Verkoeling zoeken

Zwemmers moeten weer oppassen voor blauwalg: 'Bestrijden is niet altijd haalbaar'

02 juni 2021 13:56
Foto ter illustratie Beeld © ANP

Het is heerlijk weer met temperaturen boven de 25 graden en dus zoeken mensen verkoeling in de Nederlandse plassen. Blauwalg gooit op veel plaatsen roet in het eten. Het is een jaarlijks terugkerend fenomeen, maar waarom is er nog geen wondermiddel om het te bestrijden?

Momenteel is blauwalg al op 38 officiële zwemplekken is ons land waargenomen. In Noord-Brabant zeven keer, in Friesland al negen keer en in Zuid-Holland wordt de zwempret zelfs op twaalf plekken verpest door blauwalg. Dit kunnen er zomaar nog meer worden.

Mocht je in blauwalg terechtkomen, dan kan dit vervelende gevolgen hebben. Blauwalgen zijn namelijk bacteriën die in aantal toenemen als stilstaand water warmer wordt. Dan ontstaan er dikke drijflagen die je huid en ogen kunnen irriteren als je erin zwemt. Als je het binnenkrijgt kun je er misselijk van worden en buikkramp of diarree krijgen.

Voedingsstoffen 

Ieder jaar weer steekt blauwalg de kop op. Dat merkt ook dr.ir. Miquel Lurling, universitair hoofddocent en blauwalgexpert aan de universiteit van Wageningen. "We hebben een nat voorjaar gehad, water is afgevloeid. Dat neemt allerlei voedingsstoffen mee en dat vinden de blauwalgen fijn", vertelt hij aan EditieNL.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Eindelijk warm en zonnig! Dit is waarom we daar zo gelukkig van worden

Warm water betekent niet automatisch dat er blauwalg zal ontstaan. "De temperatuur hoeft niet altijd van invloed te zijn als er geen bouwstenen voor blauwalg zijn. Dan kan een meer gewoon 40 graden worden zonder dat er blauwalg komt. Er zijn ook plekken waar in de winter blauwalg komt omdat er veel voedingsstoffen zijn."

Voorkomen is beter dan bestrijden

Blauwalg is moeilijk om te bestrijden. Daarom moet je weten waar de voedingsstoffen waar ze op leven vandaan komen om de groei ervan te voorkomen. Bij Waterschap Aa en Maas zijn ze sinds kort bezig met een pilot om dit te meten. "We hebben meetunits waarmee we verschillende waarden in het water meten. Zoals de temperatuur, zuurgraad, zuurstof en zoutgehalte", vertelt Hanneke van Zuilichem aan EditieNL.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Te veel poepbacteriën in zwemwater gemeten bij tientallen stranden

Deze gegevens worden opgeslagen om over het verloop van meerdere jaren een goed beeld te krijgen van de waterkwaliteit. "Ook geeft de unit een seintje zodra een van deze waarden over een bepaalde grens gaat. Online monitoren we dan de groei van blauwalg."

Wanneer er zo'n seintje binnenkomt betekent dit dat de sluizen open moeten om meer water binnen te laten. "Dan ontstaat er stroming om de verspreiding tegen te gaan. Ook kunnen we dan op tijd mensen waarschuwen om het water uit te gaan."

Lastig bestrijden

Het doel van de proef is om er snel bij te zijn. "Als de blauwalg er eenmaal is, kan je er weinig meer aan doen om het te verwijderen." Blauwalg bestrijden is moeilijk, maar niet onmogelijk. De Wageningen Universiteit testte recent verschillende methodes om de bacterie uit te roeien.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Op zoek naar verkoeling? Pas op voor blauwalg als je gaat zwemmen

Zo testten ze de werking van fosfaat op de bacterie in recreatieplas De Rauwbraken in Tilburg. "Er is toen een vlokmiddel gebruikt om de algen samen te voegen als vlokken. Er is dan klei als ballast gebruikt om de vlokken zwaarder te maken om ze te laten zinken. De vlokken met algen konden dan niet meer naar boven komen", vertelt Lurling.

Een andere mogelijke oplossing was baggeren. "Maar dat is tien keer zo duur. Net als afdekken met zand." En mede door deze kosten is het bestrijden van blauwalg niet altijd even makkelijk. "Je moet het blijven onderhouden. Er zit nu weer een beetje blauwalg in, dus je zou dit weer moeten doen."

Gezond verstand

Blauwalg bestrijden blijft dus nog vaak onhaalbaar. Totdat blauwalg echt de wereld uit is, is goed opletten als je gaat zwemmen het belangrijkst. "In een hittegolf jaar heeft 25 procent van de plekken last van blauwalg. Maar dat betekent ook dat 75 procent van de plekken wel toegankelijk is om te zwemmen."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Nog even genieten vandaag: zomerse zon zet door, maar ook onweer op komst

Gebruik dus vooral je gezond verstand. "Spring niet zomaar in elk slootje, tenzij het kraakhelder water is en je de bodem kunt zien. Maar spring niet in troebel water als je niet weet of het kan."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore