Economie

Jasper van Kuijk neemt een tussenjaar in Zweden: 'Ik ben moe'

18 april 2019 17:17 Aangepast: 18 april 2019 20:50
Jasper van Kuijk tijdens zijn meest recente voorstelling 'Onder de streep'. Beeld © Jaap Reedijk

Als er cabaretier, columnist en onderzoeker op je visitekaartje staat is je werkweek snel vol. 's Avonds staat Jasper van Kuijk op de planken in het theater, 's morgens voor een collegezaal in Delft. En tussendoor schrijft hij. "Mijn vrouw zei: dit gaat niet meer, je loopt jezelf voorbij."

De oplossing? Een tussenjaar in Zweden, met zijn gezin. Want hoe leuk het allemaal is, de som van al die banen blijkt toch iets te groot.

Financiële crisis

Van Kuijk (42) treedt sinds 2001 op als cabaretier. Eerst met een groep, maar vanaf 2010 - toen hij festival Camaretten won - als solist. Hij maakte bijvoorbeeld de voorstelling 'Schoon schip', over de financiële crisis.

Dat doet hij met zijn eigen bedrijf. Tegelijkertijd werkt Van Kuijk als onderzoeker. Bij de TU Delft promoveerde hij op gebruiksgemak in de consumentenelektronica. Tegenwoordig is hij daar universitair docent.

"Je denkt dan: het is druk, maar we moeten gewoon even doorbijten. Maar je kunt niet alsmaar blijven doorbijten."

"Ik ben moe. Best wel moe", schrijft Van Kuijk deze week op zijn website. "Lange tijd was het geen probleem om het allemaal naast elkaar te doen, ik had eigenlijk altijd meer dan genoeg energie." 

Nee zeggen

Dat heb je ook wel nodig voor het maken van theaterprogramma's, het schrijven van columns voor de Volkskrant, het aanschuiven bij radioprogramma's, onderzoek doen aan de TU Delft, daar colleges over geven, afstudeerders begeleiden, een boek schrijven, een tv-programma ontwikkelen en ga zo maar door.

Zeg ook maar eens nee als je kansen krijgt waar je van droomt. "Op een gegeven moment kwam Koefnoen naar me toe, of ik wilde schrijven. Dat zijn van die dingen die te leuk zijn om nee tegen te zeggen", vertelt Van Kuijk in gesprek met RTL Z. "Natuurlijk heb ik overlegd met mijn vrouw. Je denkt dan: het is druk, maar we moeten gewoon even doorbijten. Maar je kunt niet alsmaar blijven doorbijten."

Dingen klein houden

Want zo wordt elke parttime carrière een volledige loopbaan op zichzelf. "Ik ben er niet goed in om dingen klein te houden", geeft Van Kuijk toe.

Het zijn dan ook geen 'kleine' maatregelen die Van Kuijk en zijn gezin (vrouw en drie kinderen van 3, 5 en 7 jaar) nemen om op adem te komen. Een sabbatical van een jaar, op het Zweedse platteland. 

(Tekst gaat verder onder foto.)

Rust en ruimte in Zweden. Rust en ruimte in Zweden.

"Ik heb geen burn-out ofzo hoor", nuanceert hij. "We willen gewoon graag een tussenjaar in Zweden." 

Zweedse wortels

Dat idee kwam ook van zijn vrouw, maar het is Van Kuijk zelf die de sterkste band heeft met Zweden. Zijn moeder is Zweeds en hoewel hij niet tweetalig is opgevoed kent hij het land goed. Ze vieren er vaak vakantie en er woont familie. 

Het gezin verruilt de stad Delft voor een huis op het platteland in de Zweedse provincie Värmland. "We hebben eerst een school gezocht, dat vonden we het belangrijkste", gaat Van Kujk verder. Via die school kwamen ze aan een gemeubileerd huis in de buurt. 

"Het wordt geen vakantie." "Het wordt geen vakantie."

"Het wordt geen vakantie. We gaan daar ook gewoon leven en het vuilnis buiten zetten." En werken. 

Genoeg te doen

Want hij blijft columns schrijven voor de Volkskrant. En een universiteit in de buurt heeft een bureautje klaargezet waar hij aan een boek kan gaan werken.  Bovendien is het de bedoeling dat Van Kuijk genoeg materiaal heeft bedacht om een nieuwe cabaretvoorstelling mee te maken, als hij weer in Nederland is.. 

"Als ik helemaal stil ga zitten wordt het voor niemand leuk. Voor mij niet en voor mijn gezin niet", aldus Van Kuijk. 

Een tussenjaar is veel regelen

Hoe zet je dat praktisch op, zo'n tussenjaar? "Als ik ons plan aan mensen vertel hoor ik vaak als reactie: 'wat heb ik daar zin in'", vertelt Jasper van Kuijk. Wie wil dat nou niet?

Het heeft wel wat praktische voeten in de aarde. Het is misschien een afgebakende periode, maar feitelijk ga je emigreren. Daar komen een hoop administratieve regeldingen bij kijken, weet Van Kuijk inmiddels. "Ik blijf in dienst bij de TU, want ik word gedetacheerd, maar ik heb ook een eigen bedrijf. Hoe is dat belastingtechnisch geregeld? Waar moet ik verzekerd zijn? In Zweden begint en eindigt het leven met een persoonsnummer."

Kinderen

Ook voor kinderen. Van Kuijk: "Zonder persoonsnummer kun je je niet inschrijven op een school, maar zonder adres kun je geen persoonsnummer krijgen. Nederland kan bureaucratisch zijn, maar Zweden ook." Gelukkig was de school flexibel. 

Een paar dingen komen goed uit. Ze gaan één schooljaar weg, wel zo makkelijk voor de kinderen. Dat betekent ook dat Van Kuijk precies een collegejaar niet op de TU in Delft is, maar vanaf collegejaar (en theaterseizoen) 2020/2021 weer terugkeert. Dat is bij een andere werkgever wellicht ingewikkelder.

Sinds december treedt hij niet meer op, maar de boekingen voor het theaterseizoen 2020/2021 komen alweer binnen. "De theaterwereld boekt anderhalf jaar vooruit." Handig, want zo weet hij dat er weer werk is, bij terugkomst. Zijn vrouw, die als actuaris werkt, had nog een hoop ouderschapsverlof. Voor de rest stelt haar werkgever zich flexibel op. 

`