'Ook risico voor huizenmarkt'

CPB waarschuwt voor meer armoede door wereldwijde problemen

24 mei 2022 14:09 Aangepast: 24 mei 2022 14:11
Beeld © ANP / Hollandse hoogte / Peter Hilz

De Russische inval in Oekraïne, de hoge inflatie en lockdowns in China kunnen indirect huishoudens en daarmee de banken meer pijn gaan doen, waarschuwt het Centraal Planbureau (CPB). Meer consumenten kunnen onder de armoedegrens belanden en de stijgende rente kan de huizenmarkt raken.

Zo kan de hoge inflatie een punt van zorg worden, aldus het CPB. Daardoor hebben consumenten minder geld te besteden en huishoudens kunnen in de problemen komen, denkt CPB-directeur Pieter Hasekamp.

Het gaat dan vooral om mensen met een lager inkomen. Zij geven een relatief groot deel van hun inkomen uit aan energie en voedsel, zaken die nu flink duurder zijn geworden.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Economische groei komt na drie kwartalen tot stilstand

Daardoor kan een deel van de huishoudens tot onder de armoedegrens zakken, zegt Hasekamp. Hoeveel huishoudens dat risico lopen is onduidelijk, want cijfers heeft het CPB daar nu nog niet over. Daarvoor moeten we wachten tot de tweede helft van volgende maand, wanneer het CPB hier met een publicatie over komt.

'Geen alternatief voor energie'

De overheid probeert de pijn van hogere prijzen voor energie en voedsel wel te verzachten, onder meer door de lagere energiebelasting. En daarnaast wordt het minimumloon verhoogd, legt Hasekamp uit.

Maar terwijl consumenten soms nog wel een alternatief hebben bij hogere voedselprijzen, je kunt bijvoorbeeld een goedkoper merk kiezen, is dat bij de hoge energieprijzen niet het geval, aldus Hasekamp.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Is dit het einde van de oververhitte woningmarkt?

Huizenprijzen

Verder kan de huizenmarkt roet in het eten gaan gooien voor banken, denkt het CPB. Als de rente stijgt, dan zullen de huizenprijzen kunnen dalen. Als huizenkopers in zo'n situatie gedwongen zijn om te verkopen, bijvoorbeeld bij verlies van baan of een scheiding, dan blijven ze mogelijk met een restschuld zitten, waardoor banken mogelijk een deel van hun geld niet zullen terugzien.

Maar in het eerste kwartaal waren de huizenprijzen gemiddeld nog 13,6 procent hoger dan een jaar eerder, zodat veel huizenkopers niet zo snel met hun hypotheek onder water komen te staan, verwacht Hasekamp.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Oorlog in Oekraïne heeft gigantische gevolgen voor Nederlandse economie

Het risico voor banken is beperkt denkt hij. Hun financiële buffers zijn de laatste jaren namelijk gestegen.

Verder zijn de leennormen verscherpt en huishoudens hebben hun rente voor langere tijd vastgezet. Daardoor zullen consumenten en daarmee de banken die aan hen geld hebben geleend minder snel in de problemen komen als de huizenprijzen mochten gaan dalen.

Oekraïne

Het allergrootste risico voor tegenvallers bij banken is de situatie in Oekraïne, aldus Hasekamp. Als dit de wereldhandel nog meer gaat raken, dan is dat voor een land als Nederland, dat veel zaken doet met het buitenland, en voor Nederlandse bedrijven, ongunstig, legt hij uit.

Alles bij elkaar denkt het CPB in de Financiële Rapportage 2022 dat onze banken en verzekeraars afzonderlijke risico's waar ze mee te maken kunnen krijgen goed kunnen opvangen. Maar bij elkaar opgeteld kunnen ze toch voor problemen zorgen, waarschuwt het CPB.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Lockdown in China: '80 procent van mijn prijzen sta ik niet achter'

Ook kan de toevoer van olie en gas minder worden, wat de economie en bedrijven en daarmee geldschieters als banken zal raken, maar daar is nog geen sprake van, zegt Hasekamp.

China

Verder kunnen de huidige lockdowns in China ervoor zorgen dat de aanvoerketens meer worden geraakt, waardoor het voor bedrijven lastiger is om te produceren, omdat bepaalde grondstoffen of onderdelen niet voldoende beschikbaar zijn, aldus het CPB. Het aantal faillissementen in Nederland is nog zeer laag, maar dat kan veranderen, zegt het CPB.

Maar het ziet er nu nog niet naar uit dat we te maken krijgen met een langdurige combinatie van hoe inflatie en een recessie, of met een loonprijsspiraal, aldus Hasekamp.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van