Eigen schuld

Afra (27) leefde jaren alsof ze miljonair was: 'Ik kreeg aanmaning op aanmaning'

23 januari 2020 09:00 Aangepast: 10 februari 2020 14:03
Beeld © iStock

De dure decembermaand heeft zijn sporen nagelaten en dus is het in januari tijd om op de centen te letten. In dat kader vertellen lezers deze maand hoe zij in de schulden zijn beland en hoe zij er weer vanaf kwamen. Deze week: Afra (27) die haar kop in het zand stak en deed alsof ze geld als water verdiende.

In de schulden 

"Tijdens mijn hbo-opleiding leende ik maximaal bij. Ik had veel te besteden. Daarnaast kreeg ik ook nog eens zorgtoeslag. Ik woonde relatief goedkoop in een studentenhuis samen met vijf andere meiden, maar we gaven geld uit alsof we allemaal miljonair waren. We bestelden minstens een keer per week sushi, gingen veel uit in dure clubs, hielden van winkelen en gingen regelmatig naar de bioscoop. Allemaal van die studiefinanciering. Ik leidde een luxeleventje. Dat ik dat later allemaal weer terug moest betalen kon me niet schelen. Daar dacht ik toen ook niet heel goed over na. Wie nu leeft, nu geniet.

Mijn studieschuld zou een zorg voor later zijn. Na mijn afstuderen zou ik vast snel een goedbetaalde baan vinden. Maar dat ging minder soepel dan ik had gedacht. Ik vond maar geen baan. Of ja, een soort verlengde stage kon ik krijgen, waarvoor ik een vrijwilligersvergoeding kreeg. Daar kon ik niet van leven. Er was in mijn sector gewoon heel weinig werk. Inmiddels was ik vertrokken uit het studentenhuis en huurde een etage in mijn lievelingsbuurt voor bijna vier keer zoveel geld.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Stella (54) zat drie jaar in de schuldhulpverlening: 'Ik had gefaald'

Om er toch voor te zorgen dat er wat geld op mijn rekening zou komen, werkte ik drie dagen per week in een koffietentje. Ik vond het er best leuk, maar had natuurlijk niet gestudeerd om vervolgens barista te worden. Bovendien word je niet rijk van koffie schenken. Dus vroeg ik een creditcard aan waarmee ik geld kon blijven uitgeven zoals ik vroeger deed. Ik bestelde nieuwe kleren bij webshops waar ik achteraf kon betalen en zo werden mijn totale schulden meer en meer. Ik kreeg de een na de andere aanmaning binnen, die alsmaar hoger en hoger werden.

Dom en naïef

Nog steeds was het me niet gelukt om een goedbetaalde baan te vinden, alhoewel ik daar in eerste instantie ook niet heel erg mijn best voor deed, nu ik het gemak had van die creditcard. Ik bleef geld uitgeven alsof ik miljonair was. Ja, noem me dom en naïef, dat was ik ook. Toch vind ik het raar dat iedereen gewoon maar een creditcard mag aanvragen. Een dag later heb je 'm al in huis en kun je doorgaan met leven alsof er niks aan de hand is. Totdat je zoals ik dus klem zit en er iets moet gebeuren.

Na een half jaar werd mijn creditcard geblokkeerd en had ik dus echt een probleem. Met de betaling van de huur liep ik ook al een paar maanden achter. Mijn huisbaas zat achter me aan maar ik beloofde hem trouw dat ik de maand daarop écht zou gaan betalen. En de maand daarop weer écht. En kijk mij nou: daar zat ik dan, met een inmiddels torenhoge schuld, nul saldo op de bank en geen geld meer om uit te geven. Ik raakte in paniek. Wat nu?"

Uit de schulden 

"Ik stuurde een mail naar de gemeente met een soort noodkreet: 'help mij!' Een week later werd ik teruggebeld door een medewerker van het sociale wijkteam en mocht ik langskomen. In tranen vertelde ik mijn hele verhaal. Ja, ik had het er zelf naar gemaakt. En ja, het was ontzettend dom van mij om te denken dat ik zo kon leven en geld kon blijven uitgeven dat niet echt van mij was. Ik wilde dolgraag alles terugbetalen, maar hoe? Samen met de consulent van het wijkteam maakte ik een stappenplan. 

'Ik gaf mezelf 50 euro per week om boodschappen van te doen'

Ten eerste moest ik een serieuze, gewone baan zien te vinden. Ik zegde mijn dure huurwoning in mijn geliefde – maar peperdure – buurtje op en ging in een wijk aan de rand van de stad wonen, voor bijna minder dan de helft. Al mijn dure designerkleding en tassen zette ik op Marktplaats. Ik ordende mijn administratie met een budgetcoach die ik vanuit de gemeente toegewezen kreeg. Zo zag ik precies wat erin ging en wat er weer uit moest. Daar schrok ik echt van. Als je alles bij elkaar optelt zijn je vaste lasten enorm: geld voor boodschappen, de energierekening, de kosten voor internet, televisie en telefoon, de zorgverzekering.

En dan daarnaast nog alles wat ik uitgaf aan kleding, uitjes en andere 'onzindingen'. Met de consulent van de gemeente maakte ik afspraken over een terugbetalingsregeling. Zij regelde voor mij dat een groot deel van de boetes die ik kreeg op het niet betalen van mijn rekeningen werden kwijtgescholden. Ik gaf mezelf 50 euro per week om boodschappen van te doen. In het begin was dat best een uitdaging en heb ik me echt ellendig gevoeld. Zeker om telkens 'nee' te moeten zeggen tegen vriendinnen: 'Nee, ik ga niet mee shoppen, niet mee naar de film of mee uit eten'. 

'Geniet van het leven, maar doe dat wel van je eigen geld'

Ik moest op een houtje bijten. Heel ongezellig, Maar ja, ik had het er zelf naar gemaakt dus moest ik ook zelf op de blaren zitten. Ondertussen solliciteerde ik me suf en kon ik na twee maanden aan de slag bij een makelaarskantoor als office-medewerker. Heel iets anders dan waar ik voor had geleerd. Maar ik was heel blij en trots op mezelf. Ik had een leuke, prima betaalde baan met leuke collega’s. Gelijk heb ik open kaart gespeeld en verteld in welke situatie ik zat. Ik schaamde me daar wel voor, natuurlijk. Maar ik kreeg zoveel lieve en begripvolle reacties. En hulp ook. Collega’s namen eten voor me mee naar kantoor, een schaal lasagne bijvoorbeeld om die avond en de avond daarop op te warmen. Of een tas met kleren en nieuwe hardloopschoenen. Zo ontzettend lief!

Na twee jaar was ik schuldenvrij. Mijn studieschuld heb ik nog niet helemaal terugbetaald, maar daar los ik maandelijks een vast bedrag voor af. Ik werk nog steeds met veel plezier bij het makelaarskantoor en volg daarnaast de deeltijdopleiding Vastgoed, om uiteindelijk ook makelaar te kunnen worden. Ik geef af en toe lezingen op het MBO en HBO om studenten met mijn verhaal te waarschuwen. Leen niet maximaal bij als je het niet nodig hebt en steek vooral niet je kop in het zand. Geniet van het leven, maar doe dat wel van je eigen geld. Want niets smaakt lekkerder dan een zelf verdiend biertje."

Dit zegt de expert 

Financieel coach Monica Helbig van cijfersencenten.nl: "Je kunt heel makkelijk geld lenen, zeker als je student bent. Daarnaast is de hele maatschappij gericht op geld uitgeven. Zelfs de regering noemt het zelfs koopkracht, waarom geen spaarkracht? Tel daarbij op dat weinig mensen echt een goede financiële opvoeding krijgen en deze situatie is eigenlijk niet te voorkomen. Zeker bij jongeren waarbij het toch vaak gaat om meedoen. Ik zie het heel veel en ben bang dat dit alleen maar erger wordt de komende jaren.

Hulp inroepen is echt noodzakelijk wanneer het probleem zo groot is. Daar kom je zelf niet meer uit. Afra heeft belangrijke stappen gezet. Ze moest haar leven helemaal omgooien, dat is echt niet makkelijk. Meer uitgeven kunnen we allemaal, maar minder uitgeven en opofferingen doen is een ander verhaal. Inzicht en budgetteren zijn belangrijke tools die de budgetcoach ook heeft ingezet. In twee jaar schuldenvrij is echt een mooie prestatie. Mooi ook dat Afra haar verhaal deelt op scholen. Ik hoop dat meer studenten hierdoor verstandig omgaan met geld lenen.

Ik heb voor studenten The Money Academy gemaakt. Een website waarop studenten gratis online trainingen over geld kunnen volgen."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore