'Merkwaardig voorstel'

Meer salaris voor commissarissen van staatsbedrijven? Dit verdienen ze nu

03 februari 2021 14:33 Aangepast: 03 februari 2021 14:34
Wopke Hoekstra (archieffoto) Beeld © ANP

Minister Wopke Hoekstra van Financiën vindt dat commissarissen van staatsdeelnemingen als NS en Holland Casino in verhouding te weinig verdienen. Bij een commercieel bedrijf verdient een commissaris namelijk veel meer. Maar een salarisverhoging zou merkwaardig zijn, vindt organisatiepsycholoog Kilian Wawoe: "Dit gaat vaak om mensen die allang binnen zijn."

Oud-premier Jan Peter Balkenende, voormalig PvdA-Kamerlid Nebahat Albayrak en voormalig minister van Financiën Jan Kees de Jager. Alle drie zijn ze commissaris en houden toezicht op het reilen en zeilen van een grote onderneming. Dat kost hen naar schatting 5 tot 7 uur per week. Maar wat ze daarmee verdienen verschilt behoorlijk.

Neem Balkenende. Hij is commissaris bij ING, een grote beursgenoteerde onderneming, en kreeg daar 99.000 euro voor in 2019.

Jan Kees de Jager werd in april van datzelfde jaar commissaris bij KLM en ontving een kleine 21.000 euro. KLM is samen met Air-France ook beursgenoteerd, maar sinds 2019 heeft de Nederlandse staat een flink aandeel in het bedrijf.

Oud-premier Balkenende is commissaris bij ING en kreeg daar 99.000 euro voor in 2019. Oud-premier Balkenende is commissaris bij ING en kreeg daar 99.000 euro voor in 2019.

Verschil is groot

Albayrak kreeg als commissaris bij de staatsdeelneming NS ruim 20.000 euro. Ze werd in juni van 2019 commissaris, dus dat is voor 7 maanden. Afgelopen jaar heeft de top van de NS aangekondigd salaris in te leveren vanwege de coronacrisis.

Dit is slechts een greep uit de beloning van de commissarissen en het gaat om hele verschillende bedrijven. Maar toch: waar een gewone commissaris (dus geen voorzitter) van een staatsdeelneming tussen de 12.000 en 36.000 euro krijgt voor zijn of haar werk, is dat bij een commercieel bedrijf van vergelijkbare grootte een stuk meer.

Oud-Kamerlid en voormalig staatssecretaris van Justitie Nebahat Albayrak is commissaris bij de NS. Oud-Kamerlid en voormalig staatssecretaris van Justitie Nebahat Albayrak is commissaris bij de NS.

Flinke stijging

Bij beursgenoteerde bedrijven is de beloning voor commissarissen de afgelopen jaren keihard gestegen: met 187 procent in 15 jaar tijd. Bij staatsdeelnemingen was dat 25 procent in 11 jaar tijd, zo schrijft consultancybedrijf Focus Orange, dat is ingehuurd door minister Hoekstra. Dat terwijl de commissarissen bij de staatsbedrijven net zo goed met meer taken en complexiteit te maken hebben.

Volgens minister Hoekstra wordt het verschil tussen wat een commissaris krijgt bij een commerciële onderneming en een staatsdeelneming dus te groot. 

Verhoging nu niet gepast

Focus Orange adviseert een verhoging van 15 procent voor gewone commissarissen en 20 procent voor de voorzitter.

Hoekstra wil zich nog niet branden aan de hoogte van een salarisverhoging; dat is aan een volgend kabinet, zo schrijft hij. Wel stelt hij dat een verhoging bij bedrijven als de NS en Holland Casino dit jaar niet gepast is vanwege de coronacrisis.

Organisatiepsycholoog aan de Vrije Universiteit Kilian Wawoe vindt het maar vreemd dat Hoekstra over een mogelijke verhoging begint. "De vraag bij salarisverhogingen is altijd: wat hoop je ermee te bereiken? Lost het iets op? Er is geen enkel onderzoek dat laat zien dat bestuurders overgehaald worden om ergens te gaan werken als je ze iets meer betaalt."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Hoekstra wil meer geld voor commissarissen staatsbedrijven, Kamer woest

Prestige belangrijker dan salaris

Wat wel doorslaggevend is? Prestige. "Bestuurders voelen zich vereerd als ze gevraagd worden om commissaris te worden bij Schiphol. Daar kun je bij wijze van spreken wel mee aankomen op de hockeyclub."

"Kijk naar Hoekstra zelf. Hij verdiende ooit een topsalaris als partner bij McKinsey en verdient nu vele malen minder: 170.000 euro. En hij heeft toch ja gezegd. Dat komt omdat minister van Financiën een eervolle baan is."

'Heel merkwaardig'

Al met al ziet Wawoe niet wat een hoger salaris voor commissarissen zou kunnen bijdragen, zeker nu. "Het is heel merkwaardig om in deze tijd wat te gaan doen voor een groep waarvan duidelijk is dat ze het niet nodig hebben. Dit gaat vaak om mensen die allang binnen zijn."

Opvallend is dat de commissarissen zelf ook maar weinig toegevoegde waarde lijken te zien in zo’n verhoging. Op de vraag of het huidige salaris een obstakel is voor het aantrekken van goede commissarissen antwoord slechts 18 procent met ja. Een kleine 60 procent staat er neutraal tegenover. Wel stellen veel commissarissen dat het salaris lager is dan gebruikelijk in de markt.

Ook de Tweede Kamer ziet een verhoging totaal niet zitten. Van links tot rechts en van coalitie tot oppositie: iedereen verwijst het voorstel vandaag naar de prullenbak

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van