Het blok is defect of ontbreekt. De inhoud ontbreekt misschien of u moet wellicht de oorspronkelijke module inschakelen.
Carrière

Bemoeizuchtige baas? Dit mag hij eisen van jouw privégewoontes

18 december 2019 06:31 Aangepast: 18 december 2019 17:44
Elke dag patat? Niet zo gezond, maar geen reden voor ontslag. Beeld © GettyImages

De directeur van softwarebedrijf Afas bemoeit zich graag met de gezondheid van zijn werknemers. Dat mag, zolang hij er geen consequenties aan verbindt. "Als iemand elke dag een frikandel naar binnen wil schuiven, dan moet dat kunnen."

Wat mag de baas eisen van jouw privégedrag? Wie niet houdt van een bemoeizuchtige baas kan beter niet bij Afas werken. Ceo Bas van der Veldt bemoeit zich zelfs met de eetgewoonten van zijn medewerkers. En wie rookt, hoeft niet te solliciteren bij het softwarebedrijf, zei hij afgelopen weekend in Het Financieele Dagblad.

Eerder vertelde Van Veldt in het Algemeen Dagblad dat hij medewerkers erop aanspreekt als ze te dik worden. Werknemers krijgen gezondheidschecks en medische begeleiding, als ze dat willen. Van der Veldt: "Ik kan mensen natuurlijk niet dwingen, we maken ze alleen bewust. Als je fysiek goed in je vel zit, is dat ook voor het hoofd fijn."

Ziek? De baas betaalt

Advocaat Marco Meijer begrijpt wel dat werkgevers zoals Van der Veldt zich willen bemoeien met de gezondheid van hun personeel. "Als een werknemer ziek wordt, moet de baas zijn salaris doorbetalen."

Als voorbeeld noemt Meijer een zaak van een werknemer die op vrijdag zijn arbeidscontract tekende en een dag later dronken ging motorcrossen. Hij liep een dwarslaesie op en zijn werkgever moest hem twee jaar lang salaris betalen, zonder dat de werknemer één dag gewerkt had. Meijer: "Zo werkt ons systeem nu eenmaal."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

Van deep throaten met banaan tot lijntje coke op feest: spraakmakende ontslagzaken in 2019

Recht op privacy

Maar eigenlijk mag een baas zich helemaal niet bemoeien met privégewoontes. "Volgens de wet mag een werkgever niet zeggen 'jij mag niet roken'", zegt arbeidsrechtadvocaat Sascha Janssen van Jens Advocaten. "Dat is jouw recht op privacy. Zo mag je baas jou ook niet verbieden dat je een relatie hebt met een collega. Als het tenminste geen directe invloed heeft op je werk."

Bungeejumpen, skiën, rugbyen, zwaar roken, drugs gebruiken, drinken: je werkgever mag het je allemaal niet verbieden. Tenzij het je functioneren belemmert. Janssen: "Als je elke dag met een kater op je werk komt en daardoor slecht werk levert, kan de baas daar wel wat van zeggen. Maar ook dan is het niet meteen reden voor ontslag."

Veiligheid en vertrouwen

Er zijn uitzonderingen. Zo moet een commando bij het leger fit genoeg zijn om het land te verdedigen en ook een piloot moet fit achter de stuurknuppel zitten. Advocaat Meijer: "Ik ken een voorbeeld van een kok die zo dik was, dat hij de kombuis niet meer uit kon komen. Dat leverde gevaarlijke situaties op."

Als je een voorbeeld- of vertrouwensfunctie hebt, kun je je minder veroorloven in je vrije tijd. Denk bijvoorbeeld aan ministers, militairen of leraren.  Roekeloos rijden, dronken van je fiets vallen of overspel plegen: terwijl de meeste mensen er met een boete of ruzie thuis vanaf komen, kan iemand met zo'n voorbeeldfunctie zijn baan verliezen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

Technicus die rookte op olieterminal mag niet worden ontslagen

Voorbeeldfuncties

Een ander voorbeeld zijn de belastinginspecteurs die ontslagen werden, omdat ze hun eigen belastingaangifte niet goed hadden ingevuld. Volgens het ministerie van Financiën wordt er streng opgetreden als blijkt dat eigen medewerkers hun aangifte onjuist of te laat invullen. Als er sprake is van opzet leidt dat meestal tot ontslag.

Hetzelfde geldt voor de gezichten van een bedrijf. Zo mocht voormalig Albert Heijn-boegbeeld Harry Piekema geen boodschappen doen bij de concurrent. Idem dito voor Frank Lammers, de acteur uit de Jumbo-reclames.

Meijer: "Dit soort contractuele afspraken houden alleen stand in de rechtbank als je baas kan aantonen dat het gedrag niet bij de functie past. Voor de gemiddelde vakkenvuller is het bijvoorbeeld een onredelijke eis."

Stimuleren mag wel

Gewoontes stimuleren mag natuurlijk wel. Zo kunnen medewerkers korting krijgen in de winkel waar ze werken, maar ze verplichten om niet bij de concurrent te shoppen gaat te ver.

"En als een werkgever het belangrijk vindt dat zijn personeel gezond is, kan hij bijvoorbeeld onder werktijd workshops geven", zegt Janssen. "Wat de baas van Afas doet, kan wel door de beugel. Maar je mag iemand niet dwingen daarnaar te leven. Als iemand elke dag een frikandel naar binnen wil schuiven, dan moet dat kunnen."

Miniatuurvoorbeeld
Meer lezen

Meer bewegen begint op je werk, en zo moeilijk is het niet

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van