Tweede Kamerverkiezingen

Gaat de politieke affiche verdwijnen? 'Heeft geen enkel effect'

25 februari 2021 13:25 Aangepast: 25 februari 2021 14:25
In 43 gemeenten staan er vooraf beplakte borden met politieke affiches

De verkiezingen komen er weer aan. Dat betekent dat we overal in Nederland weer borden met politieke affiches zien staan met als doel om ons over te halen om te stemmen. Deskundigen zeggen dat de poster nul procent effect heeft. Dus is de politieke poster niet een beetje achterhaald?

Rond verkiezingstijd schieten ze overal in Nederland als paddenstoelen uit de grond: borden met posters van de politieke partijen. Voorheen werden deze borden door de partijen zelf beplakt. Maar tegenwoordig zien we ook steeds meer borden waarbij de posters er vooraf al netjes op zijn geplakt. Steeds meer gemeenten kiezen voor deze net opgemaakte borden. Deze verkiezingen staan de prefab-borden in meer dan 43 gemeenten. 

'Bijna folklore'

Tim Schipper van SP Utrecht baalt enorm van de verandering. "Het plakken van de politieke affiches heeft iets magisch, het is bijna folklore", vertelt hij aan EditieNL. "Tot 2018 konden wij in Utrecht gewoon met onze poster, rollers en plaksel op de aangegeven plekken af om rustig te plakken." 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Maar liefst 41 partijen willen meedoen aan de Tweede Kamerverkiezingen

Tegenwoordig worden er vooraf beplakte borden met posters geplaatst. "Dat is erg jammer", vindt Schipper.

Ongeschreven regels

Bij het plakken van posters voor politieke partijen gelden er een aantal ongeschreven regels. "Je gaat niet over andere politieke partijen heen plakken en je verwijdert ze ook niet."

Daarnaast vindt Schipper het plakken van de posters leuk omdat de politici elkaar kunnen zien op zo’n plakdag. "Je ontmoet je concullega’s, drinkt een koffietje met elkaar en dat is altijd heel gezellig."

Toen de partijen nog zelf het plakwerk deden zag dat er zo uit Toen de partijen nog zelf het plakwerk deden zag dat er zo uit

Voor hem maakt het niet uit dat onderzoekers zeggen dat de posters geen invloed hebben op het stemgedrag. "Het gaat er natuurlijk ook om dat het de mensen eraan helpt herinneren om te stemmen en dat het ze aanzet om een keuze te maken."

'Relikwie'

Volgens Peter van der Heiden, politicoloog aan de Radboud Universiteit, waren de posters vroeger erg nuttig maar tegenwoordig totaal niet meer. "De traditie van politieke posters is zo’n traditie die om geen enkele reden is blijven bestaan", vertelt hij aan EditieNL.

"We weten gewoon dat het geen enkel nut heeft om mensen op deze manier van jouw partijpunten te overtuigen. Niemand die voorbij fietst zal denken: 'oh wat een leuke poster, daar moet ik op stemmen'."

Deze poster werd gebruikt in het jaar 1925 voor H.Colijn Deze poster werd gebruikt in het jaar 1925 voor H.Colijn

Tv en internet spelen een grote rol in het overbodig worden van de posters. "In de tijd vóór massamedia had het nog nut, maar nu is het echt een relikwie uit het verleden die nul procent zin heeft." Ook ziet hij dat steeds minder borden door de partijen zelf beplakt zijn. "Het opvallende aan die nieuwe borden is vaak dat ze zo strak opgemaakt zijn dat de posters nog minder opvallen. Het is een vlak met plaatjes, that’s it."

Ook gelooft Van Der Heiden niet dat de posters mensen pushen om zich te verdiepen in de verkiezingen. "Via internet, tv, radio of debatten krijg je heus wel mee dat er verkiezingen aankomen. Daar hoeft een bord echt niet bij te helpen."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Coronaproof verkiezingen: door de stemstraat op 17 maart?

Toch denkt de politicoloog dat de posters nog niet snel uit het straatbeeld zullen verdwijnen. "Het is een soort vastgeroeste traditie geworden."

Professioneel plakken

Steeds meer gemeenten kiezen er dus voor om vooraf beplakte borden te bestellen. Simon Opgelder van Bordbusters levert deze borden. "Het zijn nu zo’n vijfenveertig gemeenten", vertelt hij aan EditieNL.

Het proces werkt volgens Opgelder als volgt: "De gemeente bestelt bij ons een bord voor de posters. De partijen leveren die posters aan ons en wij maken dan zo’n bord." Ook willen gemeenten graag dat de vormgeving van hun stad of dorp op het bord te zien is. "In Hilversum zijn die borden bijvoorbeeld geel en blauw. Kortom: ze besteden deze borden uit aan ons."

Deze poster van de VVD moest in 1972 kiezers overhalen om te stemmen Deze poster van de VVD moest in 1972 kiezers overhalen om te stemmen

Voorheen plaatste de gemeenten de borden dus zelf en was het aan de partijen om ze te komen beplakken. "Maar dat gaf best wel een rommel en de gemeente moest het zelf onderhouden."

Ook het onderhoud wordt aan Bordbusters uitbesteed. "We hebben laatst in het nieuws gezien dat Mark Rutte dat gekke bekende snorretje op zijn gezicht getekend krijgt. Dan is het aan ons om met een nieuwe poster daaroverheen te plakken", vertelt Opgelder.

Opgelder verwacht niet dat de gemeenten snel afscheid van de politieke posters zullen nemen. "De gemeenten willen toch laten weten dat de verkiezingen eraan komen."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore