Korter lontje

Agressie bij GGD-locaties: 'Schelden, dreigen en fysiek geweld'

21 december 2021 13:21 Aangepast: 21 december 2021 14:30
Mensen wachten op hun boosterprik Beeld © ANP

Uitschelden, bedreigen en soms zelfs het gebruiken van fysiek geweld: GGD-medewerkers hebben maar al te vaak te maken met agressieve bezoekers. En dan niet de mensen die tégen vaccineren zijn, maar juist mensen die heel graag een prik willen. Waar komt die agressie tegen zorgmedewerkers vandaan?

Ook Tessa Rijntalder van de GGD Utrecht herkent het geweld. "Gelukkig merken we nog steeds dat de meeste bezoekers veel waardering voor ons hebben, maar we zien ook dat steeds meer mensen een korter lontje hebben dan bij de vorige vaccinatiecampagne."

Wandelstok

Iedereen wachtte toen nog netjes op zijn beurt, zegt Rijntalder. "Nu komen er mensen naar de locatie zonder afspraak, maar die kunnen we geen boosterprik geven. Dat zou de boosteroperatie verstoren." Dus worden die mensen naar huis gestuurd. "En dat brengt soms vervelende situaties met zich mee."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

GGD zegt elke dag 150 voordringers voor boosterprik af

Dat uit zich dus in schreeuwen of uitschelden, maar daar blijft het niet altijd bij. "Dat is heel heftig. Mensen willen toegang tot de locatie, proberen binnen te dringen en duwen een medewerker weg", zegt Rijntalder. "Afgelopen week hadden we een incident met een oudere meneer die een medewerker met zijn wandelstok te lijf wilde gaan."

Tessa Rijntalder van de GGD Utrecht Tessa Rijntalder van de GGD Utrecht

Dreigementen

Ook de dreigementen zijn niet mals. "Vandaag op Twitter schreef iemand een bericht aan de GGD: 'Als iemand van mijn familieleden doodgaat aan een bijwerking van het vaccin, dan zoek ik jullie op'", vertelt Rijntalder. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Landelijke storing GGD voorbij, bellen kan weer

Op de GGD-locaties staan beveiligers die in kunnen grijpen bij verbale en fysieke agressie. Ook zijn er korte lijnen met de politie, zodat die snel ingeschakeld kunnen worden. Bovendien wordt er altijd aangifte gedaan. "En onze medewerkers worden getraind op agressieve reacties." 

Genormaliseerd gedrag

Maar als we even teruggaan naar de kern, waar komt die agressie dan vandaan? "Nederlanders zijn Europees kampioen als het gaat om agressie tegen zorgprofessionals. Dat speelde eerder al, maar het lontje is nog korter geworden door de coronacrisis", zegt Caroline Koetsenruijter, deskundige op het gebied van conflictmanagement en bemiddeling.

Die agressie heeft verder verschillende oorzaken. "Hier zie je dat autoriteit en gezag er minder toe doen. In Nederland is wat een arts zegt gewoon maar een mening", zegt de conflictdeskundige. "Wij zeggen tegen zorgpersoneel: daar moet je tegen kunnen, het hoort erbij. En daardoor normaliseren we dit gedrag."

Twee soorten agressie

Je hebt twee soorten agressie: frustratie-agressie en instrumentele agressie. "Die eerste houdt in dat mensen gefrustreerd zijn door allerlei omstandigheden. Lang wachten op een prik kan dan de druppel zijn die de emmer doet overlopen." 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

GGD-topman: 'Half maart een booster voor iedereen die dat wil'

"Dan heb je dus ook nog de instrumentele agressie: mensen die naar de priklocatie komen voor een boosterprik en vervolgens agressief reageren als hen wordt verteld dat ze die alleen met een afspraak kunnen krijgen", zegt Koetsenruijter. "Die beginnen te schelden of zelfs medewerkers te bedreigen dat ze diegene een blauw oog slaan als ze die prik vandaag niet krijgen. Dat is agressie om je doel te bereiken."

'Niet de held uithangen'

Wat je in zo'n geval kan doen als omstander? "Ga niet de held uithangen", zegt Koetsenruijter. "Wat je wel altijd kan doen is de beveiliger halen om in te grijpen. Of spreek met de hele rij de agressor aan en vertel diegen dat hij nu op moet houden."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore