Welkom bij RTL Nieuws! Hier vind je voortaan al jouw RTL Z nieuws, actuele beurskoersen, nieuwsuitzendingen en meer.

Heb je nog vragen? Check onze FAQ.

×
Portret

Vermogen modebaron Fred Elzas explodeert ondanks val Steps en Didi

13 januari 2020 16:01 Aangepast: 13 januari 2020 20:52
Met ketens als Didi en Steps was Fred Elzas alom aanwezig in de Nederlandse winkelstraat. Beeld © Google Maps

Modeketen Steps sluit vrijwel al haar winkels, branchegenoot Didi is failliet. Het zijn de laatste stuiptrekkingen van het mode-imperium van de Alkmaarse textielbaron Fred Elzas, ooit een van de grootste kledingverkopers van Nederland. Desondanks zat zijn vermogen afgelopen jaren flink in de lift.

Dit jaar begon slecht voor de moderetail. Vorige week maandag kondigden kledingketens Steps en Promiss aan bijna al hun winkels te sluiten. Daarbij verdwijnen naar verwachting ruim 300 voltijdsbanen. Een dag later ging Didi failliet, met ruim 80 winkels goed voor 350 voltijdsbanen.

Textielbaron Fred Elzas

Zowel Steps als Didi waren decennialang onderdeel van Coltex Retail Group, het mode-imperium van de geheimzinnige Noord-Hollandse textielbaron Fred Elzas.

Nog niet zo héél lang geleden was Coltex, met vele honderden kledingwinkels van vier formules, een van de grootste modeverkopers van Nederland. Naast Steps en Didi behoorden ook Superstar en de jeansketen Vet/Forecast tot het familiebedrijf.

Geheimzinnig

Van de modegigant is echter vrijwel niets meer over. Wat ging er mis? En hoe wist ondernemer Elzas zijn vermogen te redden? Met een geschat vermogen van 190 miljoen euro staat hij namelijk nog steeds prominent in de rijkenlijst Quote500.

Zelf wil de familie Elzas niet meewerken aan een portret. Ook afgelopen decennia traden de ondernemers nooit op de voorgrond. Interviews geeft de familie nauwelijks en een van de schaarse foto's van familiehoofd Fred staat in een boekje van 15 jaar geleden.

Uitgave van Coltex uit 2005. Uitgave van Coltex uit 2005.

"Wij doen nooit uitspraken tegen de pers", aldus een woordvoerder van het familiebedrijf. "Aan artikelen verlenen we geen medewerking. Daarin is de familie heel stellig", zegt een andere medewerkster bij een latere poging. Waarom niet blijft onduidelijk. 

Wortels

De Joodse ondernemer Fred Elzas (74) komt in de jaren zestig in het modebedrijf dat zijn vader vóór de oorlog had geërfd van diens oom. Het bedrijf bezat destijds enkele winkels en verkocht vooral werkkleding.

Onder leiding van zijn vader, die de Holocaust had overleefd, had het bedrijf na de oorlog de omslag gemaakt naar mode onder de naam Vet Vrijetijdskleding. Maar pas als Fred en zijn broer Jaap in de zaak komen, groeit het bedrijf snel. In 1984 boeken 44 winkels van Coltex al een omzet van 65 miljoen gulden.

Ambitieus en hard

Eind dat jaar leggen de ambitieuze broers Elzas de basis voor verdere groei, met de overname van negentien Didi-winkels van ondernemer Rattan Chadha, de ondernemer die daarna Mexx opricht. Eind jaren tachtig voegen de broers de derde keten toe, Superstar.

Ook in de jaren negentig blijft Coltex snel groeien door overnames en de opening van nieuwe winkels. Daarbij deinzen de broers niet terug voor hard ingrijpen.

Zo nemen zij een staking van het personeel en de negatieve media-aandacht die volgt op een keiharde reorganisatie van het overgenomen deftige modehuis Maison Swarte op de koop toe.

Vastgoedbazen

De inkomsten uit de winkels worden slim geïnvesteerd in vastgoed, veelal winkelpanden. Veelzeggend is het dat de broers Elzas in 2001 in de rijkenlijst van het zakenblad Quote staan als vastgoed- in plaats van als winkelbazen.

De broers zouden dan niet minder dan 170 winkelpanden bezitten. Hun gezamenlijke vermogen wordt geschat op 220 miljoen gulden, omgerekend 100 miljoen euro.

Met ruzie uiteen

Overigens zijn de broers dan inmiddels zakelijk uiteen, volgens Quote als gevolg van een ruzie. Jaap verkoopt zijn belangen in de winkels en het vastgoed, en vertrekt naar het zonnige Curaçao.

Fred Elzas blijft zijn retail- en vastgoedimperium verder uitbouwen, nu geassisteerd door zijn zoons Yasha en Sharim.

Hoogtepunt

Zo nemen vader en zoons Elzas tussen 2004 en 2008 in fases zo'n 80 winkels van de kwakkelende modeketen Steps over, die onder de paraplu van investeerder Greenfield op de rand van een faillissement terecht was gekomen.

In 2008 staat Coltex op haar absolute hoogtepunt. De retailgigant telt dan 330 winkels, van de formules Vet Vrijetijdskleding/Forecast, Superstar, Didi en Steps.

Vestiging van Steps in Alkmaar, de bakermat van de familie Elzas. Vestiging van Steps in Alkmaar, de bakermat van de familie Elzas.

Europese ambities

En nog steeds zijn de ambities van de ondernemersfamilie torenhoog. In een zeldzaam interview in vakblad Vastgoedmarkt zeggen Fred en Sharim Elzas de komende jaren 50 nieuwe winkels in Nederland en België te willen openen.

En daarbij blijft het niet. Door expansie in Duitsland, Frankrijk, Zweden en Denemarken willen zij binnen vijf jaar uitgroeien tot niet minder dan duizend winkels.

Omslag

Niet lang daarna volgt de omslag. De losgebarsten crisis op de financiële markten maakt het onmogelijk om de Europese ambities waar te maken. En intern kampt Coltex ook met problemen.

In 2010 kondigt de familie aan te stoppen met de jeansketen Forecast, het vroegere Vet Vrijetijdskleding. Een pijnlijke beslissing want juist die keten vormt de wortel van het familiebedrijf. Volgens de familie Elzas is het beter om zich te focussen op damesmode.

Magie uitgewerkt

Maar de magie bij Coltex is uitgewerkt. De damesmodewinkels van de familie kampen met concurrentie van hippere of goedkopere modewinkels als Zara, H&M en Primark en webwinkels als Zalando.

In 2012 probeert Coltex de eigen online omzet op te stuwen, door in zee te gaan met webwarenhuis Wehkamp. Maar dat biedt te weinig soelaas. Twee jaar later besluiten de Elzassen opnieuw winkelketens af te stoten.

Zij verkopen hun dochterbedrijven Steps en Superstar aan het Belgische modebedrijf FNG. Volgens Quote betalen de Belgen er 'geen stuiver voor', maar nemen ze wel de schulden over.

Geurbeleving

De resterende modeketen Didi, met dan nog zo'n honderd winkels, brengt de familie onder bij het eigen 3D Fashion. Maar ondanks de concentratie op één enkele keten weten de Elzassen er geen succes meer van te maken. In 2017 boekte het bedrijf een verlies van 4,4 miljoen euro op een omzet van 47 miljoen.

Een jaar geleden stelde directeur Yasha Elzas nog dat het 'weer de goede kant op gaat' met Didi, dankzij een verfrissing van de winkelformule waarbij een 'geurbeleving' en 'natuurlijke materialen' worden ingezet.

Failliet

Maar de werkelijkheid is anders. Afgelopen dinsdag wordt Didi failliet verklaard, waardoor 350 voltijdsbanen verloren gaan. De aanhoudende concurrentie van vooral online modewinkels is het bedrijf volgens curator Tineke Wolfswinkel fataal geworden.

Zij en haar mede-curator Marc le Belle kijken of de modeketen nog kan worden doorgestart. Omdat het bedrijf dankzij het faillissement 'niet meer de loden last van de verplichtingen op zich heeft rusten', zijn die kansen toegenomen, zei Wolfswinkel vorige week tegen RTL Z.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Modeketen Didi failliet verklaard, winkels blijven voorlopig open

Zuster Steps

Ook met de ketens die de familie eind 2014 verkocht aan het Belgische FNG loopt het slecht af.

Begin 2016 kondigt FNG al aan de dan nog 50 resterende Superstar-winkels na teleurstellende resultaten om te bouwen tot de formule Friday. Maar nog voor het einde van dat jaar blijkt dat alle winkels van zowel Superstar als Friday dichtgaan

En begin vorige week laat FNG dus weten 38 van de 48 winkels van Steps te sluiten. Daarmee resteren twaalf jaar na het hoogtepunt alleen rokende puinhopen van de ooit zo machtige winkelgigant Coltex.

Geen bedelstaf

Toch betekent dat niet dat de familie Elzas aan de bedelstaf is geraakt. Integendeel. Dankzij hun belangen in het vastgoed stonden Fred Elzas en zijn zoons in 2016 nog steeds in de Quote500 met een geschat vermogen van 100 miljoen euro.

Zo bezit het vastgoedbedrijf Coltavast van de familie het winkelcentrum Makado in Schagen, een verzameling winkels aan de Amsterdamse Postjesweg en de Utrechtse zorgflat De Keizershof. Als eigenaar van De Keizershof raakte de familie onlangs in opspraak, toen bleek dat bejaarde bewoners werden gedwongen te vertrekken.

Vermogen verdubbeld

De geleidelijke overstap van retail naar vastgoed heeft de familie Elzas geen windeieren gelegd. Dankzij de explosie van de vastgoedprijzen is het vermogen in de afgelopen jaren zelfs spectaculair gestegen.

Volgens de meest recente Quote500 is het vermogen ten opzichte van drie jaar geleden bijna verdubbeld tot 190 miljoen euro. Ondanks de ondergang van hun winkelbedrijf heeft de familie Elzas nog nooit zo hoog in de rijkenlijst gestaan.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van