Jargon

Taal in gemeenteraad onbegrijpelijk: 'Zo praat je toch ook niet op een verjaardag?'

16 maart 2022 11:30 Aangepast: 16 maart 2022 11:34
Vandaag gaan de meeste mensen stemmen Beeld © ANP

De taal in veel gemeenteraden is gevuld met jargon, lastige termen en onbegrijpelijke zinnen. Veel mensen snappen die zogeheten ambtenarentaal niet en het maakt lokale politiek onaantrekkelijk, denkt een raadslid van de VVD in Enschede. Hij roept daarom op om begrijpelijke taal te gebruiken in de gemeenteraad. En dat lijkt tijdens de gemeenteraadsverkiezingen aardig te lukken, maar waarom dan normaalgesproken niet?

"Er moeten uniforme afspraken gemaakt worden dat er een adequate gegevensuitwisseling wordt gerealiseerd." Dit is zomaar een zin die je tegen kan komen in een raadsbrief van de gemeenteraad. Dit soort complexe zinnen vol ambtenarentaal zijn niet begrijpelijk voor de 'normale mensen' in de gemeente, vindt Malkis Jajan, raadslid van de VVD in Enschede.

Malkis Jajan - VVD Enschede Malkis Jajan - VVD Enschede

Zo simpel mogelijk

"Partijen doen in campagnetijd extra hun best om alles naar voren te brengen en begrijpelijk te maken. Dat biedt kansen", zegt Jajan tegen EditieNL. "Dus ze kunnen het blijkbaar wel." Hij vindt dat de taal in de gemeenteraad altijd begrijpelijk moet zijn voor iedereen, omdat het iedereen aangaat wat daar wordt besproken. Ook als er geen verkiezingen zijn. "Een ambtenaar praat toch ook niet zo op een verjaardag?"

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Meer jongeren naar de stembus door studentenpartij? 'Laat uniek geluid horen'

Om met simpelere taal te communiceren is het volgens Jajan goed om te kijken hoe mensen in de gemeente zelf praten. "Dus heb je het in de gemeenteraad over boeren: ga daar langs, hoor hoe zij praten en meng je erin."

Als Jajan deze verkiezingen herkozen wordt, geeft hij aan zelf ook beter op zijn taalgebruik te letten. "Ik probeer het altijd al zo simpel mogelijk te houden, maar ik ga er zeker extra over nadenken."

Burger

Communicatiedeskundige Lars Duursma legt uit dat het de taak van een raadslid is om onderwerpen duidelijk te maken voor de inwoners uit de gemeente. "Een tekstschrijver van oud-president Obama zei ooit dat je alles wat je in een speech vertelt, ook in de kroeg moet kunnen vertellen. Ik denk dan bijvoorbeeld altijd aan het woord 'burger'. Hoor je iemand dat zeggen in de kroeg?"

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Wat doet de gemeente eigenlijk? 5 vragen en antwoorden

Maar dat in de praktijk toepassen, is zo simpel nog niet. Debatten en teksten worden namelijk vaak voorbereid door ambtenaren. "Als al jouw documenten jargon en andere moeilijke woorden bevatten, is de kans groot dat je het overneemt. Dat is hoe die taal erin sluipt", zegt Duursma tegen EditieNL.

Jargon

Waar vroeger de bakker of de slager nog in de gemeenteraad zat, zijn dat nu voornamelijk ambtenaren. Daardoor wordt de 'gewone taal van het volk' minder gebruikt. Ambtenaren staan er namelijk om bekend veel abstracte termen te gebruiken. "Bijvoorbeeld 'processen stroomlijnen'. Een proces is niet concreet, daardoor snap je niet meteen waar het over gaat", zegt Duursma.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Quirijn en Nina fietsen naar Australië: 'De vrijheid doet wat met je'

Helemaal van die ambtenarentaal af is volgens de communicatiedeskundige lastig. "Ik denk dat raadsleden een goede mix moeten vinden. Je kan namelijk echt wel tijdens een debat simpele slogans uitwisselen, maar soms ontkom je niet aan jargon. Het moet natuurlijk wel inhoudelijk sterk blijven."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore