Gezondheid

Mantelzorger op je 14de: 'Ik ben veel sneller volwassen geworden'

08 november 2016 16:15 Aangepast: 08 november 2016 19:17
Frans en Coks Donders. Beeld © Coks Donders

Steeds meer Nederlanders zijn mantelzorger. Dat is zwaar, het vergt veel energie en zorgt er soms voor dat je nauwelijks meer aan jezelf toekomt. Maar het zorgen voor een naaste levert ook positieve dingen op, weet Coks Donders. "Je brengt veel kostbare tijd door met je familie."

De vader van Coks, Frans Donders (64) kreeg bijna 14 jaar geleden het herpesvirus. Niet in de vorm van een koortslip, maar in zijn hersenen. Hij begon vreemd gedrag te vertonen - hij sprak opeens Zwitser-Duits - en binnen een paar uur lag hij in coma. Daar zou hij een paar maanden in blijven, waarna Coks (nu 27) op haar 14de mantelzorger werd, samen met haar moeder Marita.

Inlevingsvermogen

"Het zwaarst is dat je de dag niet kunt inschatten", zegt Coks. "Je moet altijd 25 stappen vooruit denken en dat is psychisch behoorlijk belastend." Haar vader heeft geen speciale zorg nodig, maar moet wel 24 uur per dag in de gaten gehouden worden.

"Door het grote litteken dat het virus in zijn hersenen heeft achtergelaten, is zijn sociale inschattingsvermogen weg. Hij kan zomaar de straat oplopen of om 7 uur 's ochtends het computermannetje willen bellen omdat hij niet in zijn Hotmailaccount kan."

Brood

Coks' vader heeft verder geen gevoel meer in en om zijn mond, waardoor hij een kunstgebit heeft en veel speeksel verliest. "Een paar keer per maaltijd moet je dat wel tegen hem zeggen. Of dat er een stuk brood op zijn wang zit." Ook heeft Frans epilepsie-aanvallen, waardoor de schade in zijn hersenen steeds groter wordt.

"Het voordeel van als kind zo'n traumatische gebeurtenis meemaken, is dat je al snel leert je eigen keuzes te maken", aldus Coks. "Mijn vader heeft nooit vaderlijk advies kunnen geven. In vergelijking met leeftijdgenoten ben ik veel sneller volwassen geworden."

Liefhebben

Het grootste pluspunt van mantelzorger zijn, is het contact met haar familie. Coks: "Ik kom sowieso uit een warm nest, maar de band met mijn moeder is echt fenomenaal. Sinds mijn puberteit hebben we met zijn tweetjes voor mijn vader gezorgd, een persoon die we beiden liefhebben." 

Tijdens de perioden dat ze in het buitenland verbleef voor werk en studie, merkte ze pas hoe zwaar het was. Nu had ze eindelijk alle tijd voor zichzelf. "Die tijd heb ik echt wel nodig gehad." Toch heeft ze er geen spijt van. "Ik weet niet of ik zonder zijn ziekte geworden zou zijn wie ik nu ben. Ik zie nu wat belangrijk is in het leven, omdat ik weet: van de ene op de andere dag kan het anders zijn."

Het Centraal Bureau voor de Statistiek brengt morgen cijfers naar buiten over het aantal mantelzorgers in Nederland en hoe zij die belasting ervaren.

RTL Nieuws
`