Geld en Werk

Handel in CO2-uitstoot levert de schatkist dit jaar een half miljard op

24 augustus 2018 14:45 Aangepast: 24 augustus 2018 15:09
De kolencentrale aan de Hemweg. Beeld © ANP

Nederland haalt steeds meer geld op met de verkoop van uitstootrechten van CO2. Die rechten moeten bedrijven kopen op een veiling. Dit jaar levert dat de schatkist naar verwachting 480 miljoen op, bijna twee keer zoveel als verwacht.

In Europa geldt het emissiehandelssysteem EU ETS. Daar zijn 31 landen lid van en duizenden bedrijven zijn daarbij aangesloten. Voor die bedrijven is het systeem simpel. Ieder bedrijf dat CO2 uitstoot, krijgt van de Europese Commissie een hoeveelheid emissierechten toegewezen. Voor iedere ton CO2 moet er een emissierecht, een uitstootbewijs, worden ingeleverd.

Het systeem is gebaseerd op het klassieke economische begrip van vraag en aanbod en volgt het zogeheten cap and trade-principe. Er is een plafond, de cap, van totale uitstoot en dat plafond daalt jaarlijks. In 2020 moet de uitstoot in de sectoren die onder het systeem vallen 21 procent gedaald zijn ten opzichte van 2005.

Lees ook: Zo werkt de emissiehandel in Europa voortaan

Een deel gratis, een deel via veiling

47 procent van de emissierechten wordt gratis onderverdeeld aan alle bedrijven, 48 procent gaat via de veiling de markt op. De 5 procent die resteert is gereserveerd voor nieuwe installaties of installaties die willen uitbreiden.

"Ieder jaar moet een bedrijf emissierechten inleveren om aan de regels te voldoen. Het aantal rechten wordt minder, dus het tekort moet je bijkopen", legt handelaar Jelle Jongbloed van ACT Financial Solutions uit. Dat laatste is de 'trade', de handel in rechten.

Minder uitstoten of bijkopen

ACT is actief in de emissierechtenhandel. "Wij kopen ze van bedrijven die minder uitstoten dan ze volgens de gratis verdeling mogen, bij andere handelaren of bij de veiling", vertelt Jongbloed. Op die veiling mogen bedrijven iedere drie dagen bieden op de rechten.

Het staat dus vast dat je ieder jaar minder emissierechten krijgt. "De werkelijke uitstoot die je jaarlijks hebt staat niet vast", legt Jongbloed uit. "Je gaat of minder uitstoten, of je gaat bijkopen."

Goedkoper om uitstoot terug te dringen?

Doordat er vraag en aanbod is, krijgt CO2-uitstoot een prijs. Je kan als bedrijf bijkopen via de veiling of een handelaar zoals ACT, maar mogelijk is het goedkoper als je maatregelen neemt waarmee je de uitstoot terug kunt dringen. Zo kost het bedrijven op de lange termijn minder, als de logica van het systeem gevolgd wordt.

Voorlopig kost het bedrijven vooral meer. In 2017 werden er voor Nederland 32.941.500 emissierechten uitgegeven, wat in totaal bijna 190 miljoen euro opleverde voor het ministerie van Economische Zaken. De gemiddelde veilingprijs was 5,76 euro per emissierecht voor een ton uitstoot.

Prijsstijging

Sindsdien is de prijs per emissierecht flink gestegen. In de eerste zes maanden van dit jaar was het 11,81 euro per ton uitstoot. Er werden bijna 17 miljoen rechten geveild, wat in totaal al 200 miljoen euro opleverde.

Extra rechten voor uitstoot van een ton CO2 kosten nu 18 euro. Het ministerie was uitgegaan van een gemiddelde prijs van 7 euro. Inmiddels is de prijs nog een stuk hoger. Dat levert de schatkist naar verwachting rond de 480 miljoen euro op dit jaar - en het lijkt erop dat de veilingprijs blijft stijgen.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`