We zien dat je waarschijnlijk onze advertenties blokkeert. RTLNieuws.nl heeft de inkomsten uit advertenties nodig om goede, onafhankelijke verhalen te blijven maken. Ook kan het zijn dat door het gebruik van een adblocker bepaalde functies op de website niet goed werken. Maak je een uitzondering voor onze pagina's? Voor meer informatie, klik hier.
Menu Zoeken Mijn RTL Nieuws

26 oktober 2016 16:01

Nienkes dochter overleed aan wiegendood: 'Ze was net een porseleinen popje'

Nergens ter wereld is het aantal gevallen van wiegendood zo laag als in Nederland, mede dankzij strenge richtlijnen. Maar zelfs die kunnen niet voorkomen dat het toch nog 10 tot 15 keer per jaar gebeurt. Het overkwam Nienke Westerhof. Haar dochtertje Anne was nog geen acht weken oud toen het misging.

Op de fatale dag in augustus 2013 was Nienke voor het eerst sinds de geboorte van Anne een middagje de deur uit. Haar vriend paste thuis op hun dochter toen het noodlot toesloeg. "Hij belde me op, helemaal overstuur. Het eerste wat ik kon verstaan was: ze is dood. Het duurde even voor het tot me doordrong wat hij zei. 'Anne is dood. Je moet nu naar huis komen, haar buikje is nog warm.'"

Had het voorkomen kunnen worden?

Toen Nienke thuiskwam, stonden er twee ambulances, een politieauto en een mensenmassa voor hun flat. "Ik ben meteen naar boven gerend. Daar stond een ambulancebroeder met onze dochter op zijn arm. Mijn vriend had haar nog geprobeerd te reanimeren, maar kon haar niet meer redden. Ze waren net alle plakkertjes van haar lichaam aan het halen. 'Ze is overleden', zeiden ze, 'we kunnen niets meer voor haar doen.' Op dat moment was ze net een porseleinen popje."

Wat er precies misging, zal waarschijnlijk nooit duidelijk worden. Het lichaampje van Anne werd diezelfde avond nog onderzocht, maar artsen konden niets vinden. De officiële doodsoorzaak is wiegendood. Had haar dood voorkomen kunnen worden? Die vraag houdt Nienke en haar vriend al drie jaar bezig.

Buikslapen en hitte

"We weten het niet. We denken zelf dat het een combinatie is van twee dingen: buikslapen en hitte. Anne was een echte buikslaapster. In een andere houding viel ze gewoon niet in slaap. In overleg met een verpleegkundige hebben we besloten haar dan toch maar op haar buik te laten liggen. Misschien heeft dat meegespeeld. En er was die week een hittegolf. Het was bloedheet binnen. Dat kan ook een factor zijn geweest."

De adviezen (zie kader) om de kans op wiegendood te minimaliseren, kende Nienke wel. "Maar ik ben er nooit heel erg mee bezig geweest. Het is toch ver van je bed, zo vaak komt het niet voor." Maar sinds ze eind 2014 opnieuw ouders zijn geworden zijn ze extra alert. De eerste maanden van het leven van zoontje Wout waren ze vreselijk bang dat het opnieuw zou gebeuren. "Die angst laat je niet meer los."

Wout bij het graf van Anne. Tekst gaat verder onder de foto.

Elk uur draaien

Dat Wout ook een buikslaper bleek te zijn, maakte het er niet makkelijker op. "Vanaf het moment dat hij zichzelf kon draaien, hebben we hem elk uur teruggedraaid op zijn rug. Maandenlang."

En waar ze Anne nog weleens wilden laten huilen, reageren ze bij Wout op elke kik. Anne sliep op een eigen kamertje, Wout heeft het eerste jaar bij zijn ouders op de kamer geslapen. Dat laatste is ook het advies van het Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ). "Wiegendood is niet helemaal te voorkomen, maar je kunt je kind zo wel beter in de gaten houden", zegt Nienke. "Je hebt er meer oog op, hoort je kind de hele tijd ademen en kunt sneller ingrijpen als het nodig is." 

Wiegendood voorkomen: de adviezen in Nederland

De Amerikaanse Academy of Pediatrics heeft deze week een nieuwe richtlijn opgesteld om het aantal gevallen van wiegendood terug te dringen. Kinderartsen in de VS adviseren ouders nu om kinderen in elk geval de eerste zes maanden en liefst het eerste jaar bij de ouders op de kamer te laten slapen. In Nederland geldt deze richtlijn al langer. Wat zijn nog meer de adviezen in ons land?

  • Laat het kindje altijd op de rug slapen. Zijligging is ook minder veilig dan rugligging. Buikligging geeft het hoogste risico. 
  • Geef een kind onder de 2 jaar geen kussen of dekbed, dat kan gevaarlijk zijn. Ook een te zacht matras of waterbed kan gevaarlijk zijn als het kind er met het gezicht tegenaan rolt. Het belemmert de ademhaling.
  • Geef geen zachte voorwerpen of knuffels in bed, een kind kan hier met het gezichtje tegen aan rollen en heeft nog niet de bewuste motoriek om zich uit een benarde situatie te bevrijden. Besef dat ook 'babynestjes' hieronder vallen en gevaar kunnen opleveren.
  • Wiegendood komt de eerste vier levensmaanden vaker voor als het kindje bij de ouders in bed slaapt (en zelfs de eerste zes maanden als het kindje te vroeg geboren is of de ouders roken). Het ouderlijk bed is niet veilig voor jonge baby’s: denk aan grote kussens, dekbedden, de spleet tussen matrassen en één of twee volwassenen die diep slapen en veel warmte afgeven. Leg het kindje dichtbij, maar in een eigen bedje.
  • Geef zo mogelijk borstvoeding. Als je ’s nachts voedt, kan dat het best in je eigen bed. Ga niet op een bank of stoel voeden ’s nachts: je bent moe en als je daar in slaapt valt is dat veel gevaarlijker voor het kind dan wanneer je in je eigen bed in slaap valt.
  • Geef een trappelzak zodat je alleen nog maar een dun lakentje of dekentje nodig hebt en het kindje niet onder beddengoed kan raken. Bij gebruik van dekens: leg het kind onderaan in bed, dan kan die er ook minder makkelijk onder raken.
  • Zorg dat de omgeving van het kind helemaal rookvrij is (ook in de zwangerschap). Sigarettenrook beïnvloedt het reactievermogen van een baby.
  • Pas op dat het kind het niet te warm krijgt. Een mutsje binnen is niet nodig na de allereerste periode. Let op ventilatie van de kamer.
  • Een fopspeen voor het slapen lijkt de kans op wiegendood te verminderen.

Bron: Nederlands Centrum Jeugdgezondheid en Landelijke Werkgroep Wiegendood.

Topnieuws