Menu Zoeken Mijn RTL Nieuws

31 mei 2018 06:00

Artsen confronteren rokers op straat: 'Als je ooit kanker krijgt, kan je me bellen'

Met een confronterende film die vanaf vandaag in zo'n zestig bioscopen draait, wijzen zeven artsen jonge rokers op de gevolgen van hun gewoonte. "Jongeren denken dat het allemaal niet zo'n vaart zal lopen en zijn niet zo bezig met later."

In de video is te zien hoe de artsen in hun witte doktersjas willekeurige rokers op straat aanspreken. "Ik zie dat je rookt", zegt gynaecologisch oncoloog Luc van Lonkhuijzen tegen een jongen die met zijn vrienden over straat loopt. Hij geeft hem zijn visitekaartje. "Wellicht dat je in de toekomst een dokter nodig hebt. Dus als je ooit wilt stoppen of kanker krijgt, kan je me bellen." Andere artsen spreken met rokers over lichamelijke aandoeningen als erectiestoornissen.

'Ik kan niet stoppen'

De hoogste prioriteit

In een open brief in samenwerking met Alliantie Nederland Rookvrij zeggen de artsen dat het ontmoedigen van tabak de hoogste prioriteit verdient en dat zij meer bewustzijn willen creëren. Het grootste deel van hun rokende patiënten is als puber begonnen. "Een leeftijd waarop je snel verleid wordt en verslaafd raakt", constateren ze.

"De sigaret is net zo verslavend als heroïne en cocaïne, maar op meer plekken te verkrijgen dan brood. Het helpen van rokers bij het stoppen met roken en ervoor zorgen dat kinderen beschermd worden en nooit beginnen, is een verantwoordelijkheid van ons allemaal."

Vijandigheid

De Leidse Kinderlongarts Noor Rikkers is een van deze artsen. Zij was aangenaam verrast door de bereidheid van de rokers om naar haar te luisteren. "Ik was best wel benieuwd hoe mensen zouden reageren, maar ik ben geen enkele keer op weerstand of vijandigheid gestuit", zegt zij. "Ergens weten ze ook wel dat je een punt hebt en maken ze zich zorgen om hun gezondheid. Daardoor had ik een aantal goede gesprekken." 

In de praktijk van Rikkers komen heel vaak kinderen en pubers met longontstekingen en astmaklachten langs. "Het onderwerp gaat me heel erg aan het hart. Ik ben vier jaar geleden begonnen met het bestuderen van dit onderwerp en ben me rotgeschrokken toen ik de hoge cijfers zag. Een groot deel van de rokende jongeren gaan gewoon een leven van ziekte en een vroegtijdig overlijden tegemoet."

De dame rechts lijkt onder de indruk van wat ze hoort. "Ik rook niet!"

Niet zo'n vaart zal lopen

Ze ontvangt veel pubers die astma hebben, maar ook roken. "Dat probeer ik altijd heel open met hen te bespreken, niet op een veroordelend toontje. Maar jongeren denken dat het allemaal niet zo'n vaart zal lopen en zijn niet zo bezig met later. Daarom lukt het me ook niet altijd om ze ervan te overtuigen dat ze moeten stoppen."

Floor van Bakkum, Teammanager Preventie bij verslavingsinstituut Jellinek, merkt dat ook op. "Het is een ver-van-mijn-bed-show voor jongeren. Ze zien bijvoorbeeld niet veel mensen van hun leeftijd die kanker hebben en denken dat ze er pas rond hun zestigste mee te maken kunnen krijgen." Wat dat betreft meent Van Bakkum dat het belangrijk is om de directe gevolgen van roken te laten zien. "Bijvoorbeeld het verouderen van je huid, of dat roken kan leiden tot een erectiestoornis."

Hoe anderen jou zien

Volgens onderzoeker Gjalt-Jorn Peters van de Open Universiteit kunnen sociale factoren een grote rol spelen bij hun besluit om te gaan roken. "Wat andere mensen doen en hoe anderen jou zien, is voor jongeren heel belangrijk. Daar moet alleen nog meer wetenschappelijk onderzoek naar gedaan worden." Peters denkt daarom dat puur het wijzen op gezondheidsrisico's in campagnes niet werkt. 

Rikkers en Van Bakkum neigen dan ook naar een combinatie van beleid en voorlichting als meest effectieve manier om roken onder jongeren aan te pakken. Rikkers wil het roken helemaal uit de directe omgeving van kinderen weghalen. "Ouders die roken, zijn voorbeelden voor hun kinderen. De kans dat ze zelf gaan roken, wordt dan veel hoger. Ik zie heel veel gezinnen waar het van generatie op generatie wordt doorgegeven."

Van Bakkum: "Rookverboden op scholen en ziekenhuizen, grote winkelketens die geen sigaretten meer verkopen, duurdere sigaretten: alles helpt. Maar het blijft wel een kwestie van de lange adem." 

Stoppen met roken: 3 tips van een neuropsycholoog

Bijna één op de vier zware rokers overlijdt voor zijn 65ste, zo'n 13 jaar eerder dan mensen die niet roken. Hoog tijd om te stoppen dus. Neuropsycholoog Maartje Luijten weet precies hoe zo'n verslaving in je hersenen werkt.

 

Wereld Niet Roken Dag

Vandaag wordt wereldwijd aandacht besteed aan de 'Wereld Niet Roken Dag'. Deze dag werd in 1987 in het leven geroepen door de World Health Organization (WHO) om meer aandacht te vragen voor de gevaren van roken.

Uit cijfers die het CBS vandaag publiceerde blijkt dat 23 procent van de bevolking van 25 jaar of ouder rookt. Volgens het Trimbos Instituut rookt ongeveer 23 procent van de jongeren van 18 en 19 jaar. Lager opgeleiden roken vaker dan hoger opgeleiden. Het aandeel rokers is het hoogst onder 25- tot 45-jarige mannen met een lager opleidingsniveau. 52 procent van hen rookt.

Meer op rtlnieuws.nl:

Topnieuws