Het Marsdiep

Visverbod na mogelijke vondst bommenwerper: 'Zee ligt vol wrakken'

10 juli 2021 10:00 Aangepast: 10 juli 2021 18:02
Hans Eelman met het net waar het wrakstuk in vastzat Beeld © EditieNL

Mogelijk ligt het wrak van een Britse bommenwerper op de bodem van de zee bij Den Helder. Afgelopen vrijdag pikte schipper Hans Eelman hier een signaal van op. Vissers mogen sindsdien niet meer vissen in het gebied. Aan boord van de bommenwerper ligt mogelijk nog 3,5 ton aan bommen. En er ligt nog meer op de Nederlandse zeebodem.

Het zou gaan om een Royal Air Force-vliegtuig type. De Britse bommenwerper – met zeven man aan boord – steeg op met als doel de Opelfabrieken in Nazi-Duitsland. In Den Helder is het vliegtuig naar beneden gehaald door de Duitsers. De lichamen van twee bemanningsleden zijn eerder al gevonden, maar vermoedelijk liggen er nog vijf lichamen in het wrak op de bodem.

Vondst door schipper

Schipper Hans Eelman kreeg vorige week een vreemd belletje van zijn buurman Jan Simon de Haan. "Hij is garnalenvisser en was tijdens het vissen op het Marsdiep een deel van zijn net kwijtgeraakt", vertelt hij aan EditieNL. Zijn net was deels kapotgescheurd en daarin vonden ze een groot stuk aluminium van het vliegtuig.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Foto's laten zien: wrak vermiste onderzeeër op zeebodem

Het is vrij snel duidelijk dat het om een Brits vliegtuigwrak gaat. In reactie daarop is hij afgelopen vrijdag het water op gegaan. "Met mijn sonar, een detectieapparaat, heb ik het signaal opgepikt." De coördinaten van het signaal heeft hij daarna meteen doorgegeven aan de politie en de verkeerscentrale Den Helder: zij gaan een onderzoek starten. Tot die tijd zijn vissers niet welkom op de locatie.

"Ik weet dat er in het Marsdiep in 1942 een Britse bommenwerper is neergestort. Dus ik heb een sterk vermoeden dat we het wrak gevonden hebben", vertelt hij.

Gevaarlijk?

Het wrak van de Engelse bommenwerper is niet het enige wat mogelijk nog op de bodem ligt. De overheid heeft 15 miljoen euro uitgetrokken om vliegtuigwrakken in Nederland te bergen. Daar bestaan strenge procedures voor.

Als wrakken vrijspoelen onder de bodem kan dat gevaarlijk zijn, volgens Martijn Manders, maritiem archeoloog. "Vissers kunnen erachter blijven hangen met hun netten. Naast het omslaan van boten of ontploffen van munitie is er ook een gevaar voor milieuvervuiling vanwege de olie of benzine", vertelt hij aan EditieNL. "Maar wrakken kunnen ook een hotspot aan biodiversiteit vormen."

De plaats waar het wrakstuk ergens zou moeten liggen De plaats waar het wrakstuk ergens zou moeten liggen
Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Ton voor een autowrak: 'Kapot is niet altijd verloren'

In de wrakken kunnen niet alleen explosieven liggen, soms bevatten ze ook nog de overblijfselen van bemanningsleden. Als het wrak geïdentificeerd wordt, kunnen ze zien hoeveel personen en soms ook wie precies aan boord waren. "Heel soms kan je een DNA-test uitvoeren of aan andere vondsten zien om wie het gaat. Als de lichamen geborgen worden, komen ze vaak samen in één graf terecht", vertelt hij aan EditieNL.

'Waar ligt het?'

Volgens de maritiem archeoloog liggen er nog veel oorlogswrakken op de Nederlandse bodem. "Het gaat dan om Nederlandse, Duitse, Amerikaanse en Britse wrakken. We weten wat er allemaal ligt en hoeveel lichamen erin zouden moeten liggen. Dat is tijdens de Tweede Wereldoorlog goed gedocumenteerd. Maar de belangrijkste vraag is: waar ligt het? Dat weet je niet."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore