Correctie op de beurs

AEX al 10 procent onderuit in twee maanden: wat is er aan de hand?

25 januari 2022 16:49
De stier staat symbool voor stijgende beurskoersen, maar de laatste tijd dalen ze juist. Beeld © ANP / Hollandse Hoogte / Kim van Dam

Januari is vaak een goede beursmaand, maar nu is het huilen met de pet op. Sinds eind 2021 is de AEX met meer dan 7 procent gekelderd en in vergelijking met de top van medio november is er al bijna 11 procent vanaf. Dan is er officieel sprake van een correctie.

De omikronvariant van het coronavirus lijkt mensen over het algemeen minder ziek te maken en bovendien ziet het er naar uit dat de pandemie weleens over zou kunnen gaan in een 'gewone' epidemie. Bovendien gaat het goed met de winsten van veel bedrijven. Toch gaat het op de beurs het al twee maanden helemaal niet zo lekker, integendeel.

Op 17 november eindigde de AEX op 827,57 punten en tussentijds werd zelfs even 829,35 punten aangeraakt. Dat was het hoogste niveau ooit. Maar inmiddels staan we zo'n 11 procent lager.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

We zijn op weg naar een 'pandemisch eindspel' – maar wat betekent dat?

Ook in de VS zijn de koersen de laatste tijd gedaald. De brede S&P 500-index stond ook al even op een verlies van 10 procent en technologie-index Nasdaq verloor al zo'n 14 procent. Hoe kan dat?

Rusland en Oekraïne

De onrust rond Rusland en Oekraïne doet de beurs geen goed. Ook is het onduidelijk wat het effect van eventuele sancties tegen Rusland, inclusief het minder afnemen van Russisch gas, zal zijn, aldus RTL Z-beurscommentator Hans de Geus.

Onrust is altijd slecht voor het sentiment onder beleggers.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Komt er oorlog in Oekraïne? 'Onmogelijke eisen' Rusland staan oplossing in de weg

Rentevrees

Maar beleggers zijn vooral bang dat centrale banken de rente zullen gaan verhogen, zegt Jos Versteeg, analist bij InsingerGilissen. Dat geldt overigens vooral voor de VS. De inflatie daar was in december namelijk maar liefst 7 procent. Dat is het hoogste niveau sinds 1982. Centrale banken proberen te hoge inflatie van oudsher te bestrijdendoor de rente te verhogen.

Maar een hogere rente betekent dat obligaties relatief aantrekkelijker worden ten opzichte van aandelen. Het rendement op een Amerikaanse tienjaarsstaatslening is de laatste tijd al flink opgelopen. Nu is dit zo'n 1,75 procent, terwijl dat eind december nog 1,5 procent was en eind september nog 1,3 procent.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Hogere rente is slecht voor aandelen, dit is waarom

Ook in Europa is het rendement op staatsleningen opgelopen, zij het minder hard. Zo steeg het rendement op tienjaars Nederlandse staatsleningen van -0,2 procent eind december, tot nu licht positief. Sommige beleggers steken bij een hogere rente liever een deel van hun geld in veilige staatsleningen. Daarvan is in ieder geval vrijwel zeker dat je je geld terugkrijgt.

Lagere contante waarde

Een hogere rente betekent verder ook dat de bedrijven meer rente moeten gaan betalen over hun schulden. Belangrijker nog is dat bij een hogere rente toekomstige winsten van bedrijven teruggerekend naar nu lager uitvallen.

Iets meer uitleg voor de liefhebbers

Als je 100 euro op de bank zet tegen 1 procent rente, dan is die 100 euro over een jaar 101 euro. Met andere woorden, als je uitgaat van 1 procent rente, dan is 100 euro nu hetzelfde als 101 euro over een jaar. Omgekeerd geldt dan dat 101 euro over een jaar (bij een rente van 1 procent) gelijk is aan 100 euro nu.

Als de rente niet 1 procent is maar 1,5 procent, dan is de huidige waarde van 101 euro die je over een jaar zou krijgen geen 100 euro, maar 99,50 euro.

Dat effect van die lagere contante waarde is vooral groot bij bedrijven waarvan de winsten sterk stijgen, zoals bij techbedrijven, zegt Bob Homan, hoofd ING Investment Office. Dat is een belangrijke reden dat de Amerikaanse Nasdaq sterker is gedaald dan de brede S&P 500.

Rente VS heeft invloed op Europa

De inflatie in de eurozone is lager dan in de VS en bovendien heeft Christine Lagarde, topvrouw van de Europese Centrale Bank (ECB) al gezegd de rente dit jaar niet te zullen optrekken.

Toch kan een hogere rente in de VS ook invloed hebben op de Europese beurzen. Als de Amerikaanse rente stijgt, dan zullen beleggers namelijk een deel van hun Europese aandelen verkopen en het geld in obligaties in de VS stoppen, legt Homan uit.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Aandelen, obligaties of crypto? Hierin moet je beleggen in 2022

Prijzen verhogen

Het is natuurlijk moeilijk te voorspellen hoe het verder gaat. Maar Versteeg is optimistisch. Hij denkt dat de inflatie in de VS in de loop van het jaar wat zal afnemen. Mogelijk daalt dan ook de vrees voor renteverhogingen.

Daarbij zullen er ook bedrijven zijn, zoals Microsoft of Apple, die geen moeite zullen hebben hogere inkoopprijzen door te berekenen. "En als de rente in de VS meer stijgt dan in Europa, dan wordt de dollar sterker en de euro zwakker en daardoor wordt exporteren voor Europese bedrijven aantrekkelijker."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Voor het eerst beleggen? Dit zijn de tips voor beginners

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van