Van het gas af

In Gronings dorp moet warmte uit ondergronds zout komen

12 april 2022 14:25 Aangepast: 12 april 2022 14:28
Boren naar warmte. Hier gebeurt het in een glastuinbouwgebied. Beeld © archieffoto ANP

Om van aardgas af te kunnen, wordt in het Groningse dorp Onstwedde bekeken of er energie te halen valt uit een zoutkoepel die precies onder het dorp ligt. Binnenkort start een proefboring. Als de theorie klopt, kunnen ze hier snel klaar zijn met de energietransitie.

Onder het Groningse dorp Onstwedde ligt een grote zoutkoepel, omhoog geperst steenzout dat een ondergrondse laag vormt. Maar het zout is er nog nooit uit gewonnen. Naast zoutwinning hebben talloze andere bestemmingen de revue gepasseerd.

TNO bekeek al eens of de locatie geschikt is voor opslag van aardgas, olie, waterstof, stikstof, perslucht en CO2. En er is een plan om de zoutkoepel van Onstwedde, net als andere zoutkoepels in Noord-Nederland, te gebruiken als permanente opslagplaats voor kernafval.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

Industrie: voorkom sluiten fabrieken, houd Gronings gasveld open

Berglandschap van zout

Sinds deze week is er een nieuw plan: warmtewinning. De zoutkoepel onder het dorp heeft namelijk het voordeel dat het als een soort ondergrondse berg met een hoge piek tot vlak onder de oppervlakte ligt.

Als je op de goede plek gaat boren, stuit je al na 250-300 meter op het bovenste puntje van de zoutkoepel die verder tot enkele kilometers diep onder het dorp ligt.

Vervolgens pas je de technologie toe die al volop wordt gebruikt in Nederland bij geothermie. Je haalt warmte naar boven door koud water via buizen naar beneden te brengen, dit daar te laten opwarmen en vervolgens haal je het warm naar boven om te gebruiken voor verwarming of als warm tapwater.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

EU kocht sinds begin oorlog voor 35 miljard energie van Rusland

Theorie is ook praktijk?

Henk Groenewold richtte vorig jaar het bedrijf LTA Energy op, kreeg 50.000 euro subsidie van de provincie Groningen en de gemeente Stadskanaal en gaat nu proberen of het idee - dat in theorie goed klinkt - ook zo uitpakt in de praktijk.

"We plaatsen een bodemwarmtewisselaar boven in zoutpijler", zo legt hij uit. "Dan spuiten we er water doorheen. Als het naar boven komt, is dat water naar verwachting 35 graden. Het is een manier om warmte te winnen die al veel wordt toegepast, alleen nog niet in zoutpijlers. Het is een gesloten systeem en er is dus geen sprake van vervuiling van de grond."

Niet zo diep

Het grote voordeel van het gebruikmaken van die zoutpijlers is dat je maar een paar honderd meter diep hoeft te boren. In een dag is die klus geklaard. Bij de meeste geothermieprojecten moet je voor een hoge temperatuur kilometers diep onder de grond zijn.

Volgens Groenewold geleidt zout de warmte goed zodat veel van de warmte onderin de ondergrondse zoutkoepel naar het bovenste puntje van de zout'berg' gaat, vlak onder het dorp. Een ander groot voordeel is dat die temperatuur hoog genoeg is om het huis te kunnen verwarmen zonder een dure warmtepomp. 

Zwembad

Er wordt binnen enkele weken begonnen met een proefboring waarmee het plaatselijke zwembad moet worden verwarmd.

"Het zwembad heeft veel gas voor nodig voor de verwarming", zegt Groenewold. "Gelukkig hebben ze nu nog een goed contract."

Voordat dat afloopt hoopt Groenewold hier te laten zien dat de warmte uit zout een goed alternatief is. "Daarna kunnen we de rest van het dorp doen." Het idee is dat dan 1200 huishoudens met de warmte uit het zout hun huizen gaan verwarmen. Dat is nog wel een klus trouwens. "Voor ieder huis wordt er apart een boring gedaan."

Onstwedde ideaal

De techniek kan voor Onstwedde goed uitpakken, maar het werkt alleen als vlakbij de locatie waar je de warmte nodig hebt, een zoutkoepel ligt.

"Dat is op meerdere plekken hier in het noorden het geval. Maar Onstwedde is wel uniek, want hier ligt het hele dorp precies boven de zoutkoepel." 

De branchevereniging Geothermie Nederland zegt tegen RTLZ uit te kijken naar de resultaten van het project. "Het is voor ons ook iets nieuws," aldus een woordvoerder. "We zijn benieuwd naar de resultaten van de proefboring."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van