Naheffing voor Nederland

Naheffing had veel hoger kunnen zijn

27 oktober 2014 23:16 Aangepast: 06 september 2015 15:25
Premier Mark Rutte toonde zich vrijdag 'onaangenaam verrast' door de hoge naheffing Beeld © ANP

Nederland mag nog van geluk spreken. De naheffing van ruim 600 miljoen had veel hoger kunnen uitvallen. Nederland heeft jarenlang te weinig aan Europa betaald. Het grootste deel wordt kwijtgescholden. Dat blijkt uit gesprekken van RTL Z met het CBS.

Het is een ingewikkeld verhaal, maar het CBS heeft aan onze chef economie Perry Feenstra haarfijn uitgelegd hoe de naheffing tot stand is gekomen. Niets raars aan, vindt het CBS. Nederland heeft jarenlang haar zaakjes niet op orde gebracht. Nu we dat in één keer goedmaken, valt de rekening navenant hoog uit. Dat Dijsselbloem daar verbaasd over is, is opvallend als je de droge uiteenzetting van het CBS hoort.

ZIE OOK: 'Als alles klopt, betaalt Nederland naheffing EU'

Een eenvoudig verhaal is het niet. Het begint in 1995 toen er een nieuwe set regels werd bedacht om het Bruto Nationaal Inkomen te berekenen. Elk land moet zich aan die regels houden, zodat Europa eerlijk kan bepalen hoe rijk elk land is en hoe veel er dus betaald moet worden.

Die set regels heeft geen land geheel doorgevoerd. Een belangrijk punt was bijvoorbeeld de omvang van de illegale economie; drugs en prostitutie bijvoorbeeld. Er was zoveel onenigheid over het meerekenen van dit deel van de economie, dat alle landen hiervoor uitstel kregen.

ZIE OOK: Daarom moeten we 600 miljoen aan Brussel betalen

Datzelfde gold bijvoorbeeld voor de omvang van een deel van de snelgroeiende ICT-sector. De regels werden dus - met ieders instemming - deels nageleefd. Althans; naast het deel dat met permissie niet werd nageleefd, besloten allerlei landen ook nog eens andere delen niet na te leven. Ieder voor zich, ieder zijn eigen voorkeuren. Ook Nederland had zo haar eigen burgerlijke ongehoorzaamheid, de Britten hadden dat heel veel.

Nu is er dus een enorme revisie van de cijfers geweest. Voor Nederland zaten daar drie onderdelen in: 

  1. Het alsnog meerekenen van de illegale economie en de ICT. De landen hebben onderling afgesproken dat het uit moest zijn met de gezamenlijke ontduiking van dit deel van de 1995-regels. (Frankrijk weigert nog steeds, maar dat komt ze later zeer waarschijnlijk nog wel op een naheffing te staan). Omdat het effect van deze inhaalslag wel eens heel groot kon zijn, is besloten de jaren 1995 tot en met 2009 te bevriezen. De inhaalslag zal dus alleen over de jaren vanaf 2010 worden gemaakt.
  2. De revisie van onze bronnen. Dat is ingewikkelde taal voor beter rekenen en beter registreren. Het CBS heeft de laatste jaren flink geïnvesteerd in het beter registreren van de feiten. Voorheen werden bijvoorbeeld winstcijfers van bedrijven via enquêtes gevraagd aan die ondernemers, inmiddels kan het CBS rechtstreeks in de gegevens van de belastingdienst kijken. Deze revisie leverde een flink grotere rijkdom in Nederland op. Nederland bleek rijker dan het CBS eerder waarnam.
  3. Het inlopen van typisch Nederlandse foutjes. De Europese evenknie van het CBS, Eurotstat in Luxemburg, heeft Nederland aanwijzingen gegeven op bepaalde punten. We rekenden niet goed. Het CBS heeft zich op sommige van deze aanwijzingen lang verzet, de organisatie vond dat ze het wel goed deed. Maar nu is men toch door de plomp gegaan. Deze (voor Nederland heel kleine) inhaalslag gaat met terugwerkende kracht tot 1995. We voldeden als Nederland gewoon (zonder toestemming) niet aan de regels.

Waar zit voor Nederland nu de 'schade'? Die zit voor het grootste deel in punt 2. Door het beter rekenen, bleek onze economie 4,6 procent groter.  Punt 1 (de hoeren, de drugs en de ict) leverde 1,3 procent op. Punt 3 is voor Nederland klein bier. Dat is heel anders voor de Britten. Die hebben met name op punt 3 heel veel na te betalen, en dat tikt aan.

Terugwerkende kracht
Tenslotte gaat punt 3 met terugwerkende kracht tot 1995.  Hoe kan het dan dat Nederland nu op punt 2, de bronnenrevisie, zo'n hoge bijstelling kent? Nederland heeft maar liefst negen jaar de zaken op zijn beloop gelaten. Sommige landen herzien jaarlijks hun berekeningen en hun wijze van informatie vergaren, maar Nederland niet. 

Wij hebben volgens het CBS de afgelopen negen jaar zitten te wachten op de grote revisie die nu ingaat. Tot die tijd hebben wij al die jaren besloten ook onze eigen methodes niet aan te passen.

Enorme mazzel
Wat we nu betalen is dus eigenlijk de rekening van die negen jaren. En voor het overgrote deel hebben we dus enorme mazzel: de EU ziet onze onderbetaling vanaf 1995 tot aan 2010 door de vingers. Dat laatste geldt overigens voor alle landen, dus wellicht valt die mazzel dan wel weer mee. Als alle landen hadden moeten betalen, was het per saldo weer nul.

Is dit het nu voor Nederland? De kans dat we nog wat kunnen doen aan die naheffing is nagenoeg nul. We zullen gewoon moeten betalen. Maar dan wel in de wetenschap dat we onze zaakjes weer keurig op orde hebben. Volgend jaar is er weer zo'n ronde naheffingen. De kans is groot dat een ander land dan aan de beurt is (bijvoorbeeld Frankrijk) en dan zullen wij wellicht weer wat terugkrijgen. 

RTL Nieuws

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`