Hallucinaties

Tim (26) slikte malariapillen en kreeg een psychose

08 augustus 2019 09:28
Tim Knoote denkt dat hij hallucinaties kreeg door het slikken van Lariam Beeld © Editie NL

De 19-jarige Britse Alana Cutland sprong twee weken geleden boven Madagaskar uit een sportvliegtuigje en haar dood tegemoet. Mogelijk zou de student zijn gaan hallucineren van malariapillen en een psychotische episode hebben gehad. Hoewel volgens artsen zo'n heftige reactie zeldzaam is, heeft de 26-jarige Tim Knoote een soortgelijke ervaring. Ook hij belandde in een heftige psychose na het slikken van malariapillen. "Ik wilde op een vliegtuig gaan staan."

In 2013 ging de toen 20-jarige Tim voor het eerst alleen op reis: voor zijn studie Gezondheidstechnologie ging hij stage lopen in een ziekenhuis in Ghana. Het moest een keerpunt worden, een nieuw begin. Tim zat namelijk niet goed in zijn vel, hij blowde veel en niets interesseerde hem écht. "Na Ghana moest alles anders zijn. Want dan zou ik mezelf hebben gevonden", zegt Tim tegen Editie NL.

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Lichaam Britse studente gevonden in Madagaskar

De reis vormde inderdaad een ommekeer, maar een heel andere dan Tim had gedacht. Voor zijn reis kreeg Tim de malariapil Lariam voorgeschreven. "Dat zou een advies moeten zijn, maar het werd als een verplichting gebracht om deze te slikken." Na een week in Ghana vol stress - 'ik had een cultuurshock, sliep slecht, kon geen keuzes maken en kon totaal niet op mijn eigen intuïtie vertrouwen' - hoorde hij ineens 's nachts 'een soort goddelijke stem' die heel duidelijk en helder vertelde dat hij op aarde was gekomen om mensen te helpen.

De uitverkorene, de messias

"Ik begreep ineens alles. Had superveel energie en alle pijn en blokkades waren uit mijn lichaam verdwenen", zegt Tim. Toen hij vervolgens in de spiegel keek, herkende Tim zijn eigen gezicht niet meer. "Het was echt alsof mijn oude ik gestorven was. Ik voelde me de uitverkorene, de messias die moest gaan zorgen voor vrede op deze wereld." 

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Veel psychosepatiënten krijgen onvoldoende en verkeerde zorg

Reactie Leo Visser - hoogleraar infectieziekten LUMC:     

"We weten dat Lariam soms kan leiden tot psychische klachten. In die situatie is het zo dat mensen bijvoorbeeld depressief worden of gaan hallucineren. Maar als dat zo'n extreme vorm krijgt - zoals in het verhaal van de Britse studente - is dat wel extreem bijzonder."

Proefperiode 

"Er wordt natuurlijk bij het reisadvies gekeken of iemand aanleg heeft. Stel je bent depressief of je hebt een burnout en je gaat op vakantie om even 'bij te komen' dan is het niet verstandig om deze tablet te nemen. Dan wordt het getriggerd. Wie deze pil neemt, gaat in Nederland ook een proefperiode aan om te kijken of er klachten ontstaan. Als dat zo is, dan kun je nog iets anders kiezen.

Het kan natuurlijk ook zijn dat je juist op vakantie een cultuurschock krijgt. Mensen kunnen volledig in de war raken. Komt het dan door de pil of door je nieuwe omgeving? Dat is natuurlijk ook de vraag."

In die periode was Tim 'volledig overtuigd van zijn eigen waarheid'. Wat anderen tegen hem probeerden te zeggen, kwam totaal niet aan. Zijn ouders kregen ondertussen het ene na het andere rare berichtje uit Ghana van Tim en begonnen zich ernstig zorgen te maken. Ook zijn omgeving zag dat het niet goed ging.

'Heel Google in mijn hoofd'

"Ik sprong van de hak op de tak. Het was alsof ik heel Google in mijn hoofd had en dat deelde ik graag. Omdat alle emoties van anderen heel heftig bij me binnenkwamen stond ik op het ene moment te huilen en het andere te lachen. Bovendien had ik afstand gedaan van al mijn spullen en liep ik slechts in een onderbroek en met een laken op mijn hoofd."

Onder druk van zijn ouders en omgeving werd Tim naar eigen zeggen 'platgespoten' en overgebracht naar een kliniek. Niet veel later werd hij overgebracht naar een groter ziekenhuis in de hoofdstad van Ghana. "Ik moest met het vliegtuig van de kliniek naar het ziekenhuis worden gebracht. Ik weet nog dat ik op het vliegveld wakker werd in mijn ziekenhuisbed. Toen ik wakker werd had ik de oprechte overtuiging dat ik op het vliegtuig kon staan. Omdat ik dat kon", zegt Tim. 

Link met Lariam

Dat de psychose van Tim werd veroorzaakt door het slikken van het anti-malariamiddel Lariam, was meteen duidelijk, zegt Tim. "Die link werd onmiddellijk gelegd, al in Ghana. En dat werd bevestigd toen ik uiteindelijk in het Rotterdamse Erasmus MC werd behandeld."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Resistente malariaparasiet verspreidt zich over Zuidoost-Azië: 'Rampzalige gevolgen'

Toch blijft het lastig om te bepalen of de psychose van Tim - na zijn eerste in Ghana kreeg Tim in 2015 en 2018 weer een psychose én de diagnose 'bipolair' - het directe gevolg is van Lariam. Volgens Tim zelf was het middel in ieder geval een trigger voor het krijgen van zijn eerste psychose. "Ik snap echt niet dat dit spul nog steeds wordt voorgeschreven."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore