Patrick Wessels

Allrisk verzekeren is voor het angstige brein

08 september 2020 05:44

Een goede vriend van me kocht onlangs een Mercedes CLA Coupé. Een mooi ding, dat hij natuurlijk goed wilde verzekeren. Waardoor we het na de overtuigende eerste proefkilometers al snel hadden over de verzekeringspremie. En over die van mijn auto, die ik vorig voorjaar splinternieuw kocht. En natuurlijk verzekerde, maar niet op basis van allrisk. Zoals dat eigenlijk hoort.

Tenminste, hoort… Vooral zoals anderen verwachten bij een nieuwe auto: ‘je wilt natuurlijk wel goed verzekerd zijn’. En goed verzekerd ben ik, maar zonder dat ik daar onnodig veel voor betaal. Omdat het me €1.200 per jaar extra zou kosten, voor een beetje meer dekking. Terwijl het risico op een grote schade eigenlijk heel minimaal is.

Hoeveel auto’s heb je zelf al total loss gereden? En hoeveel anderen ken je die dat zelf deden? Niet door toedoen van iemand anders (waardoor de verzekering van de tegenpartij uitkeert) of door een forse hagelbui (dat valt binnen de beperkt casco-dekking). Het valt waarschijnlijk niet mee om voorbeelden uit je directe omgeving te noemen. Omdat het niet vaak voorkomt en we het risico dat we lopen enorm overschatten.

En natuurlijk kan er een keer wat gebeuren. Een paaltje, een fiets die er lelijk langs krast of iemand die minder netjes parkeert dan je zelf zou doen. En dat kost geld. Maar waarschijnlijk minder dan de extra premie die je anders sowieso kwijt was geweest. 

Het is een typische psychologische valkuil, die mij €1.200 premie per jaar zou hebben gekost. Omdat ik nu voor iets minder dan €50 per maand een beperkt casco-dekking heb en ik anders zo’n €150 aan premie per maand zou betalen. Geld waarmee ik makkelijk een kleine schade per jaar zou kunnen laten herstellen (wat me het eerste jaar gelukkig niet is overkomen, dus het budget groeit gestaag verder).

Het heeft te maken met geanticipeerde spijt, de sociale norm en de psychologische Prospect Theory, van Amos Tversky en Daniel Kahneman. Die ontdekten hoe we (heel) kleine risico’s onbewust enorm overschatten. Als iets bij minder dan 1 procent van de mensen voorkomt, vinden we het ontzettend lastig om daarvan het reële risico in te schatten. Waardoor we ons liever uitgebreider verzekeren ‘voor het geval dat’. Ook als dat iedere maand een avondje leuk uit eten kost.

Bovendien is het sociaal veel beter geaccepteerd om veilig voor allrisk te kiezen. Iets dat ik merk aan de verbaasde gezichten (en soms pittige discussies) als ik me gewillig voor gek laat verklaren met m’n beperkt casco-dekking voor een hagelnieuwe auto.

En ten slotte is het brein een waardeloze voorspeller, maar kunnen we ons helaas heel makkelijk voorstellen dat het toch allemaal misgaat. Met een overschatting van wat er zou kunnen gebeuren, ‘want je moet er toch niet aan denken dat’. Waardoor zo’n allriskverzekering eigenlijk niets anders is dan het afkopen van je angstige brein. Ook al weet je rationeel dat je geld in je zak houdt door je vooral niet te uitgebreid te verzekeren.

Patrick schrijft over psychologie en consumentengedrag.  Waarom koop je het ene product wel en het andere niet? En hoe kun je daar slimmer mee omgaan?