The Voice of Holland

Zwijgcontract bij programma's: 'Gebruikelijk, maar boete niet'

20 januari 2022 13:23 Aangepast: 20 januari 2022 14:06

Oud-deelnemers van talentenjacht The Voice of Holland voelen zich belemmerd om te spreken over wantoestanden achter de schermen door een zwijgplicht in hun contract, zo bericht de Volkskrant. In het contract staat dat zij een boete van minimaal 10.000 euro riskeren als ze over hun ervaringen spreken met 'derden'. Hoe normaal is zo'n zwijgcontract?

In het Volkskrant-artikel is een stukje van het contract van The Voice te lezen. Zo dient een kandidaat 'gedurende zijn deelname aan het programma alsmede na afloop daarvan op generlei wijze (...) enige mededeling te doen van (...) hetgeen bij de deelname aan (...) het programma tot zijn/haar kennis is gekomen', aldus de deelnemersovereenkomst. Vrij breed te interpreteren dus. In het contract staat bovendien dat een boete ongelimiteerd met 2.500 euro per dag wordt verhoogd, zolang de overtreding voortduurt.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

ITV roept getuigen en slachtoffers van wangedrag op zich te melden

Een oud-kandidate vertelt in het artikel dat het zwijgcontract één van de verklaringen is voor het feit dat seksueel grensoverschrijdend gedrag van hooggeplaatste medewerkers jarenlang binnenskamers bleef. Pas deze week barstte de bom, nadat BNNVARA-programma BOOS er vragen over had gesteld aan RTL.

Zwijgcontract gebruikelijk

Zwijgcontracten komen bijna vaker voor dan dat ze niet voorkomen, vertelt mediajournalist Ron Vergouwen. "Deelnemers en makers tekenen een contract om niks over de afloop van een programma te zeggen, dat snapt iedereen", zegt hij. "De bijvangst is dat je niks kan zeggen over hoe zo'n programma gemaakt wordt en met wie je werkt."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Massaal naar YouTube voor BOOS: 'Nog nooit zo'n tv-moment gehad'

Voor de deelnemers of zelfs medewerkers is dat achteraf vaak schrikken, meent Vergouwen. "Mensen denken: ik kan wel erg weinig vertellen. Of: ik heb getekend, laat ik dit en dat dan ook maar niet vertellen." Volgens de mediajournalist zit dat vaak in het hoofd van de deelnemers. "Ze denken dat ze meer niet mogen, kunnen of durven vertellen dan dat ze in eerste instantie hadden gedacht."

Media-advocaat Jens van den Brink Media-advocaat Jens van den Brink

'Shit binnenboord houden'

Een zwijgcontract zoals dat van The Voice is inderdaad erg gebruikelijk bij entertainmentprogramma's, beaamt media-advocaat Jens van den Brink. Deels terecht, vindt hij. "Want bedrijven willen niet dat geheimen naar buiten komen. Maar het is ook deels om bepaalde shit binnenboord te houden."

En zo'n contract hoort er niet te zijn om misstanden binnen te houden, vindt de media-advocaat. Ook de boetebedinging noemt hij ongebruikelijk. "Dit soort boetes als je de geheimhouding overtreedt gaat echt veel te ver."

Misstanden melden

"Dit contract laat wel heel erg zien: wij hebben alle macht, en we kunnen alles van deelnemers vragen", gaat Van den Brink verder. "Als je een veel zwakkere partij zoiets oplegt – in dit geval deelnemers versus The Voice – dan heb je ook de bedoeling dat het afschrikkend werkt."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Uitzending BOOS over The Voice vandaag, De Mol wil na afloop reageren

Maar misstanden aan de kaak stellen gaat altijd voor zo'n zwijgcontract. "Dat zal de rechter altijd zeggen", zegt de media-advocaat. Volgens hem is het lastige dat vooral advocaten en juristen hiervan weten. "Een gemiddelde deelnemer weet dat niet. En aangezien er een flinke boete aan een overtreding vastzit, gaan de deelnemers wel degelijk niks zeggen."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore