5 vragen en antwoorden

De boeren protesteren weer: wat is er aan de hand?

07 juli 2021 06:25 Aangepast: 07 juli 2021 06:50
Boerenprotest in Den Haag in november 2020. Beeld © Nico Garstman

Er worden vandaag weer duizenden boeren verwacht op het Malieveld. De afgelopen jaren zetten ze Den Haag (en de snelwegen ernaartoe) al vaker op zijn kop uit onvrede over de stikstofmaatregelen. De timing is in ieder geval goed, want het stikstofdossier ligt ook op de formatietafel.

1. Stikstof, waarom was dat ook alweer een probleem?

Stikstof is op zich niet schadelijk (en zelfs een noodzakelijke voedingsstof voor planten) maar een teveel aan stikstof zorgt ervoor dat sommige planten veel beter groeien dan andere. Het gevolg: verschraling van de natuur.

En dus zit er maar één ding op: de uitstoot van stikstof moet drastisch naar beneden. Daarvoor zijn verregaande maatregelen nodig.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Groen licht voor stikstofwet, maar wat staat er nou precies in?

2. Waarom hebben boeren daar zo'n last van?

De landbouw is een van de grote stikstofuitstoters, vooral in de vorm van ammoniak. Dat komt vrij uit de urine en mest van vee. Een deel daarvan komt in de lucht terecht en slaat verderop weer neer, met een beetje pech in een kwetsbaar natuurgebied.

Nederland heeft zichzelf in Europees verband verplicht om natuurgebieden te beschermen tegen een teveel aan stikstof en moet er dus voor zorgen dat de uitstoot wordt teruggebracht naar acceptabele niveaus. Daarom is onder meer de maximumsnelheid verlaagd, maar ook boeren moeten hun steentje bijdragen.

3. Waar zijn de boeren nu zo boos over?

Eerder dit jaar werd al een wet aangenomen die ervoor moet zorgen dat de stikstofneerslag in 74 procent van de kwetsbare natuurgebieden niet meer boven de norm uitkomt in 2035. Om dat te kunnen halen, zullen boerenbedrijven veel (dure) maatregelen moeten nemen om uitstoot tegen te gaan. Eén van de manieren om dat doel te halen is het uitkopen van boeren. Plat gezegd: je geeft ze een zak geld en in ruil daarvoor stoppen ze het bedrijf.

Dat is allemaal tegen het zere been van actiegroepen als Farmers Defence Force en Agractie, die vinden dat het boeren in Nederland meer en meer onmogelijk wordt gemaakt. "Doordat boeren steeds minder ruimte krijgen om hun werk te doen, zien we dat steeds meer boeren stoppen en jonge boeren het bedrijf niet meer willen overnemen", zegt een woordvoerder van Agractie tegen persbureau ANP.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Gevolgen strenge stikstofregels? 'Ongekende transformatie van landelijk gebied'

Daar komt nog eens bij dat het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) eerder deze week met een forse waarschuwing kwam. Als de regering ervoor kiest om álle natuurgebieden precies volgens de stikstofnormen te beschermen, dan is landbouw in Brabant, Gelderland en Overijssel over een paar jaar onmogelijk.

4. Waarom nu protesteren?

Als er ooit een goed moment was om de stem te verheffen, dan is het nu wel. In Den Haag wordt naarstig geprobeerd om een nieuw kabinet te formeren en de stikstofdiscussie is daarin belangrijk. Zo pleiten sommige partijen voor een halvering van de veestapel om de stikstof- en klimaatdoelen te halen. Dat is een angstbeeld voor veel boeren.

Door massaal te demonstreren, hopen de boeren invloed uit te oefenen op de besluitvorming.

5. Wat gaan de boeren doen?

Het plan is in ieder geval het plan om met 'duizenden' boeren naar het Malieveld te komen om daar te protesteren. Bij eerdere demonstraties reden boeren massaal in een slakkengang over de snelwegen met tractors, maar dat is nu niet per se de bedoeling. De demonstranten mogen ook met het ov komen of met de auto – het gaat immers om de demonstratie in Den Haag, geeft de organisatie aan.

De gemeente Den Haag heeft een stuk weg aan de rand van het Malieveld tot trekkerparkeerplaats bestempeld, om te voorkomen dat de boeren weer het gras op rijden. Bij eerdere demonstraties raakte het veld ernstig beschadigd.

RTL Z First Nieuwsbrief

Schrijf je in voor de Z First nieuwsbrief

Wil jij elke ochtend als eerste op de hoogte zijn van wat er speelt op economisch gebied? Schrijf je dan nu in voor de Z First nieuwsbrief

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van