Carrière

Tekstdichter Rob Chrispijn dankte doorbraak 'Suzanne' aan flop

03 maart 2020 06:02 Aangepast: 26 mei 2020 22:00
Chrispijn (75) schreef met zanger Herman van Veen muziekgeschiedenis.

Zijn Nederlandse bewerking van het lied 'Suzanne' betekende ruim vijftig jaar geleden de doorbraak voor tekstdichter Rob Chrispijn. Die doorbraak blijkt een gelukkig bijproduct te zijn geweest van een geflopte langspeelplaat.

Chrispijn werd vorig jaar 75, en is al ruim 50 jaar tekstdichter. Hij schreef teksten voor Herman van Veen, Liesbeth List, Hans Dorrestijn, Angela Groothuizen en vele anderen. Ook werkte hij jarenlang mee aan televisieprogramma's als Sesamstraat en Klokhuis.

Gelukkig toeval

Deze maand verschijnt Bevrijdingskind, de muziekgeschiedenis die hij schreef met theatermaker en vriend Herman van Veen. Daarin beschrijven zij de geschiedenis van hun leven en Nederland aan de hand van songteksten en muziek.

Ter gelegenheid van de verschijning van het boek kijkt de tekstdichter, voor de houtkachel van zijn boerderijtje in Drenthe, terug op het lied dat zijn doorbraak betekende.

Benepen sfeer

Chrispijn (1944) groeide in de jaren vijftig en de vroege jaren zestig op in het Amsterdamse Slotermeer. "Je kunt je nu niet meer voorstellen hoe benepen de sfeer in Nederland destijds was."

Vanaf 1963 begon het echter in Amsterdam snel te veranderen, herinnert hij zich. "Mijn broer kwam thuis in bizarre kleding, en ik bezocht de krankzinnige happenings van Robert Jasper Grootveld bij het Lieverdje op het Spui. Opeens begrepen jonge mensen dat het anders kon."

Stiekem vertalen

De jonge Chrispijn werkte destijds als chemisch analist in een laboratorium, maar stopte om fotograaf te worden. "Daarmee kon je destijds aardig je geld verdienen. Maar het liefste wilde ik 'iets doen' in de muziek. Mijn moeder dacht dat ik niet wijs was. Ik kon geen instrument bespelen."

Wel vertaalde Chrispijn sinds medio jaren zestig als liefhebberij buitenlandse songteksten, van onder anderen Bob Dylan. Daarnaast schreef hij ook eigen liedteksten, en maakte soms artikelen en foto's voor het underground-tijdschrift Hitweek.

"Bij muziekwinkel Concerto luisterde ik naar nieuwe en onbekende liedjes. Sommigen, zoals Suzanne van Leonard Cohen, waren zo mooi dat ik er een Nederlandse tekst op wilde schrijven. Dat deed ik soms stiekem op het lab. Als er dan iemand binnenkwam, schoof ik die teksten snel in een laatje."

Tuig

Eind jaren zestig stuurde de toen 24-jarige Chrispijn wat songteksten naar platenmaatschappij Polydor. "Ik werd uitgenodigd, en kreeg tot mijn stomme verbazing carte blanche om een band te vormen en een LP te maken."

Die band ging Tuig heten. "Het heeft Polydor veel geld gekost, want wij waren verschrikkelijk lang bezig met opnames in een dure studio. Er zijn slechts zo'n 800 platen verkocht."

Suzanne sensatie

Toch leverde die flop iets op. De producer van Tuig liet namelijk wat van Chrispijns vertalingen zien aan Herman van Veen. De jonge, energieke cabaretier wilde zijn bewerking van 'Suzanne' wel uitvoeren.

Chrispijn zegt aanvankelijk zijn twijfels te hebben gehad. "Ik wilde natuurlijk verder in de rockmuziek; dit was cabaret." Suzanne bleek echter een sensatie. Het lied stond in 1969 wekenlang hoog in de top-40, en betekende het begin van een jarenlange samenwerking tussen de tekstdichter en Van Veen.

Suzanne stond wekenlang hoog in de top-40. Suzanne stond wekenlang hoog in de top-40.

Auteursrechten

De Nederlandse bewerking van Suzanne legde Chrispijn geen windeieren. "Als vertaler kreeg ik 30 procent van de auteursrechten." Elke keer als de tekst ergens wordt gebruikt of het lied wordt gedraaid, ontvangt hij via auteursrechtenorganisatie Buma/Stemra dus een klein bedrag.

Hoeveel Suzanne hem uiteindelijk opleverde, is moeilijk te zeggen, zegt Chrispijn. Dat komt omdat hij veel meer teksten heeft gemaakt, en de royalties periodiek worden uitbetaald. "De inkomsten varieerden, afhankelijk van bijvoorbeeld een nieuwe plaat of een theatertour. Ook ontving ik percentages van buitenlandse vertalingen van het werk."

Gratis geld

Een optelsom heeft hij nooit gemaakt. "Er zaten kwartalen bij dat ik 25.000 gulden aan royalties ontving, destijds veel geld. Maar soms was het ook veel minder. Ik heb er gelukkig goed van kunnen leven, maar daarvoor heb ik het nooit gedaan. Het voelde een beetje als gratis geld."

Rob Chrispijn en Herman van Veen, Bevrijdingskind (Uitgeverij Thomas Rap) verschijnt 12 maart. 22,50 euro.

Het Parool in 1969: 'tekst Cohen zeer poëtisch herschreven in onze taal'. Het Parool in 1969: 'tekst Cohen zeer poëtisch herschreven in onze taal'.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van