Geld en Werk

Auto met verbrandingsmotor? Niet meer van deze tijd! Of wel?

25 december 2015 07:10 Aangepast: 20 januari 2016 14:27
Beeld © ANP

De vraag is niet óf auto's met een diesel of benzinemotor verdwijnen, maar wanneer. En dat moment kon nog wel eens sneller komen dan nu gedacht wordt, zeggen kenners van de autobranche.

Volgens hoogleraar Maarten Steinbuch van de Technische Universiteit Eindhoven is er geen toekomst voor auto's met een verbrandingsmotor en weten autofabrikanten dat ook al wel. "Grote vraag is: wanneer komt het kantelpunt van verbrandingsmotoren naar hybride, volledig elektrische of met waterstof aangedreven auto's?" De kern daarbij is volgens hem het moment dat er betaalbare elektrische auto's zijn met een behoorlijke actieradius. 

Autojournalist Carlo Brantsen is het niet met hem eens, volgens hem is er zeker toekomst voor auto's met een verbrandingsmotoren: "Benzine en diesel zijn nog lang niet uitgespeeld ondanks wat de groene gemeenschap ons wil doen geloven." In zijn glazen bol kijkend ziet Brantsen wel een 'versnelde acceptatie' van alternatieve brandstoffen die ieder een eigen plek zullen krijgen op de markt, maar het geloof in de mythe dat benzine- of dieselmotoren verleden tijd zijn deelt hij niet.

'Volkswagenschandaal slecht verhaal'
Het schandaal bij Volkswagen draagt volgens hem wel bij aan het sneller invoeren van andere manieren van aandrijving: "Dat is echt een hartstikke slecht verhaal geweest, al zullen diesel en benzine niet zomaar naar het strafbankje verdwijnen."

Anne Knol van Milieudefensie denkt dat het uiteindelijke effect van het Volkswagen-schandaal minder groot is: "Zelfs nu, na dieselgate, hoor ik VVD-Kamerlid Visser nog zeggen dat afspraken met de auto-industrie de enige goede manier is om de luchtkwaliteit te verbeteren. Het lot van de gezondheid van duizenden mensen met longziekten of hart-en vaatziekten in handen van de sjoemelende autoindustrie leggen, ik vind dat onbegrijpelijk."

'Vervuilers uit wagenpark'
Volgens haar moet Nederland toe naar een compleet andere manier van mobiliteit. "Dat iedereen een eigen auto met een verbrandingsmotor voor de deur heeft staan is niet meer van deze tijd", zegt ze. "Als het aan ons ligt, zijn de meest vervuilende auto's zo snel mogelijk uit het wagenpark verdwenen. Alleen dan kunnen we gezonde lucht inademen en hebben we nog enige kans dat we klimaatverandering gaan stoppen."

Daarnaast zou er veel meer geïnvesteerd moeten worden in het aantrekkelijker maken van openbaar vervoer, want elektrische auto's zijn volgens Milieudefensie ook niet de ideale oplossing: "Er is nog lang niet genoeg groene stroom en voor het produceren van de accu's zijn grondstoffen nodig die nu al schaars zijn en waar dus ergens plunderende mijnbouw voor gepleegd moet worden", vreest Knol. Bovendien nemen auto's en parkeerplaatsen in binnensteden veel te veel ruimte in en dat gaat ten koste van ruimte voor fietsers, wandelaars en groen. Zeker onze historische steden zijn niet ontworpen voor zoveel auto's.  "Natuurlijk ligt een deel van de oplossing in technologische vooruitgang, maar daar kan je niet al je hoop op vestigen."

Beperkte actieradius 'nadelig'
Volgens Brantsen zullen benzine- en dieselmotoren in 2025 slechts ten dele vervangen zijn door hybride, volledig elektrische auto's, waterstofauto's en andere vormen van aandrijving zoals met aardgas of methaan en wat er verder nog uitgevonden wordt. De markt zal volgens hem verdeeld worden in segmenten van ieder zo'n twintig procent, 'al blijft het lastig om in de toekomst te kijken'. "Volledig elektrische auto's zijn nu nog hartstikke duur en zwaar", zegt Brantsen. Omdat ze ook maar een beperkte actieradius hebben, zijn ze volgens hem vooral geschikt voor stedelijke gebieden. 

Brantsen denkt dat mensen die veel kilometers maken, daarom blijven kiezen voor benzine of diesel: "Daarmee haal je 1200 km op een tank en heb je minder problemen als je met een lege tank komt te zitten."

Keuzes voor autofabrikanten
Ook hoogleraar Steinbuch denkt dat het aandeel nieuw verkochte auto's met een verbrandingsmotor fors gedaald zal zijn in 2025, hij verwacht dat de helft van de verkochte auto's over tien jaar een stekker zal hebben, al zal een gedeelte daarvan nog wel hybride zijn. "Dat betekent wel dat het aantal auto's met een verbrandingsmotor snel zal afnemen", schetst Steinbuch de ontwikkelingen. Fabrikanten zullen moeten kiezen waar ze in gaan investeren: "Nieuwe technieken ontwikkelen of het maximaal uitpersen van oude technieken. Op een gegeven moment kost het steeds meer inspanning om er nog een klein beetje verbetering uit te halen en dan gaat er gekozen worden."

Naast Renault/Nissan, Audi, Opel en BMW kiezen nu ook de fabrikanten Ford en Volkswagen volgens hem al fors voor elektrisch en daardoor blijft er automatisch minder geld beschikbaar om in bestaande technieken te stoppen, want de winstgevendheid moet op peil blijven. Steinbuch sluit niet uit dat dit kantelpunt binnen tien jaar komt en "dat we in 2025 zullen zeggen: kijk, het is over en uit met de verbrandingsmotor." Dat soort auto's worden dan nog wel verkocht, maar er worden geen nieuwe modellen meer ontwikkeld.

Wat moet de overheid doen?
Op de vraag of en hoe de overheid elektrisch rijden verder zou moeten stimuleren lopen de meningen uiteen. Volgens Steinbuch zouden particulieren de komende vier, vijf jaar gestimuleerd moeten worden, bijvoorbeeld door geen btw te heffen of een aanschafpremie toe te kennen zoals al gebeurt in België en Frankrijk. Daarnaast zou de overheid moeten investeren in infrastructuur zoals laadpalen. Ook de energiebelasting zou volgens hem op de schop moeten: "Particulieren betalen procentueel meer belasting voor een kilowattuur dan voor een liter benzine, terwijl elektrisch rijden bijdraagt aan schonere lucht."

De verhoging van de bijtelling in 2016 voor leaseauto's, waarbij hybrides fors duurder worden vindt Brantsen een goede zaak: "Het als een wezenloze nieuwe technieken steunen, waar inmiddels 6 miljard euro in is gaan zitten, heeft verdomd weinig opgebracht." Volgens hem was er niks mis met het enigszins promoten van nieuwe technieken via fiscale voordelen, 'maar we zijn gruwelijk doorgeslagen', zegt hij. "Dat wordt nu gelukkig gecorrigeerd door Wiebes. Er is nog wel ondersteuning, waar nodig, maar het moet niet te gek worden."

'Pijnlijke situatie Outlander'
Hij sluit zich aan bij het pleidooi van Steinbuch dat de overheid beter kan investeren in infrastructuur: "Laat ze helpen bij het opzetten van waterstofstations, daarmee help je de techniek net zo goed en het voorkomt pijnlijke situaties zoals met de Outlander."

Niet geheel verrassend ziet Milieudefensie een hele andere rol voor de overheid, die naar hun smaak nu nog veel te weinig zelf doet: "Ze kijken alleen maar naar Europa of gemeenten om de luchtkwaliteit te verbeteren", aldus Knol. Ze is erg kritisch op het kabinet, dat beleid voert dat soms zelfs 'averechts werkt, zoals het verhogen van de snelheid en het willen afschaffen van de milieuzones'.

Het kabinet zou volgens haar veel meer moeten investeren in openbaar vervoer en het verschonen van het wagenpark: "Dat zou kunnen met een kilometerheffing, autovrije binnensteden en investeringen in duurzame alternatieven." Daarnaast zou de overheid het belastingstelsel meer moeten toespitsen op de mate van vervuiling van een auto, zegt Knol.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore