Geen vrouw

Onze man in Frankfurt: 'groene' centrale bankier Elderson op weg naar de ECB

21 november 2020 08:39 Aangepast: 24 november 2020 09:58
Frank Elderson tijdens een persconferentie van DNB. Beeld © ANP

Over minder dan een maand zit er waarschijnlijk weer een Nederlander in de directie van de Europese Centrale Bank, een van de belangrijkste financiële instellingen ter wereld. Frank Elderson wordt de eerste Nederlander in de top van de ECB sinds Wim Duisenberg afzwaaide in 2003.

UPDATE 23-11, 8:38 uur: Ook het Europees Parlement stemt in met de benoeming van Elderson. Het voltallige parlement stemde met 319 stemmen voor, 202 tegen en 171 onthoudingen. 

De 50-jarige Elderson werkt al bijna zijn hele carrière voor De Nederlandse Bank (DNB). In oktober kwam die carrière in een stroomversnelling, toen achtereenvolgens de Eurogroep en de ECB instemden met zijn kandidatuur. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Eurogroep draagt Nederlander Frank Elderson voor als ECB-directielid

Binnen de ECB zelf was het enthousiasme over Elderson's kandidatuur overigens niet erg groot. President Christine Lagarde wil namelijk meer vrouwen in de top van de centrale bank.

Gedomineerd door mannen

In de zeskoppige directie zit behalve de Française weliswaar nog de Duitse Isabel Schnabel, de centrale bankiers van de 19 lidstaten zijn allemaal man.

En dat moet veranderen, aldus Lagarde onlangs in een interview met de New York Times waarin ze verwijst naar onderstaande foto van een ECB-vergadering in 2019. 

In het Europese Parlement was er ook weerstand tegen Elderson's kandidatuur. En dat was wederom niet tegen hem persoonlijk, maar omdat het parlement óók een vrouwelijke kandidaat had gewild. Toch ging de economische en monetaire commissie eerder deze maand akkoord.

De plenaire stemming in het parlement maandag was daarmee een formaliteit, ook omdat het parlement geen vetorecht heeft over de benoeming zelf. Gaf een ruime meerderheid akkoord.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

De imposante loopbaan van Lagarde, elegant leider in een mannenwereld

Het positieve advies van de parlementscommissie heeft Elderson waarschijnlijk te danken aan zijn uitgesproken mening op het gebied van duurzaamheid. Hij hamert binnen en buiten DNB al jaren op de verantwoordelijkheid die de financiële sector moet nemen in het verduurzamen van de economie. 

Grote risico's

Dat is nodig om klimaatverandering aan te pakken. "Als we dat niet doen, ontstaan er dusdanig grote risico's als ­gevolg van klimaatverandering dat die de financiële sector ook weer raken", zei hij daarover in een interview ter ere van zijn uitverkiezing tot nummer 4 op de Trouw Duurzame 100 van de gelijknamige krant.

"Als we dat niet doen, ontstaan er dusdanig grote risico's als ­gevolg van klimaatverandering dat die de financiële sector ook weer raken."

Die voortrekkersrol op het gebied van klimaat gaat verder dan mooie woorden. Elderson is sinds 2016 in verschillende nevenfuncties betrokken bij duurzaamheid en klimaat. Zo is hij de voorzitter van een wereldwijd netwerk van centrale banken dat vergroening van het financiële systeem naijvert, NFGS genaamd

Op zijn belangrijkste taak, het toezicht op banken, heeft hij roerige jaren achter de rug. Twee van Nederlands grootste banken hadden hun zaken niet op orde op het gebied van het voorkomen van witwaspraktijken. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

ING schikt zaak over witwaspraktijken en betaalt 775 miljoen euro

In 2018 schikte ING voor 775 miljoen euro met het Openbaar Ministerie om vervolging vanwege onvoldoende toezicht om fraude te voorkomen. En iets meer dan een jaar geleden maakte het OM bekend ook onderzoek te doen naar ABN Amro.

Ook deze bank, voor een groot deel in handen van de staat, zou onvoldoende hebben gedaan om witwaspraktijken van klanten op te sporen

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

OM doet witwasonderzoek naar ABN Amro: 'Zorgelijk', zegt minister

Taken van voorganger

Wat Elderson exact gaat doen bij de ECB is nog niet duidelijk. Maar het ligt voor de hand dat hij de portefeuille juridische zaken overneemt van zijn voorganger, de Luxemburger Yves Mersch. 

Maar dat geldt mogelijk niet voor álle taken van Mersch. De onvrede van het Europese Parlement over het feit dat er geen vrouw wordt benoemd, kan een rol spelen bij de vraag of Elderson het vicevoorzitterschap van de Raad van Toezicht van de ECB overneemt van Mersch. 

Hier mag het Europese Parlement namelijk ook over stemmen, en daarbij heeft het wel een vetorecht, in tegenstelling tot bij de plenaire stemming over de benoeming. De stemming zou wel eens aangegrepen kunnen worden door het parlement om z'n spierballen te laten zien, verwacht een bron bij de ECB. Begin januari wordt hierover gestemd.

Van huis uit jurist

Elderson studeerde rechten aan de Universiteit van Amsterdam, en haalde zijn master aan de gerenommeerde Columbia Law School. Daar studeerden ook juridische zwaargewichten als Eric Holder, minister van Justitie onder Barack Obama en de onlangs overleden Ruth Bader Ginsburg, rechter van het Amerikaanse Hooggerechtshof. 

Zelf ging Elderson na zijn studie in 1995 aan de slag bij Zuidas-advocatenkantoor Houthoff. Al na vier jaar vertrok hij naar DNB, waar hij onder meer werkte als directeur van de afdeling Juridische Zaken en verantwoordelijk was voor de afdeling die toezicht hield op ABN Amro. In 2008 werd hij General Counsel, de belangrijkste jurist bij DNB. 1 juli 2011 trad hij tot de directie, op dezelfde dag dat Klaas Knot president werd. 

Lager salaris

Met z'n benoeming tot directielid van de ECB passeert Elderson zijn huidige chef op de carrièreladder voor centrale bankiers. Dat geldt alleen niet voor het salaris, afgaand op de salarisstrookjes van DNB en ECB in 2019. Klaas Knot verdiende toen 395.023 euro, Elderson 322.731 euro.

Door bij de ECB te gaan werken, levert hij zelfs salaris in. Voorganger Mersch toucheerde 291.384 euro in 2019, en zo'n bedrag zal Elderson dus ook krijgen. De ECB zal zijn salaris niet verhogen zodat hij hetzelfde blijft verdienen, verzekert woordvoerder William Lelieveldt. 

De centrale bank zal hem wel een tegemoetkoming betalen voor het vinden van een woning, en opvang en scholing voor z'n kinderen als dat nodig is. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

ECB houdt zich koest: geen verandering rente en opkoopprogramma's

Twee stemmen voor Nederland

Dat Nederland na lange tijd weer een vertegenwoordiger in de top van de ECB heeft, is in ieder geval goed nieuws, volgens Sylvester Eijffinger, emeritus hoogleraar Financiële economie. De besluiten van de bank worden namelijk genomen door de directie én de 19 presidenten van de nationale centrale banken. Op die manier heeft Nederland twee stemmen, legde Eijffinger eerder uit: die van Knot en Elderson. 

Dat kan handig zijn als het gaat om het bepalen van het beleid van de ECB, waar Elderson voor een periode van acht jaar benoemd wordt. Zo staat de rente al jaren heel erg laag om de Europese economie te stimuleren. De keerzijde ervan is dat (Nederlandse) pensioenfondsen er door in de knel raken. 

Z First Nieuwsbrief

Schrijf je in voor de Z First nieuwsbrief

Wil jij elke ochtend als eerste op de hoogte zijn van wat er speelt op economisch gebied? Schrijf je dan nu in voor de Z First nieuwsbrief

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van