Band herstellen

Jaren na ontvoering herenigd met ouder: 'Bizar en emotioneel'

06 oktober 2021 15:53 Aangepast: 06 oktober 2021 16:19
Bo Hanna Beeld © EditieNL

Twee kinderen die op jonge leeftijd door hun vader naar Libanon zijn ontvoerd, keren nu na zeventien jaar terug naar hun moeder in het Noord-Hollandse Heiloo. Dat lijkt mooi, maar de band herstellen na zo'n lange tijd kan ook heel lastig zijn. "Programma's als Spoorloos geven een veel te romantisch beeld van de praktijk."

In 2020 vonden er volgens het Centrum Internationale Kinderontvoering 224 kinderontvoeringen plaats. Iemand die dat ook heeft meegemaakt is Bo Hanna. Zijn vader nam hem, zijn tweelingbroer en zijn oudere broer mee uit Stockholm. Hij was toen vier jaar. Via Egypte kwam Bo in Nederland terecht en op zijn twintigste bezocht hij onaangekondigd zijn moeder. "Ik was bij vrienden op bezoek in Zweden en had ineens heel erg de drang om haar te zien."

Zelfde adres

Bo Hanna vond het adres van zijn moeder in oude rechtbankpapieren. Ze bleek er nog te wonen. "De ontmoeting was een bizar en emotioneel moment. Ik vond het vooral fijn dat ik het hoofdstuk kon afsluiten", vertelt hij aan EditieNL. Of Bo zich meteen verbonden voelde met zijn moeder? "Ik voelde niet meteen verwantschap met iemand die ik voor mijn gevoel niet ken. Verhalen die je ziet bij programma's zoals Spoorloos geven een veel te romantisch beeld van de praktijk, vind ik zelf."

Biologisch gezien was de vrouw in Stockholm zijn moeder, maar in werkelijkheid lag dat een stuk complexer. "Ik herkende wel wat overeenkomsten in onze karakters en in ons doen en laten", zegt hij. "Maar de moeder-zoonband had nooit de mogelijkheid gehad om zich te kunnen vormen, dus die was er niet."

Rihana als kind met haar moeder Rihana als kind met haar moeder

'Verwarrend'

Ook Rihana is ervaringsdeskundige: zij werd ooit ontvoerd door haar vader. Hij nam haar op negenjarige leeftijd met haar jongere zusje mee naar Syrië, voor een periode van vijftien maanden. "Die tijd was erg verwarrend", zegt ze. Haar moeder schakelde het programma Vermist in en reisde af naar Syrië. Na vier maanden gescheiden te zijn geweest, kwam de moeder haar kinderen per toeval tegen op straat. "Het was fijn toen we elkaar weer zagen, niet onwennig. Op die leeftijd denk je er anders over na dan wanneer je ouder bent en een ouder zelf na lange tijd opzoekt."

Met haar moeder heeft Rihana tot op heden een fijne band, maar met haar vader is het contact verwaterd. Hij woont wel in Nederland. "Het contact ging wat moeizaam, hij woont niet in de buurt." Vorig jaar deed Rihana een interview voor RTL Nieuws over haar ontvoering. Sindsdien heeft haar vader het contact langzaam afgekapt. "Waarschijnlijk vond hij het niet zo leuk. Hij heeft niks gezegd, het is heel raar gelopen."

Beïnvloeding

Het loopt niet altijd zo af als bij Bo en Rihana. Zelden komen kinderen weer terug in Nederland, weet Jack Schoenmakers, advocaat internationale kinderontvoering. "En als kinderen terugkeren, moeten ze hier weer aarden en een band opbouwen met de ouder die ze lang niet hebben gezien", vertelt hij. "Het kan ook zijn dat de ouder het kind aanpraat dat de achterblijvende ouder slecht is en dat het kind daardoor niet meer terug wil. Dat is helaas meer regel dan uitzondering."

Cijfers kinderontvoeringen Nederland

In een kleine driekwart van de ontvoeringszaken is de moeder de ontvoerder. In een kwart van de gevallen neemt de vader het kind mee en in 1 procent van de gevallen maakt een ander familielid zich schuldig aan ontvoering. Vaak is het kind jonger dan twaalf jaar, namelijk in 63 procent van de gevallen. Kinderen uit Nederland worden het vaakst ontvoerd naar Polen, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en België.

Bron: Het Centrum Internationale Kinderontvoering

Schoenmakers denkt dat er te weinig naar ontvoerde kinderen zelf wordt geluisterd. "Ik hoor van cliënten vaak dat kinderen zich gepasseerd voelen en het idee hebben dat ze niet gehoord worden", zegt hij. "Daar valt naar mijn mening nog veel in te winnen en te verbeteren."

Perspectief van het kind

Bo Hanna vindt net als Schoenmakers dat er beter naar het kind geluisterd moet worden. "Het kind moet centraal staan, niet de strijd van de ouders die een advocaat kunnen betalen", vindt hij. "Het zou goed zijn als iemand de positie van het kind dan juridisch kan verdedigen, zoals dat bij ouders ook het geval is."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Aantal kinderontvoeringen ondanks corona gestegen, moeder meestal dader

Bo, die zelf journalist is, werkt aan een boek over kinderontvoering. Hij wil daarmee het verhaal vertellen vanuit het perspectief van het kind. "Het geeft een stem aan het ontvoerde kind. De meeste verhalen in de media belichten vooral het perspectief van de achtergebleven ouder, maar het kind is de grootste verliezer", zegt hij. "Het is mijn levensverhaal, maar ook het verhaal van duizenden ontvoerde kinderen over wie we nooit iets te weten zullen komen."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore