Geen griepprik

Hebben mensen met een achternaam met X, Y of Z meer pech in het leven?

30 oktober 2020 18:02 Aangepast: 30 oktober 2020 18:07
Volgens Mirjam van Praag is het voor wetenschappers nadelig als hun achternaam laat in het alfabet voorkomt Beeld © EditieNL

Een huisartsenpraktijk in het Brabantse Heeze heeft negentig mensen die een griepprik wilden halen teleur moeten stellen. Mensen met achternamen zoals Zon of Zijlstra kunnen niet meer terecht, want zij waren als laatst aan de beurt en de vaccins zijn inmiddels op. Dit soort pech met achternamen komt veel vaker voor.

Er is een landelijk tekort aan de griepprik in Nederland. Daarom moeten huisartsenpraktijken een selectie maken wie er alvast een mag halen en wie nog even moet wachten. Sommige praktijken doen dat op basis van postcode, andere delen mensen in op alfabetische volgorde. Dikke pech dus, als je achternaam begint met de letter X, Y of Z.

Langer wachten

Dilia van Zon weet er alles van. Vroeger heeft ze vaak gebaald van haar achternaam. "Zo kon ik bijvoorbeeld mijn typediploma niet halen; ik viel buiten de boot omdat er te veel aanmeldingen waren. En bij het afzwemmen moest ik als allerlaatste het water in.", zegt ze tegen EditieNL.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Run op griepprik: kabinet roept gezonde zestigers op niet te komen

Zoë Zandbergen heeft het zowel met haar voor- als achternaam op alfabetisch gebied niet getroffen. "Soms vond ik dat vervelend, bijvoorbeeld met de diploma-uitreiking op school. Dan moet je zo lang wachten."

Zoë Zandbergen baalt soms van haar naam Zoë Zandbergen baalt soms van haar naam

Toch heeft ze geprobeerd van het nadeel een voordeel te maken. "Als we bijvoorbeeld op school aan het einde van de les een brief kregen van de leraar, ging dat altijd op alfabetische volgorde. Dan zei ik: geef mij maar meteen die achterste. Vervolgens kon ik als eerste weg."

Minder aan de beurt

Er zijn in het leven veel zaken die op alfabetische volgorde verlopen, weet namendeskundige Maarten van der Meer. "Bijvoorbeeld sollicitaties. Maar het bekendste voorbeeld is wel op school. Kinderen van wie de achternaam met de Z begint, komen minder vaak aan de beurt", zegt hij tegen EditieNL.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Corona (57) is er klaar mee: 'Mijn naam is besmet'

Ook weet Van der Meer dat er in het leger vroeger gebruik van werd gemaakt. "Groepen soldaten werden ingedeeld op basis van alfabet.  Dat was eigenlijk heel onhandig, omdat je dan met verschillende soldaten in een groepje zat die Smit heetten."

Bedrijfsnaam met A

Ook in de Gouden Gids was het een nadeel. "Loodgieters hebben er bijvoorbeeld baat bij dat hun bedrijf snel gevonden wordt. Vroeger zag je weleens dat ze een bedrijfsnaam met de A kozen, om de zichtbaarheid te vergroten. Nu speelt dat natuurlijk minder."

Wetenschap

Ook wetenschappers hebben er last van, weet econometrist Mirjam van Praag. "Onderzoekers die carrière willen maken hebben er baat bij als hun achternaam met een A of B begint. Als er een wetenschappelijk artikel is geschreven waar meerdere onderzoekers aan hebben meegewerkt, wordt er vaak maar één achternaam genoemd. Dan staat er bijvoorbeeld 'Aalberg en anderen'."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

In deze wijk mogen bewoners hun eigen straatnaam verzinnen

Als er wél meerdere namen worden genoemd, heeft degene die vooraan staat alsnog geluk. "Diegene krijgt de meeste erkenning. Wetenschappers met een achternaam met de A of B hebben relatief snel succes."

Alternatief

Hoe vervelend het soms ook is, namendeskundige Van der Meer snapt wel dat het alfabet zo'n grote rol speelt. "Op welke manier moet je dingen anders rangschikken? Je zou nog kijken naar BSN-nummers, maar dat is technisch lastiger."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore