Duizend hectaren natuur

Marker Wadden: natuurliefhebbers welkom, maar vogels zijn de baas

11 juni 2021 07:12 Aangepast: 11 juni 2021 10:14
De Marker Wadden moeten de natuur in het Markermeer verbeteren. Beeld © Irvin van Hemert/ANP

Na vijf jaar plannen én vijf jaar bouwen zijn de Marker Wadden een feit. De vijf eilanden moeten ervoor zorgen dat de natuur in het Markermeer weer opleeft. Recreanten zijn ook nadrukkelijk welkom, zij het op beperkte schaal. "Het is echt een privilege om daar te mogen overnachten."

Vergeet IJburg, de Tweede Maasvlakte en de Palmeilanden in Dubai. Het nieuwste stukje aarde bevindt zich in het Markermeer. Op drie kwartier varen van Lelystad vormen vijf eilanden samen een archipel ter grootte van bijna duizend hectaren. Toeristen zijn welkom, maar moeten wel beseffen dat de vogels de er dienst uitmaken.

En die zijn er in grote getalen. Tureluurs, karekieten en plevieren vliegen af en aan, terwijl ook zeldzame ijseenden, bonte strandlopers en flamingo's zich af en toe laten zien. Volgens Natuurmonumenten, samen met Rijkswaterstaat initiatiefnemer en beheerder van het gebied, zijn er de afgelopen vijf jaar al ruim tweehonderd soorten geteld.

Boven verwachting

Uit verschillende tussentijdse onderzoeken blijkt dat de natuur op de Marker Wadden sneller dan verwacht tot bloei komt. Naast een groeiend aantal soorten vogels, zijn de eilanden ook in trek bij insecten en spinnen. Verder zijn er bijna 150 plantensoorten geteld en ruim twintig vissoorten waargenomen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

Zeer zeldzame lachstern broedt ei uit op Marker Wadden: 'Niet durven dromen'

Daarmee zijn de Marker Wadden nu al een succes, zegt projectdirecteur Roel Posthoorn van Natuurmonumenten. "De natuur reageert fantastisch, het gaat boven verwachting", zegt hij trots. "We weten nog niet hoe ver het natuurherstel reikt, maar in de directe omgeving zien we bijzondere dingen gebeuren."

Sinds de inpoldering van het Markermeer tot de Markerwaard in 2003 definitief naar de prullenbak werd verwezen, werd er nagedacht over natuurherstel in het gebied. Want dat was hard nodig: de aanleg van de Houtribdijk tussen Enkhuizen en Lelystad (de N307) in 1976 heeft ervoor gezorgd dat slib zich ophoopt in het meer.

Laagje voor laagje

Hierdoor is het water uit het Markermeer troebel en hebben zowel vissen en schelpdieren als planten moeite om te overleven. Dit heeft weer tot gevolg dat trekvogels hun heil elders zoeken door een gebrek aan voedsel. De Marker Wadden moeten hier verandering in brengen.

Met slib, zand, klei en veen uit het Markermeer is Boskalis in 2016 begonnen met de aanleg van de eilanden. Laagje voor laagje spoten de snijkopzuigers, kraanschepen en sproeipontons van Nederlandse bekendste baggeraar de eilanden uit het meer. In totaal verwerkte Boskalis meer dan 30 miljoen kuub.

Met slib, zand, klei en veen uit het Markermeer is Boskalis in 2016 begonnen met de aanleg van de eilanden. Met slib, zand, klei en veen uit het Markermeer is Boskalis in 2016 begonnen met de aanleg van de eilanden.

De aanleg heeft 78 miljoen euro gekost. Het gros (37 miljoen euro) is opgehoest door de Rijksoverheid. De provincies Flevoland en Noord-Holland droegen respectievelijk 6,5 miljoen en 4 miljoen euro bij. De overige 30,5 miljoen komt van Natuurmonumenten zelf, dat weer voor een deel werd gesteund door de Nationale Postcode Loterij.

Boten vol dagjesmensen

Naast de flora en fauna weten natuurliefhebbers het eiland ook te vinden. Verschillende bootveren vol dagjesmensen meren dagelijks aan, zeker als mooi weer is. Ook de jachthaven, waar plek is voor zo'n zestig boten die maximaal drie nachten mogen blijven, stroomt met mooi weer bijna dagelijks vol.

Alleen het grote eiland is toegankelijk voor bezoekers. Hier staat een nederzetting, bestaande uit onder meer een eilandpaviljoen, sanitaire voorzieningen en vier bungalows, allen gebouwd met hout uit bossen van Natuurmonumenten. Zonnedaken en een windmolen zorgen voor elektriciteit, water wordt lokaal gefilterd en gezuiverd.

De nederzetting op de Marden Wadden bestaat onder andere uit een bezoekerscentrum. De nederzetting op de Marden Wadden bestaat onder andere uit een bezoekerscentrum.

Posthoorn hoort louter 'hartverwarmende' ervaringen van de bezoekers. "Als je op het eiland rondloopt, zie je alleen maar glunderende mensen", vertelt hij. "De combinatie van natuur en het oer-Nederlandse verhaal van nieuw land maken zorgt ervoor dat het gebied echt een trekpleister aan het worden is. Je staat middenin Nederland, maar toch lijkt het wel een andere wereld."

Nachtje proefslapen

De vier luxe bungalows, die worden geëxploiteerd door Landal Greenparks, zitten de rest van het jaar helemaal vol. Ondanks de hoge prijs – drie nachten voor bijna 1000 euro in het hoogseizoen – niet verrassend, vindt Jeannette ten Kate van Landal. "Het is echt een privilege om daar te mogen overnachten."

Zelf mocht Ten Kate vorig jaar een nachtje proefslapen. Een onvergetelijke ervaring, zegt ze. "Je hebt het gevoel dat je op het strand bent en jij als enige mag blijven terwijl de rest terug moet naar het vasteland. De stilte en de overweldigende natuur: het is fantastisch. Echt een plek waar je helemaal tot rust kunt komen."

De bungalows op de Marker Wadden zijn van alle gemakken voorzien. De bungalows op de Marker Wadden zijn van alle gemakken voorzien.

Ondanks de back-to-basic-uitstraling ontbreekt het de zelfvoorzienende twee- en vijfpersoonshuisjes aan niets: warme douche, wifi en keuken met koelkast, kookplaat, vaatwasser en combimagnetron. Allemaal duurzaam ingericht door Ikea. Boodschappen kunnen vooraf worden besteld.

Nóg meer eilanden

Overigens verdient Landal niets aan de exploitatie. Alle winst komt ten goede aan Natuurmonumenten, waarmee het vakantiepark al vijftien jaar een samenwerking heeft. Hoewel er genoeg vraag en ruimte op het eiland is, komen er geen nieuwe huisjes bij, belooft Ten Kate. "Dat past niet bij het eiland. Het blijft hierbij."

De eilandgroep zelf wordt wel uitgebreid. Op dit moment is Boskalis bezig met de aanleg van twee extra eilanden, goed voor nog eens 300 hectaren. "Door in de luwte van de bestaande eilanden verder te werken, kan dat snel en tegen relatief lage kosten", zegt Posthoorn. Het gaat om een bedrag van 12 miljoen euro.

Ondertussen droomt de projectdirecteur alweer verder. Posthoorn ziet een Markermeer voor zich waar alle Nederlanders liefdevol over praten. Daarvoor zijn volgens hem meer vergelijkbare eilanden nodig. "Ik ben nog niet uitgedroomd", zegt hij. "Het Markermeer moet een begrip worden, net zoals de Veluwe en de Waddenzee."

RTL Z First Nieuwsbrief

Schrijf je in voor de Z First nieuwsbrief

Wil jij elke ochtend als eerste op de hoogte zijn van wat er speelt op economisch gebied? Schrijf je dan nu in voor de Z First nieuwsbrief

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van