een deel van de oorzaak ligt in de obsessie die haar thuisland Engeland heeft met drank.

Ik kies voor 0.0 om toch een beetje mee te doen

In haar optiek is de 'waarom' vraag de ergste. 'Alsof je jezelf binnenste buiten moet keren en al je geheimen blootgeeft', zegt ze. Ik heb het makkelijk in verhouding. Als je in januari niet drinkt, vinden mensen je beduidend minder raar. Ik merk wel dat ik vaak voor de 0.0 variant van een drankje ga. Om gevoelsmatig toch een beetje mee te doen met de rest.

Zo ook als ik tijdens de tweede week in Antwerpen ga eten. We zitten in een lekker Italiaans restaurant en de rode wijn schreeuwt mijn naam – zeker naast de pasta met lamsragout. Gelukkig heb ik aan alle aanwezigen al verkondigd dat ik niet drink en heb ik getuigen. Ik bestel een alcoholvrij biertje bij de Engelssprekende ober om me vervolgens de rest van de avond af te vragen of er écht geen alcohol in zit. Dat proef je natuurlijk aan de smaak normaal gesproken, ik in ieder geval wel. Maar omdat ik het op dit moment al twee weken heb volgehouden, begin ik mezelf helemaal gek te maken. Want het zou toch verdomde zonde zijn om nu nog uit te glijden op een foutje.

Drank werkt als een Pritt stift: goedkoop en je kunt er prima mee lijmen, maar je trekt het net zo makkelijk weer uit elkaar

Ook tijdens deze avond merk ik dat het echt niet minder gezellig is wanneer je niet drinkt. Als het gezelschap goed is, heb je even leuke en geanimeerde gesprekken zonder. Het enige wat ik jammer vind, is dat lekker eten vaak nóg lekkerder wordt met het juiste glas wijn erbij. Daar kan een alcoholvrij biertje echt niet tegenop, vind ik.

Drank is als goedkope lijm

Omarm het 'sober socializen' volledig, zegt Gray. 'Alcohol verdooft je brein en het kan daarom doodeng zijn om volledig nuchter met je vrienden te hangen. Zeker als er normaal wel altijd drank bij komt kijken'. Toch is alcohol niet meer dan een Prittstift: goedkoop en je kunt er prima mee lijmen, maar je trekt het vervolgens net zo makkelijk weer uit elkaar. Nuchter socializen lijkt veel meer op cement in haar optiek. Het kost in eerste instantie misschien net wat meer tijd, moeite en werk, maar het resultaat staat zo stevig als een huis.

Week 3: the booze-free body and brain

We hebben het al vaker gehoord, maar de experts in The unexpected joy of being sober bevestigen nog maar eens: alcohol is duivels voor je brein. 'Het is extreem verslavend, en die verslaving begint bij je hersenen', volgens psychiater Julia Lewis. 'Drank kaapt je brein als het ware om vervolgens de infrastructuur opnieuw aan te leggen. Zodat je hersenen groot fan worden'.

En dan is er nog dopamine, de neurotransmitter die ook wel bekend staat als 'fun wagon'. Het zorgt ervoor dat je hersens iets graag willen of ergens naar snakken. Hoe meer en hoe vaker je drinkt, hoe groter de kans is dat de dopamine ontlading – die o zo lekker voelt – alleen nog wordt opgewekt door je drug of choice. In dit geval alcohol. Alle andere zaken in je leven, zoals werk, seks en eten, brengen je steeds minder plezier en verdwijnen langzaam maar zeker naar de achtergrond.

Het wordt weer beter

Gelukkig is er ook nog goed nieuws, want zodra je stopt met drinken, herstelt je brein zich weer. De oude paden worden opnieuw aangelegd. Het duurt alleen wel even en daarom lukt het mensen vaak niet om in één keer te stoppen met drinken.

Na een maand zonder drank zijn de juiste wegen in je hersenen pas echt lekker ingewandeld. Zover ben ik nog niet, maar in week drie merk ik persoonlijk al dat het geen enkele moeite kost om niet te drinken. Water, spa rood, thee en alcoholvrij bier: het zijn mijn beste vrienden. Maar ik maak het mezelf ook makkelijk door niet té veel gezellige afspraken te maken.

Als je danst met een klein slokje op, ben je je toch iets minder bewust van je houterige lijf

Daar komt verandering in op 25 januari: een feestje op de agenda. Eerst gezellig eten en dan lekker dansen. What to do, what to do? Ik moet bekennen dat ik in mijn Dry January voornemen al een kleine clausule heb ingebouwd op voorhand. Ik vind drie weken zonder drank ook best een prestatie namelijk. Maar nu ik al zover ben, voelt het ergens een beetje zonde om op te geven.

Maar live muziek, een dansvloer én een feest dat tot 3:00 uur duurt, voelt bepaald niet als een lekker recept zonder een beetje liquid courage. Als je danst met een klein slokje op, ben je je toch iets minder bewust van je houterige lijf. Daarnaast vergeet je dan ook makkelijker dat andere mensen je misschien zien zoeken naar de beat. Ik besluit overstag te gaan en daarmee optimaal te genieten van deze avond, met alles wat er in mijn ogen bij hoort: lekker eten, drank, muziek, een klein beetje meezingen en vooral heel veel dansen. Tijdens het etentje drink ik mijn eerste glas witte wijn, als boter op de tong. En ik ben verkocht. Zo makkelijk kan het gaan.

Ik mis de nuchtere weken best wel

De afgelopen weken ben ik niet meer bewust wél of bewust níet aan het drinken. Dan sluipt het er toch weer snel in om ook op dinsdagavond gezellig een glaasje mee te doen. En vrijdag tijdens de lunch, waarom ook niet? Of zoals gisteravond een halve fles wijn en drie gin-tonics, dan word je toch minder vrolijk wakker.

Kortom: ik mis de nuchtere weken best wel. Ik voelde me frisser, sterker en sliep volgens mij écht langer en beter. Een aanrader om eens te proberen wat mij betreft. Maar wel makkelijker om vol te houden als je er een concreet plan aan ophangt. Met de 'waarom' en 'hoe lang' goed in 't vizier. Dan rest mij alleen nog jullie – met een bescheiden kater – veel plezier te wensen bij het niet drinken!

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore