Ga naar de inhoud
Patrick Wessels

Pas op voor mensen die nepdesign dragen

Ik draag geen namaak, en daar heb ik een heel bewuste reden voor. Dat wil zeggen, er is een psychologische reden die het éxtra onverstandig maakt. Daarnaast is het ook gewoon niet netjes, en hebben de designermerken er veel last van.

Zo'n namaak-Gucci of een Roy-Berrie zonnebril maakt mensen namelijk onbewust een beetje oneerlijker. Dat blijkt uit onderzoek door gedragswetenschapper Dan Ariely, die daarover schrijft in zijn boek Heerlijk oneerlijk.

Hij beschrijft een onderzoek met Chloé-zonnebrillen. Ik moest het zelf ook opzoeken, maar 300 euro is voor zo'n paar glazen geen gek bedrag. Hij deelde de proefpersonen in het onderzoek deze brillen uit, om ze in ieder geval een tijdje te dragen. De groep verdeelde hij in drieën. Een derde van de proefpersonen kreeg te horen dat de bril echt was, een derde hoorde dat de bril nep was en een derde kreeg daarover geen informatie.

Vervolgens werd de proefpersonen gevraagd een rekenopdracht te doen. Daarna moesten ze het aantal goede antwoorden bij elkaar optellen. Als ze klaar waren mochten ze hun opdrachten door de papierversnipperaar halen.

Pas na het versnipperen hoefden ze aan de proef-leider door te geven hoeveel ze er goed hadden opgelost. Dat biedt de kans om te frauderen, omdat de leider achteraf niet kan nagaan of iemand liegt over het aantal opgeloste rekenopdrachten.

Voor
Lees ook:
Voor deze 'afgetrapte' sneaker van Gucci betaal je 770 euro

Of toch wel? Het gemiddelde aantal opgeloste rekenopdrachten door 30 proefpersonen is altijd min of meer hetzelfde. Dus komt er een groep die flink meer zegt te hebben opgelost? Dan is duidelijk dat er wordt gefraudeerd.

Uit het experiment bleken twee dingen. De groep die te horen kreeg dat de Chloé-bril echt was fraudeerde met zo'n 30 procent. Dat is net iets minder dan gemiddeld, maar geen opvallend verschil. De groep die geen informatie kreeg fraudeerde namelijk met 42 procent.

Interessanter is de groep die te horen kreeg dat de zonnebril nep was. Die groep fraudeerde met maar liefst 74 procent. Dat laat zien dat mensen meer geneigd zijn om te frauderen, nadat de eerste (kleine) fraude al is gepleegd.

Dus draagt iemand nep-designermerken? Loop er maar met een grote boog omhoog. Houd afstand, omdat je er vanuit kunt gaan dat ze een beetje meer frauderen waar dat mogelijk is. Het zijn misschien niet allemaal Bernie Madoff's, maar als ze de kans krijgen zullen ze wellicht een loopje nemen met de waarheid en jouw goede vertrouwen.