Leegstand binnensteden loopt op

Subsidie, bemiddelen; dit doen gemeenten tegen winkelleegstand

22 juni 2021 07:00
Een leeg winkelpand in Rotterdam. Beeld © ANP / Hollandse Hoogte / Hans van Rhoon

Mede door corona staan er steeds meer winkelpanden leeg, ook in binnensteden. Dat oogt niet aantrekkelijk. Gemeenten proberen er veel aan te doen om lege gaten in te vullen. Een overzicht.

De afgelopen jaren kochten consumenten al steeds meer online, ten koste van reguliere winkels. Tijdens de coronacrisis is die trend alleen maar versterkt.

Dat heeft consequenties voor winkelstraten. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) constateerde eerder zelfs: 'Op korte termijn krijgen de sterkere - vitalere - binnensteden de hardste klappen'.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Lagere winkelhuren: meer woningen én kansen voor winkeliers

Brief

Onlangs vroegen de zes grote steden in ons land, Amsterdam, Rotterdam, Den Haag, Utrecht, Eindhoven en Groningen, dan ook steun in een brief aan de woordvoerders voor Economische Zaken van politieke partijen.

Ze willen dat het Rijk niet alleen de middelgrote steden, maar ook hen financieel steunt om de leegstand aan te pakken.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

'Komende jaren massale leegstand winkels in binnensteden'

Utrecht: subsidie

Zelf ondernemen de grote steden nu al actie. Zo geeft de gemeente Utrecht subsidie aan gebruikers van leegstaande panden in de binnenstad. Het gaat dan om onder meer creatieve bedrijven, culturele ondernemers en nieuwe, innovatieve bedrijven. Daarvoor is nu 400.000 euro uitgetrokken. Per gebruiker geldt een maximum van 15.000 euro.

Er zijn nu zo'n 47 leegstaande winkelruimtes in de Utrechtse binnenstad, aldus Klaas Verschure, wethouder Economische Zaken. Daarvoor zijn al 37 aanvragen, ideeën en reacties binnengekomen voor panden. Daarvan zijn er 15 kansrijk, aldus Verschure.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Trucjes in een winkelcentrum van 630 miljoen: zo geef je er meer uit

Mix van andere bestemmingen

Het idee is dat er in een winkelstraat een mix van andere bestemmingen komt. "Mogelijk kunnen verschillende ondernemers elkaar ook versterken door ze in één pand samen te laten komen", aldus Verschure.

De subsidies worden in 2021 verstrekt, maar de initiatieven waarvoor ze worden toegekend kunnen ook langer doorlopen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

In winkelcentra ook horeca en woningen: is dat verstandig?

Amsterdam: geen subsidie

De leegstand in Utrecht is 7 à 8 procent, aldus Gertjan Slob, directeur onderzoek bij Locatus, dat onderzoek doet naar vastgoed.

Dat is heel wat meer dan de 4,8 procent in Amsterdam. In de hoofdstad wordt dan ook geen subsidie gegeven. Amsterdam verwacht dat de markt binnen twee jaar weer aantrekt, zodat de leegstand zal dalen, zegt woordvoerder Vera Al.

Een uitgestorven passage in winkelcentrum In de Bogaard in Rijswijk, tegen Den Haag aan. Hier zit nog maar één winkel. Een uitgestorven passage in winkelcentrum In de Bogaard in Rijswijk, tegen Den Haag aan. Hier zit nog maar één winkel.

Rotterdam en Den Haag

In Den Haag is de leegstand vergelijkbaar met die in Utrecht, aldus Slob. In Rotterdam staat zelfs zo'n 10 procent van de winkels leeg.

Subsidies worden er in Rotterdam en Den Haag, in tegenstelling tot in Utrecht, niet gegeven, maar er zijn wel andere vormen van ondersteuning. Zo proberen ze in Rotterdam via speciale functionarissen de eigenaren van leegstaande winkelpanden in contact te brengen met mensen die ruimte zoeken.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Consument is snel uitgekeken: zo bouw je een succesvolle winkel

Helpdesk

In Den Haag is er een helpdesk die bemiddelt en meedenkt over tijdelijk alternatief gebruik, zoals een atelier of een pop-up store, legt woordvoerder Annelou van Egmond uit.

In de Haagse binnenstad kregen startende ondernemers al een plek om te groeien, onder de naam Collectiv. Inmiddels gaat dit platform voor startende, creatieve ondernemers die hun producten aan het grotere publiek willen tonen, verder onder de naam Swan Market Den Haag.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Zalando wil 10 procent van de Europese modemarkt in handen krijgen

Bushalte, zitbankjes, boa

De gemeente Den Haag streeft naar concentratie van winkelgebieden. Die gebieden kan de gemeente stimuleren door te regelen dat er een bus stopt, dat er zitbankjes staan waar je niet doorheen zakt en dat er af en toe een boa (buitengewoon opsporingsambtenaar, een ambtenaar met opsporingsbevoegdheid) doorheen loopt, aldus Van Egmond.

In de afgelopen tijd is het aantal winkelgebieden in Den Haag al veel meer geconcentreerd geraakt. Het aantal daalde van meer dan 90 tot een kleine 70.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Winkelverkopen stegen hardst sinds 2001, ondanks corona

Schiedam

Ook kleinere gemeenten proberen de winkelleegstand te lijf te gaan. Schiedam behoort tot de plaatsen met de hoogste leegstand van winkels in Nederland.

In Schiedam zijn er verschillende subsidies. Voor panden buiten de kernwinkelstraten gaat het om transformatie naar woningen. Verder is er ook een subsidie waarbij ondernemers, die een ambacht uitoefenen of een bijzonder aanbod bieden, subsidie kunnen krijgen voor het starten van hun bedrijf.

Renovatie

Voor wat betreft de binnenstad was er een tijd een subsidie voor panden aan en rondom de Hoogstraat, een kernwinkelstraat, die eigenaren konden gebruiken voor renovatie.

Door alle maatregelen is de leegstand in de Schiedamse binnenstad gedaald van bijna 25 procent in 2017, tot 16,5 procent. Dat is nog altijd hoog, maar net wat minder dramatisch.

RTL Z First Nieuwsbrief

Schrijf je in voor de Z First nieuwsbrief

Wil jij elke ochtend als eerste op de hoogte zijn van wat er speelt op economisch gebied? Schrijf je dan nu in voor de Z First nieuwsbrief

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van