EditieNL

Waarom omstanders nauwelijks ingrijpen bij seksueel grensoverschrijdend gedrag

16 november 2017 16:06 Aangepast: 16 november 2017 17:09
Drake tijdens een van zijn shows. De rapper riep onlangs een toeschouwer tot de orde die ongewenst een vrouw betastte. Beeld © ANP

Rapper Drake legde onlangs zijn show stil om een man terecht te wijzen die ongewenst een vrouw betastte. Dat doet lang niet iedereen, getuige de vele verhalen onder de hashtag #metoo. Waarom is het - blijkbaar - zo lastig om in te grijpen als iemand ongewenst betast wordt?

Eerder dit jaar haalde zanger Sam Carter van de Britse band Architects op Lowlands keihard uit naar een aanrander in het publiek bij zijn show. Hij onderbrak het optreden, nadat hij had gezien dat een man in het publiek naar de borst had gegrepen van een meisje dat aan het crowdsurfen was.

Drake haalt uit naar toeschouwer

Ernstig genoeg

Zo assertief als deze twee muzikanten is lang niet iedereen. Terwijl je zou zeggen dat er juist bij lichte gradaties van seksueel geweld of grensoverschrijdend gedrag kansen liggen voor omstanders om in te grijpen, zegt onderzoekster Lou Repetur van Movisie. "Ook omdat er niet iets gebeurt dat heel zwaar wordt bestraft."

Dat gebeurt alleen nauwelijks. "Omdat de lichtere vormen minder serieus worden genomen, voelen omstanders zich ook meer bezwaard om in te grijpen", aldus Repetur. "Mensen vinden het ook lastig om in te grijpen, omdat ze niet zeker weten of wat er gebeurt ernstig genoeg is om wat van te zeggen."

Bovendien, voegt ze toe, beseffen mensen zich ook niet dat iemand die dit soort dingen in het openbaar doet, met zijn slachtoffer privé misschien nog wel een paar stappen verder zal gaan. 

Moeilijk inschatten

Het jammere van de Me Too discussie is dat die bijna nooit over de omstanders gaat, vult hulpverlener Sabine Meulenbeld aan. "Dat is jammer, want juist zij spelen een belangrijke rol. Als er niet iets verandert aan de passiviteit van de omstanders, komt er ook geen oplossing voor seksueel grensoverschrijdend gedrag."

Als je getuige bent van grensoverschrijdend gedrag, krijg je te maken met het zogenoemde bystanders mechanism, zegt Meulenbeld. "Hoe meer omstanders er zijn, hoe minder het verantwoordelijkheidsgevoel voor jou als omstander wordt om er iets van te zeggen." Daarnaast speelt volgens haar vaak mee dat mensen het in veel situaties moeilijk vinden in te schatten of het slachtoffer het zelf inderdaad niet wil.

Trek een grens

Repetur heeft hier een goede tip voor. "Als je het lastig vindt om iemand aan te spreken op zijn gedrag, betrek het voorval dan op jezelf. Je hoeft niet meteen iemand te beschuldigen van seksueel misbruik, maar je kunt wel aangeven hoe jij het zou vinden als zoiets met jou gebeurt."

'Als je dit bij mij zou doen, zou ik dat echt niet oké vinden', is volgens haar een goede opmerking. "Dan trek je een grens, dat is belangrijk, én steun je indirect het slachtoffer."

Mis niets meer van Editie NL: like ons op Facebook. Dagelijks leuke livestreams, en de laatste nieuwtjes in artikelen, video's en foto's. 

EditieNL

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore