We zien dat je waarschijnlijk onze advertenties blokkeert. RTLNieuws.nl heeft de inkomsten uit advertenties nodig om goede, onafhankelijke verhalen te blijven maken. Ook kan het zijn dat door het gebruik van een adblocker bepaalde functies op de website niet goed werken. Maak je een uitzondering voor onze pagina's? Voor meer informatie, klik hier.
Menu Zoeken Mijn RTL Nieuws

09 februari 2016 18:53

Deze man bedacht een radicaal nieuw kiesstelsel

Deze man bedacht een radicaal nieuw kiesstelsel

Met een idee voor aan radicaal ander kiessysteem maakt Brabander Rudy van Belkom vanavond kans op de Radicale Vernieuwers Award. “In bijna alle sectoren zijn er ‘disrupters’, nieuwe spelers die passen bij deze tijd. In de politiek blijft die innovatie uit.”

Rudy van Belkom is geen politicoloog, geen politicus en ook geen Sywert van Lienden. Toch is het eigenlijk best logisch dat juist hij broedt op een nieuw politiek kiessysteem.

Van Belkom geeft namelijk les in conceptontwikkeling op de Academy for Creative Industries. Met andere woorden: hij leert zijn studenten nieuwe en goedwerkende businessmodellen te bedenken. Daarnaast is hij reputatiedeskundige. Hij bestudeert het imago van organisaties: welke merken genieten veel vertrouwen en welke juist niet? En hoe kunnen ze daaraan werken?

Eens met één standpunt, niet allemaal
En zo stuitte van Belkom vanzelf op een sector die wel heel weinig vertrouwen heeft van zijn gebruikers: de politiek. Het politieke nieuws gaat meer dan ooit om de poppetjes, signaleert van Belkom. Politici doen populistische uitspraken op één thema, kiezers gaan voor dit pleidooi en letten niet meer op de rest van het partijprogramma. Terwijl ze daar misschien wel standpunten over hebben.

“Eigenlijk is dat heel gek. Je bent het waarschijnlijk eens met één standpunt van een partij, en krijgt de rest van hun standpunten erbij terwijl je er niet op zit te wachten. Het lijkt op die reclame van T-Mobile met Ali B. Hij wil wel een abonnement met 2000 MB, maar moet er dan 500 belminuten bijnemen. Hij wil meer flexibiliteit.”

Modulair kiessysteem
Nog iets geks, vindt van Belkom: het gebrek aan vernieuwing in de politiek. “In bijna alle sectoren zijn er ‘disrupters’, nieuwe spelers die passen bij deze tijd. Maar in de politiek blijft die innovatie uit.”

Zijn idee: een modulair kiessysteem. Modulair, net als de Phonebloks: een telefoon waarvan je de onderdelen apart kan vervangen. Je hoeft niet je hele telefoon weg te gooien als er één onderdeel stuk is. Zo draait zijn kiessysteem niet om één partij, of één persoon, maar om thema’s.

Verkiesbaar op thema's
In de praktijk zou dat er zo uitzien. Je staat in het stemhokje (of zit voor de computer) en stemt per thema op een (andere) partij. Vind je op het thema energie de PvdA de beste en ondernemerschap de VVD, dan kun je dat zo invullen. Sommige partijen, denk aan de Partij voor de Dieren, zouden er wellicht voor kiezen om alleen verkiesbaar te zijn op specifieke thema’s.

Zo kan er bij het thema ondernemerschap een meerderheid zijn voor de VVD en bij zorg bijvoorbeeld voor de SP. Er is niet meer één grote coalitie, maar per thema een kleine coalitie.

Eerst naar inhoud kijken, dan de partij
Zo’n systeem zou er toe moeten leiden dat kiezers niet meer stoppen met nadenken zodra ze één politicus wel sympathiek vinden. Ze moeten over meerdere thema’s nadenken. Maar hoe voorkom je dan dat men gaat voor een pretpakket: meer geld naar, nouja, alles? “Een inhoudelijk standpunt kiezen wil niet altijd zeggen: ik wil dat hier meer geld naartoe gaat,” zegt van Belkom. Sommige kiezers gaan bijvoorbeeld liever voor minder overheidsbemoeienis en dus een kleiner budget, zegt hij.

Zou zo’n systeem ook niet juist kunnen leiden tot meer populisme, maar dan op verschillende thema’s? Van Belkom zou dat willen ondervangen door in het stemhokje eerst inhoudelijke standpunten te geven en dan pas de partijen die daar achterstaan. Alles om te voorkomen dat het poppetje voor de inhoud gaat.

Schaduwverkiezingen in 2017
Of het ook echt zo zou werken, weet hij niet zeker, geeft hij toe. Het systeem moet eerst, op kleine schaal, getest worden. Van Belkom is in gesprek met de gemeente Breda om een proef te gaan doen en kiezers in de Brabantse stad te vragen hoe ze nu zouden stemmen met een dergelijk systeem.

Tijdens de landelijke verkiezingen in 2017 wil hij schaduwverkiezingen organiseren. Allemaal om te ontdekken of hij inderdaad een ‘radicale vernieuwing’ te pakken heeft die werkt, of juist een balonnetje dat straks snel weer leegloopt.

Topnieuws