Menu Zoeken Mijn RTL Nieuws

05 december 2017 06:00

Kinderombudsvrouw bezorgd om armoede: 'Kinderen in de winter op slippers naar school'

Nederland doet een hoop om arme gezinnen te helpen. Dat is op zich goed, zegt Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer, maar: kinderen help je er uiteindelijk niet écht verder mee. "Het is pleisters plakken. Het haalt mensen niet uit de armoede. En dat moet gebeuren."

In Nederland groeit een op de negen kinderen op in armoede. 378.000, om precies te zijn. En dat aantal neemt niet af. Onder die groep zitten veel kinderen die ook nog eens ongelukkig zijn en hun leven een onvoldoende geven. En dat terwijl de meeste Nederlandse kinderen juist heel gelukkig zijn.

Vandaag, op de dag van Sinterklaas, vraagt kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer aandacht voor deze kinderen. Een groep waar vanavond waarschijnlijk géén pakjes voor de deur staan.

Heel veel stress

Kalverboer publiceert vandaag een rapport. Daarin staat dat kinderen die in armoede opgroeien niet alleen last hebben van het feit dat ze te weinig spullen hebben, maar dat ze vooral heel veel stress en onzekerheid ervaren. Dat leidt er toe dat ze bijvoorbeeld ook minder goed op school kunnen meekomen omdat ze zich slecht kunnen concentreren, en minder goed contact kunnen hebben met andere kinderen. "Ze hebben eigenlijk over het geheel een minder goed toekomstperspectief", zegt de ombudsvrouw.

Voor het onderzoek is gesproken met kinderen, jongeren en ouders die leven in armoede en vertegenwoordigers van gemeenten. Ook is een analyse gemaakt van een online vragenlijst die 1395 kinderen en jongeren hebben ingevuld over hun leven. Van deze kinderen en jongeren hebben 196 te maken met armoede thuis.

Hele leven

"Armoede heeft invloed op álle levensgebieden", legt Kalverboer uit. "Het heeft invloed op hoe hun ouders zijn; die zijn vaker gestrest en hebben allerlei zorgen. Dat merken kinderen, die hebben daar last van. Het heeft invloed op de situatie op school. Ze hebben niet altijd de kleren die ze nodig hebben. Ze moeten naar school lopen, terwijl anderen een fiets hebben. Ze wonen in buurten die vaak minder veilig zijn, en die ze onaangenaam vinden en waar minder voorzieningen zijn. Dus eigenlijk hebben ze in hun hele leven te maken met de effecten van armoede."

Ouders ervaren armoede als een soort fulltime baan, vertelt de ombudsvrouw. Zij kunnen daarom niet nadenken over hoe ze hun positie kunnen verbeteren, en hoe zij hun kinderen weer mee kunnen laten doen. "Heel veel kinderen geven aan dat het thuis instabiel is. Dat ze opstaan met stress en naar bed gaan met stress. Daar willen ze heel graag verandering in. Ze willen perspectief op een ander leven." Daar hebben dit soort gezinnen hulp bij nodig, vertelt ze.

Zes verschillende ambtenaren

Soms krijgen ze die juiste hulp, maar vaak ook niet. Volgens Kalverboer wordt in veel gemeentes 'heel erg langs elkaar heen gewerkt'. Ouders hebben dan te maken met zes verschillende ambtenaren die allemaal een stukje van het probleem op zich nemen, vertelt ze. Ze pleit voor een vaste 'aanspreekpersoon' binnen het gezin. "Die de kinderen kent, die de ouders kent, die een plan maakt voor een langere termijn. Die eigenlijk het aanspreekpunt is tussen al die verschillende delen van de gemeente waar mensen mee te maken zouden krijgen."

Kalverboer wil een integraal plan. "Één plan voor kinderen van 0 tot 18. En eigenlijk van 0 tot 23. Zodat ze een perspectief hebben op wél een baan. En wel een goede opleiding. Gewoon een fijne jeugd."

Geen eten

De ombudsvrouw maakt zich 'grote zorgen' als de situatie zo blijft. "Ik was vorige week op werkbezoek bij een kledingbank. Daar hoorde ik van kinderen die in de winter op slippers naar school gaan. Dat als er getrakteerd wordt op school, die kinderen het eten naar binnen schrokken omdat ze geen warme maaltijden krijgen - of überhaupt geen eten krijgen. Of kinderen die geen schoon ondergoed hebben en daarom uitgesloten worden."

De boodschap van de ombudsvrouw is dus helder: één iemand moet het overzicht houden en voor langere tijd beschikbaar zijn. "Want armoede, daar kom je makkelijk in, maar je komt er niet zomaar meer uit."

Reactie staatssecretaris

"Armoede en zeker armoede bij kinderen is schrijnend en ik vind het belangrijk om daar tegen te vechten", reageert Tamara van Ark, staatssecretaris van Sociale Zaken. "Een goede start voor een kind is van groot belang ook om later te kunnen meedoen. Dit rapport laat zien hoe complex de armoedeproblematiek is. Een blauwdruk om armoede te bestrijden is er helaas niet." De staatssecretaris belooft volgend jaar meer inhoudelijk te reageren.

Topnieuws