Einde crisis in zicht

DNB: economie herstelt sneller van crisis dan verwacht, geen reden meer voor overheid om voor kerstman te spelen

14 juni 2021 12:04 Aangepast: 15 juni 2021 09:42
Als de coronamaatregelen worden opgeheven en niet meer terugkomen, verwacht DNB een snel economisch herstel. Beeld © ANP Foto

De Nederlandse economie herstelt veel sneller dan verwacht van de coronacrisis. Zelfs als de vaccins niet goed werken tegen nieuwe varianten van het virus, zal Nederland niet opnieuw in een recessie belanden, verwacht De Nederlandsche Bank (DNB). Extra miljarden in de economie steken is dan ook niet nodig, volgens de centrale bank.

Dit jaar groeit de economie met 3 procent, na de historische krimp van 3,7 procent in 2020. Aan het eind van dit jaar zal de economie al weer op het niveau zijn van voor de crisis en volgend jaar vindt een inhaalslag plaats die zorgt voor 3,7 procent groei.

Geen coronamaatregelen meer

In 2023 zal de groei 'normaliseren' tot 1,9 procent, meldt de centrale bank in de halfjaarlijkse Economische Ontwikkelingen en Vooruitzichten. 

Voorwaarde voor dit scenario is wel dat alle coronamaatregelen worden afgebouwd en ook niet meer terugkomen. Dat laatste zou bijvoorbeeld nodig kunnen zijn als vaccins minder goed blijken te werken tegen varianten van het virus. 

Miniatuurvoorbeeld
Maart 2021:

DNB: er gloort hoop voor de economie, maar herstel 2021 valt tegen

Als dat gebeurt, betekent dat 1,1 procent minder groei de komende jaren dan hierboven geschetst. Hoe somber dat ook klinkt, de economie blijft ook in dat scenario groeien en zal dus niet voor de derde keer in een recessie belanden. 

Sneller dan na financiële crisis

"Het einde lijkt in zicht", vatte Olaf Sleijpen, directeur Monetaire Zaken bij DNB, kernachtig samen. Het herstel gaat veel sneller dan na de financiële crisis van 2008. "Dat duurde zes jaar, en nu twee jaar, als het gaat zoals we denken."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Rabobank: onze economie herstelt sneller dan in andere landen van corona

Over de hele linie goed nieuws, maar of dit voor alle sectoren en inkomensgroepen zal gelden is nog geen uitgemaakte zaak. Of de hard getroffen horeca en culturele sector weer net zo snel boven Jan zal zijn als dat ze in de penarie terecht kwamen, is afhankelijk van of alle contactbeperkende maatregelen 'eraf gaan'. Als dat gebeurt, dan zullen ook de sectoren die het hardst zijn geraakt weer groeien, verwacht Sleijpen. 

Huishoudens trekken portemonnee

Het herstel zal vooral aangejaagd worden doordat huishoudens de portemonnee weer trekken, verwacht DNB. Volgend jaar geven particulieren maar liefst 7,2 procent meer uit dan in 2020, een heuse inhaalslag voor de lange periode dat winkels, horeca en pretparken gesloten waren. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Spaardrift stuwt vermogens Nederlanders flink omhoog tijdens coronacrisis

Er is ook een flink bedrag om uit te geven, want Nederlandse huishoudens spaarden vorig jaar 32,6 miljard euro meer dan ze van plan waren. Dat kwam omdat er simpelweg geen mogelijkheid was om het geld uit te geven. Overigens zullen bij lange na niet al deze miljarden worden uitgegeven, omdat veel mensen onzeker zijn geworden door de coronacrisis en daarom 'een appeltje voor de dorst willen houden', aldus Sleijpen. 

Het glorende herstel zal er volgend jaar ook voor zorgen dat de werkloosheid zal stijgen. In 2022 zal deze uitkomen op 4,5 procent, om vervolgens in 2023 te dalen tot 4,1 procent. De stijging wordt veroorzaakt doordat meer mensen weer willen gaan werken, nu de crisis voorbij lijkt te zijn. 

Stop met steun

Daarnaast zullen er ook mensen zonder werk komen te zitten als de overheid stopt met het pompen van miljarden euro's in de economie. De steunpakketten lopen tot en met het derde kwartaal van dit jaar en daarna zouden ze ook moeten eindigen, adviseert DNB. 

Het gevolg hiervan is wel dat er meer bedrijven failliet zullen gaan, maar op dit moment gaan er minder bedrijven op de fles dan normaal, dus dat is een logische ontwikkeling, aldus DNB. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

CPB: stop de huidige miljardensteun, investeer in reparatie en herstel

De centrale bank heeft dan ook een heldere boodschap voor politiek Den Haag. Daar wordt informateur Mariëtte Hamer overspoeld met smeekbedes voor miljarden extra steun voor herstelplannen. "Als je het allemaal optelt, lijkt het wel een verlanglijstje voor de kerstman of Sinterklaas, maar daar lijkt mevrouw Hamer toch allerminst op", aldus Sleijpen. 

Overheid moet niet voor kerstman spelen

Een nieuw kabinet moet wat DNB betreft drie grote structurele problemen aanpakken: het klimaat, de woningmarkt en de arbeidsmarkt. Die stammen weliswaar van voor de coronacrisis, maar hebben de meeste urgentie. "Als je het een herstelplan wil noemen, prima", aldus Sleijpen. 

Het herstelbeleid mag alleen geen lijst met leuke dingen worden, wil hij maar zeggen. Want dat kost wel geld, en mogelijk ook op de lange termijn. De overheidsfinanciën zijn een stuk minder hard geraakt dan verwacht door de crisis, maar 'het is ook niet nodig om voor kerstman te spelen', vindt de DNB-directeur. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Bedrijven in deze sectoren hebben de hoogste belastingschuld door corona

De overheid zou het bedrijfsleven nog wel tegemoet kunnen komen via het kwijtschelden van belastingschulden, voegt DNB zich bij een eerder pleidooi van het Centraal Planbureau. Als voorwaarde zou de overheid dan wel moeten stellen dat andere schuldeisers ook meedoen. 

Schulden wegstrepen

Om bedrijven te helpen tijdens de crisis, gaf de fiscus hen uitstel van betaling van belastingen. Maar die schulden moeten wel op een gegeven moment terugbetaald worden. Bedrijven die de crisis ternauwernood hebben overleefd, zouden hierdoor alsnog kopje onder kunnen gaan, vreest het bedrijfsleven.

Als dit gebeurt, is dat natuurlijk zonde, niet in de laatste plaats vanwege de noodsteun die bedrijven al hebben gehad en die dan voor niets is geweest. Bedrijven die verder goed draaien, zouden daarom best nog een keer geholpen kunnen worden, aldus DNB.

Iedereen wint

Als andere schuldeisers, zoals banken, besluiten om - een deel - van de schulden kwijt te schelden, dan zou de fiscus dat ook kunnen doen. Voor de Belastingdienst scheelt dit uitzoekwerk, want daar hebben de banken veel meer expertise voor in huis.

Voor andere schuldeisers dan de fiscus is het ook fijn, want het financiële risico dat zij lopen bij een faillissement is groter dan dat van de Belastingdienst. De fiscus krijgt namelijk als eerste uitbetaald uit de boedel van een failliet bedrijf. 

RTL Z First Nieuwsbrief

Schrijf je in voor de Z First nieuwsbrief

Wil jij elke ochtend als eerste op de hoogte zijn van wat er speelt op economisch gebied? Schrijf je dan nu in voor de Z First nieuwsbrief

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van