Menu Zoeken Mijn RTL Nieuws

07 november 2015 18:53

Zo beïnvloeden lobbyisten de Tweede Kamer

ING zou meegeschreven hebben aan een wet die banken een fiscaal voordeel biedt, schreef NRC deze week. Ook blijkt uit onderzoek van de Universiteit Utrecht dat de bedrijfslobby een flinke vinger in de pap heeft als het gaat over het duurzaamheidsbeleid. Wat is de invloed van bedrijven en organisaties in de Tweede Kamer?

Op dit moment staan er 683 lobbyisten vermeld op de website van de Beroepsvereniging voor public affairs, maar vermoedelijk zijn er honderden belangenbehartigers niet aangesloten.

Dat er zoveel rondlopen is niet vreemd, vertelt Tino Wallaart. "De Tweede Kamer kan niet zonder hun adviezen." De directeur van public affairs bureau WKPA leerde alle facetten van de landelijke politiek kennen als woordvoerder en politiek assistent van twee ministers, partij- activist en hoofd public affairs van een grote NGO. 

Schandalig weinig geld
"De Kamer heeft in Nederland schandalig weinig geld, middelen en mankracht om zelf genoeg expertise in huis te hebben. Ze zijn dus ook afhankelijk van de kennis van lobbyisten." Volgens hem gebeurt het "vrijwel altijd" dat bedrijven, organisaties of NGO’s meewerken aan wetsvoorstellen.

Bedrijven of organisaties leggen contact met Kamerleden op het moment dat een wetsvoorstel speelt en proberen steun te vinden voor hun wijzigingsvoorstellen. "Een goede lobbyist legt niet alleen maar zijn standpunt uit, maar speelt in op de belangen van het kamerlid in kwestie", zegt Wallaart. Ook worden organisaties regelmatig uitgenodigd op ministeries om mee te denken over de invulling van nieuw beleid.

Dat is een vrij transparant proces, vertelt hij. "Als er een nieuwe wet opgesteld wordt, praten beleidsmakers met betrokken partijen over hun zienswijze. Na afloop krijgen ze een uitgebreid antwoord waarin uitgelegd wordt welke punten wel en niet overgenomen zijn."


Een van de wandelgangen van de Tweede Kamer, laat in de avond. 

Transparantie
Het wordt pas problematisch als niet duidelijk wordt wie welk standpunt inbrengt, legt Tweede Kamerlid Lea Bouwmeester uit. Ze pleit ervoor dat er meer openheid ontstaat over wie welk argument in heeft gediend en wat daarmee is gedaan, zodat Kamerleden een betere afweging kunnen maken als het wetsvoorstel op hun bureau belandt. 

"Een organisatie als VNO NCW schrijft ook mee en dat hoeft niet slecht te zijn. Het is wel belangrijk dat je er open over bent en er een balans in meegewogen wordt. Als een bedrijf iets inbrengt, schat ik dat anders op waarde dan het argument van een belangenvereniging." Volgens haar kan de kamer pas goed zijn werk doen als alle belangen duidelijk zijn.

Usual suspects
Daarnaast is er nog een probleem, vertelt Bouwmeester. "Als portefeuillehouder zorg ben ik enorm gecharmeerd van mensen uit het veld die mij heel verlegen mailen met een idee waar ze lang over nagedacht hebben. Het probleem is alleen dat voornamelijk 'the usual suspects' toegang hebben tot de juiste ambtenaren en dus nooit gehoord worden als er nieuw beleid opgesteld wordt."

Daarom pleit ze ervoor dat ministeries meer open communiceren over nieuw op te stellen of te veranderen beleid, zodat iedereen met steekhoudende argumenten aan kan schuiven tijdens de oriënterende overleggen. "Kleine partijen weten vaak niet waar ze moeten beginnen, alhoewel kamerleden gelukkig wel wat toegankelijker zijn."

Tegengestelde belangen
Wie uiteindelijk toegang heeft tot de juiste beleidsmakers en politici, begint pas aan het echte werk. Al deze verschillende organisaties hebben natuurlijk niet dezelfde mening. Soms gaat het daarom hard tegen hard, vertelt Wallaart. "Want wat is de waarheid? Het is een spel van belangen en die zijn vaak tegengesteld."

Op dat moment is de meest dominante mening of politieke voorkeur vaak doorslaggevend. Daarin speelt de media ook een grote rol, want voor een goede lobby is het noodzakelijk het publieke debat te beïnvloeden. "Journalisten brengen graag opzienbarende onthullingen. Daar kan je op inspelen. Dat is ook een manier om juist iets op de agenda te zetten: dat leidt tot debat en brengt ambtenaren weer in beweging."

Topnieuws